WaarschuwingNCTV

Omvolkingstheorie van extreem-rechts wordt normaler, en dat is gevaarlijk

null Beeld

Complotdenkers die geloven dat de witte bevolking vervangen wordt door immigranten, duiken steeds vaker op bij mainstream (sociale) media, waarschuwt de coördinator terrorismebestrijding.

Marten van de Wier

Het aanhangen van de extreem-rechtse ‘omvolkingstheorie’ wordt normaler. Dat schrijft Pieter-Jaap Aalbersberg, de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV), in de halfjaarlijke ‘dreigingsbeeld’ voor terrorisme in Nederland. Aalbersberg noemt die normalisering een ‘zorgelijke ontwikkeling’.

De omvolkingstheorie stelt dat de westerse samenleving langzaam wordt vervangen door immigranten met een niet-westerse achtergrond, en dat dat planmatig en met kwade opzet gebeurt door groepen zoals ‘de linkse elite’ of ‘de Joden’, zo staat in het rapport van de NCTV. De bevolkingssamenstelling van veel Westerse landen verandert wel, zo schrijft de NCTV, maar van een vervangen van ‘witte’ inwoners is uiteraard geen sprake.

Volgens de NCTV is de theorie van de uithoeken van het internet verplaatst ‘naar meer mainstreamdiscussies’. De NCTV noemt het niet, maar de theorie werd in mei bijvoorbeeld door de extreemrechtse Vlaamse politicus Filip Dewinter geventileerd bij de publieke omroep Ongehoord Nederland. Dat leidde tot kritiek van de Tweede Kamer op die omroep.

Media dragen bij aan acceptatie racistisch gedachtengoed

‘Het openlijk en kritiekloos bespreken van dergelijk xenofoob en deels racistisch gedachtegoed, en andere complottheorieën, draagt bij aan de sociale acceptatie’, waarschuwt Aalbersberg in het rapport. Het ‘herhaaldelijk uitdragen’ in de media en op sociale media draagt volgens onderzoekers bij aan de verdere normalisering .

Dat is gevaarlijk, onder andere omdat de omvolkingstheorie een pijler is van het ‘accelerationisme’. Die extreemrechtse stroming is erop uit om chaos te creëren of te versnellen, ‘om zo een rassenoorlog en de vervanging van de democratie door een witte etnostaat te bespoedigen’. Dat maakt het gedachtengoed volgens Aalbersberg ‘inherent gewelddadig’, en maakt ook een aanslag uit die hoek voorstelbaar – al is dat in Europa nog niet vaak gebeurd.

Jihadisme blijft grootste bedreiging

Het risico op een terroristische aanslag in Nederland is overigens niet veranderd: het dreigingsniveau blijft ‘aanzienlijk’, 3 op een schaal van 5. Nog steeds vormt de jihadistische beweging de grootste dreiging, vanwege haar omvang: volgens de NCTV gaat het om zo’n vijfhonderd Nederlanders. Maar het jihadisme is volgens het rapport ‘relatief inactief’, al kan dat veranderen als bepaalde veroordeelden vrij komen of door gebeurtenissen in de wereld.

Naast voor het risico van rechts-extremisme en jihadisme waarschuwt de NCTV ook voor antioverheidsextremisme, dat in opkomst is sinds de protesten tegen de coronaregels. Het extremisme uit linkse hoek is volgens de NCTV ‘kleinschalig’.

Lees ook:

Het weren van een complotdenker is juridisch twijfelachtig

Het was een verstrekkend besluit: de radicale complotdenker David Icke mocht niet spreken tijdens een bijeenkomst in Nederland, terwijl de Grondwet censuur door de overheid verbiedt.

OM koppelt moord op Peter R. de Vries aan terrorisme

Het OM dicht verdachten van de moord op Peter R. de Vries een terroristisch oogmerk toe. Lees hier waarom, en waarom één van de advocaten in de strafzaak daar kritisch over is.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden