Proef

Keukenmessen en pepperspray gevonden bij preventief fouilleren, ‘bescheiden’ opbrengst proef in Amsterdam

De politie controleert een voorbijganger. Beeld ANP
De politie controleert een voorbijganger.Beeld ANP

Bij de actie met preventief fouilleren in Amsterdam nam de politie honderd wapens in beslag. Is de proef daarmee een succes?

Kristel van Teeffelen

Het waren vooral keukenmessen, zakmessen en schroevendraaiers die de politie Amsterdam afgelopen september aantrof tijdens een proef met preventief fouilleren. Spullen die niet verboden zijn volgens de wapenwet, maar die je volgens de Algemene Plaatselijke Verordening van de gemeente in bepaalde gebieden niet op zak mag hebben omdat ze gebruikt kunnen worden als wapen.

Van de honderd in beslag genomen messen en ander ‘wapentuig’, ging het in zestien gevallen om wettelijk verboden spullen als pepperspray of een boksbeugel. Ruim 2300 passanten werden tijdens de acties gefouilleerd, bij 77 van hen werd iets gevonden.

Vergaande maatregel

Is de proef daarmee een succes? Dat hangt er vanaf. Is het uitgangspunt dat elk wapen dat van de straat is, er één is, dan stelt honderd inbeslagnames waarschijnlijk tevreden. Mensen die preventief fouilleren een vergaande maatregel vinden omdat de politie burgers controleert die nergens van verdacht worden, antwoorden waarschijnlijk kritischer op de succesvraag.

Zelf noemt de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema in een brief aan de gemeenteraad de opbrengst van de proef ‘relatief bescheiden’. Dat komt mogelijk door de kleinschaligheid van de pilot, voegt ze eraan toe. In totaal werden in september vijftien controles gehouden op verschillende plekken in de stad. Wat Halsema, de politie en justitie betreft wordt de proef met een jaar verlengd. “Zoals u weet, kampt Amsterdam met een groot wapenprobleem”, staat in de brief aan de raad.

Veiliger gevoel

Een ander argument dat vaak klinkt als preventief fouilleren wordt voorgesteld, is dat buurtbewoners er een veiliger gevoel van krijgen. In de hoofdstad bleek dat voor ongeveer een derde van de bewoners te gelden, concludeert de gemeente op basis van een enquête. De meerderheid (56 procent) doet het niet zoveel en 8 procent zegt zich juist onveiliger te voelen.

Ook burgerwaarnemers vulden een vragenlijst in. De waarnemers waren op aandringen van de gemeenteraad bij de fouilleeracties aanwezig vanwege angst voor etnisch profileren. Volgens een meerderheid (85 procent) selecteerden de agenten de voorbijgangers die zij gingen controleren willekeurig. 6 procent van de waarnemers vond dat niet.

Lees ook:

Criminoloog Marijke Drogt: Laten we niet doen alsof er nooit iets misgaat met etnisch profileren bij de politie

Criminoloog Marijke Drogt was een van de waarnemers bij de proef met preventief fouilleren in Amsterdam. ‘Ik ben geen activist, maar wel kritisch.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden