Verspreiding coronavirus

Oeps, ik stond te dichtbij. Hoe erg is dat?

Beeld ANP

De coronaregels zijn zwart-wit geformuleerd, maar het gaat er niet om dat we ons altijd aan elke regel houden. Als we de risico’s op verspreiding maar zo veel mogelijk beperken.

Maakt het uit als je je eventjes niet aan de 1,5 meter houdt?

Snel iemand passeren in een krap gangpad in de supermarkt. Of in een gesprek met een collega je ongemerkt te dicht bij elkaar komen. Zoiets overkomt de meeste Nederlanders wel eens.

Minister Ferd Grapperhaus kan er nu over meepraten: ook zijn bruiloft stonden gasten te dicht bij elkaar. Maar bij het bestrijden van het virus is het niet alles of niets, al lijkt dat soms als je de regels op de overheidswebsites leest. Alles draait om het zo veel mogelijk beperken van het risico. Je zou bijna zeggen: epidemiologie is geen exacte wetenschap.

Hoe erg is nu het schenden van de 1,5 meter? Dat hangt ervan af hoe vaak je het doet, hoe lang, bij hoeveel verschillende mensen en of het buiten is of binnen.

Stel: je bent op een bruiloft. De kans dat je iemand besmet in een kort moment van passeren is klein, tenzij je dat hoestend en proestend doet. Met z’n tweeën snel op de foto? Beter van niet, maar het risico is beperkt. Ben je een uur met iemand in gesprek, dan is de kans op virusoverdracht groter.

Is er een dansfeest in een afgesloten ruimte waarbij een groot aantal mensen binnen je cirkel van 1,5 meter komt, dan ben je in de ogen van de meeste experts onverantwoord bezig.

Daarbij weegt ook nog mee hoe wijdverspreid het virus is. De huidige situatie vraagt, vooral in de grote steden in West-Nederland, om meer voorzichtigheid dan die in juni, toen er veel minder besmette mensen rondliepen.

En als ik nu 1 meter afstand houd?

Er zit een zekere willekeur in: ook voor 1 meter of voor 2 meter valt veel te zeggen. Opnieuw is er sprake van een schaal: hoe groter de afstand, des te lager het risico – en des te lastiger is de regel vol te houden. Het grootste deel van de virusdeeltjes dwarrelt in een cirkel van 1 meter van de bron neer. Dus: lukt het niet om 1,5 meter aan te houden, dan scheelt 1 meter afstand ook een slok op een borrel.

Helpt het als ik een sociale bubbel maak, bijvoorbeeld met ouders of goede vrienden?

België kiest die aanpak: ieder gezin mag maximaal vijf mensen kiezen. Binnen de bubbel mogen mensen dichter bij elkaar komen dan 1,5 meter. In meerdere bubbels zitten is niet toegestaan.

In België is veel kritiek op de bubbel-regels, die veel Belgen onduidelijk vinden. Maar vanuit het oogpunt van het tegengaan van verspreiding is er weinig op af te dingen. Natuurlijk is de Nederlandse regel – alleen huisgenoten mogen binnen de 1,5 meter komen – veiliger. Als we ons daaraan zouden houden, tenminste.

Maar wie dan toch de 1,5-meterregel schendt, kan dat maar beter met een beperkt aantal contacten doen. Zo bezien is het idee van een bubbel zo gek niet. Daarbij is het risico voor mensen met een kwetsbare gezondheid, zoals 70-plussers, natuurlijk groter dan voor anderen.

Hoe goed lukt het Nederlanders zich aan de regels te houden?

Minder goed dan op de piek van de epidemie, zo blijkt uit het laatste gedragsonderzoek van het RIVM, afgenomen begin juli. Toen lukte het de invullers in bijna 60 procent van de situaties om voldoende afstand te houden tot anderen. In april was dat ruim 70 procent.

Daarin schuilt ook het gevaar. Want als we ons allemaal een beetje minder goed aan de regels houden, neemt uiteindelijk het risico voor de samenleving fors toe.

Lees verder:

Waarom houdt het kabinet tóch vast aan die anderhalve meter?

Het kabinet kondigde veel versoepelingen aan, maar ‘de regel van anderhalve meter’ blijft bijna overal van kracht. Is dat nog nodig? Nee, zeggen sommige experts.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden