Beving Huizinge

Kan het Instituut Mijnbouwschade Groningen het vertrouwen herstellen? ‘We zijn er nog lang niet’

Een bewoner van Loppersum inspecteert zijn huis op schade na een aardbeving. Beeld Anjo de Haan
Een bewoner van Loppersum inspecteert zijn huis op schade na een aardbeving.Beeld Anjo de Haan

Groningers praten over ‘vóór Huizinge’ en ‘na Huizinge’ als over een jaartelling. In dat dorp vond in 2012 de zwaarste aardbeving tot nu toe plaats. Woensdagavond werden de bewoners opnieuw opgeschrikt door trillingen.

‘De gaskraan is dicht, dan is het nu toch klaar?’, krijgen Groningers te horen. Nee dus. Ten eerste: die kraan ís niet dicht. Ten tweede: de bodem rommelt gewoon door. Ten derde: duizenden mensen hebben nog steeds geen idee waar ze aan toe zijn.

Woensdagavond beefde de bodem met een kracht van 2,3 op de Schaal van Richter, de zwaarste beving van dit jaar. Dat gebeurde bij Huizinge, in de fonkelnieuwe gemeente Eemsdelta – twintig kilometer ten noordoosten van de stad Groningen.

Locatie van de aardbeving van woensdagavond. Beeld Brechtje Rood, Studio Trouw
Locatie van de aardbeving van woensdagavond.Beeld Brechtje Rood, Studio Trouw

Huizinge is een beladen plek. Daar vond op 16 augustus 2012 de zwaarste aardbeving door gaswinning tot nu toe plaats, met een magnitude van 3,6. Die beving was een kantelpunt. Daarna sijpelde de problematiek over de provinciegrens heen de landelijke media in, waarna van het een het ander kwam: te koop staande huizen die van het een op het andere moment geen kijkers meer kregen, bijvoorbeeld. Groningers praten over ‘vóór Huizinge’ en ‘na Huizinge’ als over een jaartelling.

Gasgerelateerde nieuwtjes

In Groningen gaat er bijna geen dag voorbij zonder gasgerelateerde nieuwtjes. Zo vond ook donderdagochtend een lichte beving plaats. Maar de rest van het land is allang afgehaakt, mopperen de Groningers.

In maart 2018 ging bij wijze van schone lei de TCMG van start. Deze Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen is sinds juli vorig jaar niet meer tijdelijk, maar permanent onder de naam Instituut Mijnbouwschade Groningen, het IMG. De opdracht? Het herstellen van het vertrouwen, onder meer door een einde te maken aan de kastjes en de muren, aan de bomen en het bos. Geen wildgroei aan gremia meer, maar één organisatie om én de fysieke schade én de waardedaling van woningen, én de immateriële schade te behandelen.

Het herstellen van vertrouwen lijkt, heel voorzichtigjes, te lukken, zegt woordvoerder Jouke Schaafsma. “Door het toegenomen vertrouwen melden meer mensen hun schade. We kregen honderdvijftig meldingen per week. Nu zijn dat er duizend. Op basis van ruim 20.000 reacties bleek dat de Groninger ons gemiddeld een 7,9 geeft. Natuurlijk zijn er ook duizenden onvoldoendes. We zijn er dus nog lang niet.”

In de maag met ingewikkeldheden

Eind maart besloot het nieuwe instituut dat 1500 melders uit Groningen en de kop van Drenthe even moesten wachten. Het IMG zag wel heel veel heel grote verschillen in de rapportages en besloot die even aan de kant te leggen. Daarnaast zat het in de maag met ingewikkeldheden rondom zettingsschade, schade door diepe bodemdaling en schade aan mestkelders. Ook die meldingen - zo’n 1400 - kwamen in de wacht te staan.

Om in één keer korte metten te maken met alle haken en ogen voert het IMG binnenkort ‘verregaande wijzigingen’ door in zijn werkwijze. Wat dit precies betekent kan Schaafsma nog niet zeggen: vanaf halverwege mei hoopt hij meer duidelijkheid te kunnen geven. Het voorstel ligt momenteel bij de minister van Economische Zaken. “Niet omdat die beslist, want wij zijn onafhankelijk. Maar uiteindelijk krijgt hij wel de rekening.”

Voor de fysieke schade keerde het IMG tot nu toe in totaal 580 miljoen uit, voor waardedaling 374 miljoen. Met de psychische schade waaronder veel gedupeerden gebukt gaan begint het instituut komende maand, vertelt Schaafsma. “We zagen sinds eind 2019 een toename van meldingen, mogelijk omdat ons effectgebied groter is dan dat wat de Nam hanteerde. Wij keren ook uit in Friesland en Drenthe.”

Lees ook:

In Groningen verwachten ze inmiddels niks meer van de overheid. ‘We krijgen spiegeltjes en kraaltjes’

Het was dit jaar relatief stil rond de slachtoffers van de aardbevingsschade in Groningen. Toch beefde de bodem zesenzestig keer in de eerste elf maanden van 2020. Drie gedupeerden vertellen over hun rampspoed.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden