InterviewHarm-Jan van Schaik

Nieuw lik-op-stukbeleid dringt overlast asielzoekers terug in Harderwijk

Harm-Jan van Schaik, burgemeester van Harderwijk: “Misschien zijn wij in Harderwijk een voorbeeld.”Beeld Gemeente Harderwijk

Nieuw beleid om overlast van asielzoekers in Harderwijk te verminderen blijkt succesvol. Burgemeester Harm-Jan van Schaik (CDA) vertelt.

In het laatste kwartaal van 2019 is de overlast van vluchtelingen uit het Centraal orgaan opvang asielzoekers (Coa) in Harderwijk gehalveerd. Het is het gevolg van nieuw lik-op-stukbeleid dat burgemeester Harm-Jan van Schaik na de zomer introduceerde. Sindsdien zijn twaalf van de vijftien bekende raddraaiers berecht of uitgezet, aldus de burgemeester.

Was er veel overlast?

“In augustus van 2018 verdubbelde het aantal asielzoekers in Harderwijk van vier- naar achthonderd. Daar zaten ‘veiligelanders’ bij, uit onder andere Georgië, Albanië en Marokko. Deze landen zijn niet gevaarlijk, dus de vluchtelingen die niet om politieke of religieuze redenen gevlucht, of vanwege zijn of haar geaardheid, weten dat zij eigenlijk geen kans maken in Nederland te mogen blijven. Vijftien van deze economische vluchtelingen veroorzaakten hier overlast in bijvoorbeeld horecagelegenheden en stalen regelmatig van ondernemers. Dus zijn we gaan nadenken over hoe we deze groep konden aanpakken.”

Toen begon het zogenaamde lik-op-stukbeleid. Hoe ziet dat eruit?

“Elke maandag is er een overleg tussen de wijkagent, iemand van de vreemdelingenpolitie, de AVIM, een ambtenaar van DT&V en iemand van het Coa. Vooral de AVIM speelt een belangrijke rol, die kan een asielzoeker die een misdaad pleegt snel identificeren. Verder is er wat meer capaciteit vrijgemaakt voor snelrecht in Harderwijk. De wachttijd om voor te ­komen bij de rechtbank was acht maanden, nu kan er meteen een veroordeling volgen, en een gepaste straf of uitzetting. Van de vijftien veiligelanders die problemen veroorzaakten, zijn er op die manier twaalf van de straat gehaald. Sommigen daarvan zijn ook uitgezet.”

Kan de vermindering van overlast ook andere oorzaken hebben?

“Er is wel wat verloop in het Coa. Het aantal schommelt een beetje. Nu zitten er bijna achthonderd mensen. En daar zitten ook nog steeds mensen uit de risicogroep van economische vluchtelingen bij, maar er is veel minder overlast. Dus het beleid lijkt zijn vruchten af te werpen.”

Wat is de volgende stap?

“Nu staan vluchtelingen geregistreerd op het adres van het Coa. Het zou beter zijn als asielzoekers de status ‘zonder vaste woon- en verblijfplaats’ krijgen. Dan zou een rechter hen eerder als vluchtgevaarlijk beoordelen als zij een misdaad begaan en worden zij sneller berecht.”

Hoe pakken andere gemeenten deze problemen aan?

“In het noorden van het land hebben sommige gemeenten met een Coa eenzelfde soort model, en sinds woensdag ontvang ik veel telefoontjes van andere burgemeesters, dus misschien zijn wij in Harderwijk een voorbeeld. En ik denk niet dat dit ­beleid alleen in een kleine gemeente kan werken. Het gaat erom dat de juiste mensen samenwerken.”

Lees ook:

‘Harde aanpak overlastgevende asielzoekers Harderwijk werkt’

De harde aanpak van overlastgevende asielzoekers in Harderwijk lijkt vruchten af te werpen. Volgens de Harderwijkse burgemeester Harm-Jan van Schaik is het aantal aangiftes en incidenten rond deze groep het laatste kwartaal van 2019 gehalveerd ten opzichte van de eerdere kwartalen in het afgelopen jaar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden