Coronadebat

Kamer: ‘Houd rekening met het zwartste scenario’

Minister Hugo de Jonge van volksgezondheid, welzijn en sport (CDA) en premier Mark Rutte tijdens het Tweede Kamerdebat over de ontwikkelingen rondom het coronavirus. Beeld ANP

Het kabinet bereidt zich voor op het zwartste scenario waarin artsen de beschikbare bedden op overvolle ic’s moeten verdelen onder patiënten. 

De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd en artsen werken hiervoor al scenario’s en richtlijnen uit. Minister Hugo de Jonge van volksgezondheid beloofde woensdag de Tweede Kamer zo snel mogelijk met meer informatie hierover te komen.

Het is of de fractievoorzitters het tijdens het derde grote debat over de bestrijding van het coronavirus zo hebben afgesproken. In stemmig donkere kleding spreiden ze een opvallende eensgezindheid ten toon. De toon is serieus, begripvol, de kritiek inhoudelijk. Met een tekst uit de (overal afgelaste) Matthaüspassion – “Wir setzen uns mit Tränen nieder” – vat SGP’er Kees van der Staaij de sfeer samen.

Wat opvalt: PVV en Forum voor Democratie hebben hun toon gematigd, vergeleken met de eerdere twee coronadebatten. Ook al haalt Geert Wilders fel uit naar de VVD vanwege eerdere bezuinigingen op de zorg. “Dit is niet de tijd om eenkennig te drammen”, aldus Thierry Baudet. Om vervolgens toch te benadrukken dat Forum al veel eerder pleitte voor veel van de huidige maatregelen.

Het RIVM heeft in de ochtend de Kamer bijgepraat, onder meer over de scenario’s voor de intensive care. Deze week moeten er 2400 ic-bedden zijn, waarvan 1900 voor coronapatiënten. Volgens minister De Jonge zit er ook in deze ‘indrukwekkende’ uitbreiding mogelijk ‘nog wel wat rek’. De grootste zorg van de Kamer is daarom: wat als we over deze kritische grens gaan? Dan moet er geselecteerd worden. Is het kabinet voldoende op dit zwartste scenario voorbereid?

Rutte: Europees noodfonds voor coronabestrijding

Nederland is voorstander van een ‘coronafonds’ voor steun aan zwaar getroffen EU-lidstaten en wil er zelf een miljard euro in steken, zo werd gisteravond bekend. Premier Rutte blijft echter fel tegen het uitgeven van eurobonds. Nederland kreeg afgelopen dagen felle kritiek op zijn harde opstelling in Europa. Minister Hoekstra bood al excuses aan, volgens Rutte ook ‘100 procent namens mij’. 

Donderdag belt Rutte met EU-president Michel en de premiers van Italië en Spanje. Dinsdag belde hij al een uur met Merkel, die hem steunt. Vooral Zuid-Europese landen willen eurobonds, ook willen zij miljarden uit het Europese noodfonds ESM voor de strijd tegen corona inzetten. Een ‘no-go’ volgens Rutte. De uitgifte van dergelijke gezamenlijke schuldpapieren druist volgens hem in tegen de verdragsafspraken en de nationale soevereiniteit van landen over hun eigen begroting. “Dan ga je richting transferunie.” Wel wil hij erover denken het ESM te verhogen om landen na de crisis te helpen hun economie structureel te verbeteren. “Maar het mag nooit begrotingssteun worden zonder voorwaarden.”

Asscher valt Wilders bij, niet voor het eerst

Het zorgt bij minister De Jonge eerst voor wat ongemak. Tegen Wilders: “U zult mij toch zeker aanmoedigen om vooral bezig te zijn met de huidige fase, toch?” Maar PvdA-leider Lodewijk Asscher valt Wilders bij, niet voor het eerst. Hij wil dat het kabinet ook opties voor 3000 ic-bedden uitwerkt. Vraag Duitsland nog een keer om hulp, dringen meerdere partijen aan. De Jonge meldt dat er al een ‘klemmend beroep’ is gedaan op de Duitsers, maar wil zich niet vastleggen op een aantal.

Kamerbreed leven er zorgen over berichten dat veel oude mensen door hun arts gevraagd wordt of zij wel beademd willen worden. Henk Krol van 50Plus: “Dat zijn geen incidenten. Wie heeft hier opdracht voor gegeven en wat is het beleid? Minister De Jonge verzekert de Kamer dat dit het domein is van de medische professionals. “Dit is wat artsen altijd doen.” Volgens hem voeren ze die gesprekken niet vanwege de leeftijd, maar vanwege de kwetsbaarheid van hun patiënten. “Ik wil niet op de stoel van de arts zitten. En dat geldt ook voor de beslissingen in de meest kritieke fase, als het nodig mocht zijn om te kiezen wie het eerst wordt behandeld op de ic. Het is nog niet zover, onze taak is om te zorgen dat we daar niet belanden.” De Jonge belooft de Kamer verder hard door te werken aan uitbreiding van testen en de aankoop van meer beschermend materiaal.

Zorgen over mooi weer

Premier Rutte deelt de zorg van de Kamer over toeristen die met het mooie weer en met Pasen op pad willen. Toch vindt Rutte gedwongen sluiting van vakantieparken niet nodig, waar onder meer GroenLinks in het debat op aandringt. Sanitair op vakantieparken is al dicht, in Noord- en Zuid-Holland zijn campings gesloten. Het kabinet zet onder meer influencers in die via hun sociale mediakanalen jongeren moeten bewegen thuis te blijven (#alleensamen). Donderdag buigt het crisisberaad zich over het Paasweekend en extra controles voor vluchten uit brandhaarden als New York. Die landen tot bezorgdheid van veel Kamerleden nog elke dag op Schiphol.

Lees ook: 

Nederland gaat meer testen, maar is dat niet veel te laat? Vijf vragen en antwoorden

Het kabinet wil halverwege april naar 17.500 coronatests per dag. Vijf vragen over het veranderde testbeleid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden