Evacuatie

Meer Nederlandse militairen naar de luchthaven van Kaboel om te helpen bij evacuaties

Afghaanse vluchtelingen worden opgevangen in het noodcentrum van het COA op de Willem Lodewijk van Nassaukazerne.  Beeld ANP
Afghaanse vluchtelingen worden opgevangen in het noodcentrum van het COA op de Willem Lodewijk van Nassaukazerne.Beeld ANP

Terwijl Nederland extra militairen stuurt naar Afghanistan, is de angst onder Afghanen groot om naar het vliegveld in Kaboel te gaan. ‘Veel mensen dreigen achter te blijven.’

Een ontmoetingsplaats buiten het vliegveld van Kaboel moet Afghanen een veiliger kans bieden om geëvacueerd te worden naar Nederland. Daarvoor pleit Jan Gras, die werkte voor de Europese politiemissie in Afghanistan. “Zorg ervoor dat ze kunnen verzamelen op een manier die niet opvalt en dat ze opgehaald kunnen worden door Nederlanders, Amerikanen of Engelsen. Zo kunnen ze onder begeleiding het vliegveld bereiken.”

De angst om naar het vliegveld af te reizen is groot, zegt Gras, die in contact staat met Afghanen in Kaboel. Het gaat om Afghanen die zich hebben ingezet voor Nederland en weg willen, omdat ze vrezen dat de Taliban wraak op hen nemen. Afghanen die de luchthaven willen bereiken, wachten onderweg controles door de Taliban. De situatie op en rond het vliegveld is onveilig. Er zijn schietpartijen en mensen worden geslagen of worden onder de voet gelopen door de mensenmassa in paniek.

Dreigende aanslag door IS

“De mensen durven niet zelfstandig naar de poort van het vliegveld te gaan. Elke poging daartoe is gedoemd te mislukken”, zegt Gras. De gepensioneerd advocaat-generaal werkte van 2011 tot 2014 in Kaboel voor EUPol, de Europese politiemissie die Afghanen moest helpen met het opbouwen van een betrouwbaar politie- en justitieapparaat. Volgens de Navo zijn in de afgelopen dagen zeker twintig Afghanen overleden in en om het vliegveld van Kaboel. Eerder kwamen al meldingen van meerdere doden in het gedrang van de mensenmassa. De Verenigde Staten zeggen bovendien te vrezen voor een aanslag van de terroristische groepering IS rond de luchthaven.

Nederland stuurt extra militairen om te helpen bij de evacuaties uit Afghanistan, maakte het ministerie van defensie zondag bekend. Om hoeveel militairen het gaat, wil het ministerie niet zeggen. De versterkingen moeten de 62 militairen van de Nederlandse special forces helpen die al in Kaboel aanwezig zijn. Volgens Defensie worden de militairen ingezet om de vliegtuigen, evacués en het consulair noodteam in Kaboel te beveiligen.

‘Alleen de happy few bereiken de luchthaven’

Vorige week nam de Tweede Kamer een motie aan die het kabinet verzoekt tolken en andere Afghaanse medewerkers en betrokkenen bij de internationale missies zo snel mogelijk te evacueren.

Vluchtelingenwerk schaart zich achter Gras’ voorstel voor een verzamelpunt in Kaboel. “Dit kan de oplossing zijn”, meent woordvoerder Martijn van der Linden van de hulporganisatie. “Het lijkt nagenoeg onmogelijk om naar het vliegveld komen. Zeker voor gezinnen met kleine kinderen en voor mensen met medische problemen. Alleen de happy few bereiken de luchthaven. Veel mensen dreigen achter te blijven.”

In navolging van de Verenigde Staten besloot het Duitse leger vorige week burgers te evacueren die de luchthaven niet kunnen bereiken. Volgens Gras rijden Duitsers, Britten en Fransen door Kaboel om mensen op te pikken.

Op blote voeten van Kaboel naar Zoutkamp

Sommigen komen op blote voeten, anderen lopen op één schoen. Verloren in de chaos op het vliegveld van Kaboel. Met geen tot nauwelijks bagage zitten sinds vrijdag 313 Afghaanse evacués op de Willem Lodewijk van Nassaukazerne in het Groningse Zoutkamp, waar het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) noodopvang heeft ingericht. Onder hen bevinden zich vooral gezinnen en Afghaans ambassadepersoneel.

Defensie heeft een luchtbrug van evacuatievluchten opgezet vanuit de Afghaanse hoofdstad. Van hieruit worden mensen naar een veilig land in de regio gebracht en gaan ze met een groter toestel naar Nederland. Zondagmiddag kwam op Schiphol een chartervlucht aan met aan boord 172 mensen uit Afghanistan. Eerdere vluchten vertrokken dit weekend met in totaal 339 passagiers.

“De evacués in Zoutkamp zijn rustig, dankbaar en er is een soort van opluchting dat ze Nederland hebben bereikt”, zegt COA-woordvoerder Jacqueline Engbers. “Maar het besef dat ze alles, hun huis, spullen en familie, hebben achtergelaten is er nog niet.”

Lees ook:

De geschiedenis herhaalt zich, weer laten de Taliban ons niet leven

De afgelopen week volgde Trouw de 28-jarige Tahmeena Sattari, een Afghaanse medewerker van de Nederlandse ambassade in Kaboel die probeerde het land te verlaten. Het afgelopen weekend zijn zij en 206 andere ambassade medewerkers en hun familieleden geëvacueerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden