Conversietherapie

Onderzoekers: Verbod op homogenezing is eerder symbolisch dan effectief

Protest tegen homogenezingstherapie op het Plein bij het Binnenhof in juli 2021. De actievoerders, leden van de D66-jeugdtak Jonge Democraten en belangenorganisatie COC Haaglanden, zijn teleurgesteld dat het kabinet een verbod hierop uitstelt. Beeld ANP
Protest tegen homogenezingstherapie op het Plein bij het Binnenhof in juli 2021. De actievoerders, leden van de D66-jeugdtak Jonge Democraten en belangenorganisatie COC Haaglanden, zijn teleurgesteld dat het kabinet een verbod hierop uitstelt.Beeld ANP

‘Homogenezing’ vindt vooral in besloten gemeenschappen plaats. Een verbod zou alleen maar bijdragen aan dat probleem, denken onderzoekers.

ANP

Een verbod op homogenezing heeft vooral een grote symbolische waarde, schrijven onderzoekers in een rapport dat maandag naar de Tweede Kamer is gestuurd. Handhaving van een dergelijk verbod is moeilijk, maar slachtoffers zijn erbij gebaat te weten dat de overheid achter ze staat. Het kabinet wilde weten welke stappen het kan zetten om zogeheten conversietherapie tegen te gaan.

De therapieën zijn omstreden en worden gezien als niet-wetenschappelijk. Slachtoffers krijgen onder meer elektrische schokken of ziekmakende medicijnen toegediend als zij reageren op homo-erotische afbeeldingen. Ook kunnen zij psychisch onder druk worden gezet.

Een verbod op homogenezing in al zijn vormen is volgens het onderzoek van de Vrije Universiteit en Regioplan “moeilijk in één wetstekst te vatten”. Daarom is volgens de onderzoekers ook het zorgen voor een cultuurverandering noodzakelijk. Dit kan bijvoorbeeld door neutrale voorlichting en het betrekken van zowel religieuze als niet-religieuze organisaties bij de bestrijding van conversietherapie. Ook kan een steunpunt helpen.

Buiten het zicht van de overheid

Wel wijzen de onderzoekers erop dat de conversietherapieën vooral in gesloten gemeenschappen plaatsvinden, buiten het zicht van de overheid. Een verbod kan nog verder bijdragen aan dat probleem. “Aanbieders die gevoelig zijn voor complottheorieën en eindtijddenken” kunnen zich dankzij een verbod nog verder afkeren van de overheid en zich meer terugtrekken. De experts pleiten dan ook vooral voor een “zachtere aanpak, die gericht is op een ‘verandering van binnenuit’”.

Een goede aanpak van homogenezing vergt volgens de onderzoekers investeringen en tijd, maar dat is volgens hen geen reden om geen maatregelen te nemen. Volgens veel experts is langdurige cultuurverandering “de meest duurzame strategie”, aldus het rapport. Het grootste effect wordt bereikt als er niet één, maar meerdere maatregelen tegelijk worden genomen die goed op elkaar zijn afgestemd.

Initiatiefwetsvoorstel om homogenezing strafbaar te maken

Het kabinet wil in de zomer met een reactie op het onderzoek komen, schrijven de ministers Robbert Dijkgraaf (Onderwijs), Dilan Yeşilgöz (Justitie) en Hanke Bruins Slot (Binnenlandse Zaken) in een brief aan de Tweede Kamer.

D66 en VVD kwamen in februari met een initiatiefwetsvoorstel om homogenezing strafbaar te maken. Als het aan de partijen ligt, moet er een boete van maximaal 22.500 euro of een celstraf van een jaar op komen te staan. Het voorstel wordt gesteund door PvdA, GroenLinks, Partij voor de Dieren en SP. Ook in de Eerste Kamer is een meerderheid voor het plan.

Lees ook:

D66 en VVD presenteren initiatiefwet om ‘homogenezing’ te verbieden

Therapieën die bedoeld zijn om de seksuele geaardheid of genderidentiteit van mensen te onderdrukken of veranderen, moeten als het aan de twee partijen ligt worden bestraft met een maximale boete van 22.500 euro, of een celstraf van een jaar.

Kabinet niet overtuigd van nut verbod op ‘homogenezing’

Ministers De Jonge en Grapperhaus zeggen krachtiger te willen optreden tegen activiteiten om homoseksuelen van hun geaardheid af te helpen. Een daadwerkelijk verbod zal vermoedelijk aan een volgend kabinet zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden