Kwetsbaren

Kwetsbaren laten hun stem horen: Ik ben Freek, hartpatiënt en #GeenDorHout

Het echtpaar Westerduin: ‘Wij voelen ons in deze tijd al ellendig genoeg’.Beeld Otto Snoek

Met de hashtag #GeenDorHout spreken mensen met een broze gezondheid zich uit via Twitter. Wij zijn het beschermen waard, is hun boodschap. Hoeveel invloed heeft zo’n online beweging?

‘Ik ben Judith’, schrijft twitteraar Jude boven foto van haarzelf in de badkamer. ‘Over een paar uur 30 jaar. Ik werk in de zorg en studeer voor het onderwijs. Heb twee zoontjes die mijn wereld zijn. Ik heb chronisch pijn, trauma’s en een longziekte. Ik ben belangrijk en waardig. Ik ben #GeenDorHout.’

Met de hashtag #GeenDorHout laten mensen die extra kwetsbaar zijn voor het coronavirus luidkeels hun stem horen. De overvolle stranden, het geknuffel en de illegale feestjes: ze zien met lede ogen aan hoe de coronamaatregelen langzaam maar zeker naar de achtergrond verdwijnen. Houd anderhalve meter afstand, is de boodschap van duizenden twitteraars als Judith. Niet alleen ouderen, alle Nederlanders met een zwakke gezondheid zijn het beschermen waard.

De directe aanleiding voor de oproep was een opiniestuk in deze krant. ‘Willen we de zwakkeren blijven beschermen totdat er een vaccin voorhanden is’, schreef epidemioloog Sander Borgsteede op de zaterdagpagina’s, ‘of zijn we bereid te accepteren dat zwakkere, oudere mensen eerder overlijden?’ ‘Dor hout’ verwijst naar een bericht van Marianne Zwagerman. In april schreef de opiniemaker dat het coronavirus de zeis haalt door ‘het dorre hout van de samenleving’. De maatschappij zou te veel offers moeten brengen om de brozen te beschermen.

Spoort de actie anderen aan om zich aan de coronamaatregelen te houden?

Jong en oud, mensen met een chronische aandoening en kankerpatiënten, sinds dit weekend deden talloze mensen die binnen de risicogroep vallen hun verhaal met #GeenDorHout. Sympathiek, vindt Mark Deuze. Toch vraagt de hoogleraar mediastudies aan de Universiteit van Amsterdam zich af of de actie anderen daadwerkelijk aanspoort zich aan de coronamaatregelen te houden.

“Invloedrijke bewegingen als #BlackLivesMatter en #MeToo hebben een zowel een online als offline component”, legt hij uit. “Vaak sluimert iets al op straat voordat het een vlucht neemt op sociale media, waarna het een het ander blijft aanjagen. Natuurlijk, #GeenDorHout raakt aan een debat over hoe we moeten omgaan met deze pandemie. Maar die discussie is veel breder dan deze specifieke hashtag. Bovendien helpt het als bekende mensen zich aansluiten bij de beweging. En Marianne Zwagerman is misschien bekend bij veel twitteraars, maar geen beroemdheid als Ruud Gullit om maar iemand te noemen.”

Binnen een week of twee zal de aandacht voor #GeenDorHout afnemen, vermoedt Deuze. “Sociale media zijn als een gitaarversterker: plug er iets in en het komt er tien keer zo hard uit. Twitter is op geen enkele manier representatief voor de samenleving. Om de vlam écht in de pan te krijgen, om ervoor te zorgen dat mensen op straat, in de kranten, op tv en sociale media blijven praten over een onderwerp en er daadwerkelijk iets verandert, is meer nodig dan een trending hashtag.”

Dieuwke van Wijk: 'Het zijn niet alleen ouderen en doodzieken die behoren tot de risicogroep.' .

Dieuwke van Wijk (40) uit Amersfoort heeft een longaandoening en een slecht functionerend afweersysteem.

“Geen seconde heb ik getwijfeld om mijn verhaal te delen op Twitter. Er is in Nederland veel aandacht voor de actiegroep Viruswaarheid, voor mensen die corona maar onzin vinden. Ook het deel van de bevolking dat zijn vrijheid niet langer wil opofferen omdat het virus niet voor iedereen een levensbedreigend gevaar vormt, komt voor mijn gevoel aan het woord. Maar over mensen zoals ik horen we weinig.

“Het zijn niet alleen ouderen en doodzieken die behoren tot de risicogroep, hoop ik met mijn bericht te laten zien. Ik ben veertig en van de buitenkant zie je niet aan me dat ik kwetsbaar ben voor corona. Dat is lastig. Ik maak me superveel zorgen over mijn gezondheid, moet buiten bij iedere stap opletten.

“Ik snap het heel goed hoor, dat mensen klaar zijn met binnen blijven en afstand houden. Ik wil zelf ook graag terug naar ‘normaal’. Maar dat zit er helaas nog niet in, we zijn nog niet af van corona. En dus moeten we rekening houden met elkaar.

“Dat mensen dat niet doen, je inmiddels haast raar aankijken als je op straat een stapje opzij doet, maakt me bozig. Er zijn zóveel Nederlanders als ik, houd alsjeblieft afstand. Ik hoop op begrip en empathie, op solidariteit als in het begin van deze crisis. Denk aan je opa en oma, maar ook aan andere mensen met een zwakkere gezondheid.”

Freek Westerduin: 'Ik leef in angst'. Beeld Otto Snoek

Freek Westerduin (57) uit Vlaardingen is net als zijn vrouw hartpatiënt.

“Het doet me pijn te zien dat een deel van Nederland mensen met diverse handicaps als ‘dor hout’ ziet. Je tijdelijk aan wat regels houden, zijn wij volgens sommigen niet waard. Terwijl wij, het ‘dorre hout’, ons in deze tijd al ellendig genoeg voelen. Geef ons water en laat ons groeien, is mijn boodschap, laat ons niet vergaan.

“Mensen vinden me zielig als ze horen dat ik hartpatiënt ben. ‘Wat verschrikkelijk voor je’. Maar nu zie ik dat diezelfde mensen naar een bomvol strand gaan. De coronamaatregelen lappen ze aan hun laars. Het kabinet heeft ze één vinger gegeven, maar ze nemen meteen de hele hand. Dat steekt.

“Ik leef in angst. Anderhalf jaar geleden moest mijn vrouw geopereerd worden, het was mis met haar aorta. Ik heb afscheid van haar genomen. Het was een heftige tijd, maar gelukkig heeft ze de operatie doorstaan. Nu spelen mensen met haar leven door niet op te letten. Naar buiten gaan is voor ons twee als Russisch roulette, maar binnen blijven is geen optie. Zo moeten we morgen naar het ziekenhuis.

“Ik hoop dat de mensen die zich gedragen alsof corona voorbij is, geraakt worden door #GeenDorHout. Dat ze net op dat ene bericht stuiten dat hun ogen vochtig maakt. Ik weet ook wel dat de kans niet groot is dat deze beweging een maatschappelijke discussie aanzwengelt en het tij doet keren, maar toch is dat mijn diepste wens. Houd afstand, wijs elkaar op die anderhalve meter. En dat zonder agressie graag.”

Lees ook:

Een halfslachtige anderhalvemetersamenleving is zinloos

Versoepelen of de anderhalve meter handhaven, het kabinet moet daarover de knoop doorhakken. Want velen negeren de coronamaatregelen en ondermijnen zo de effectiviteit voor anderen die wel hun vrijheid beperken, stelt epidemioloog Sander Borgsteede.

Laat de manie rond mondkapjes de aandacht niet afleiden van effectievere maatregelen

Nederland leek deze week wel aan mondkapjesmanie te lijden, en dat is geen goed teken. De overgrote focus op dit stukje stof leidt af van de maatregelen die veel beter helpen tegen het virus, en van de tanende discipline onder Nederlanders zich daar aan te houden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden