AnalyseOnderwijs

Kabinet hoopt basisscholen op 25 januari te openen, maar durven scholen dat aan?

Juf Jessie van Groep 7 heeft in een leeg klaslokaal van basisschool Jeroen in Den Haag online contact met leerlingen.Beeld ANP

Het kabinet hoopt de basisscholen over twee weken weer te kunnen openen. Wie durft nog?

Het kabinet hoopt dat de kinderopvang en basisscholen op 25 januari weer open kunnen, terwijl de lockdown voor andere sectoren voortduurt tot 9 februari. Maar of de deur straks weer helemaal van het slot mag, dat is afhankelijk van het besmettingsrisico van de ‘Britse variant’ van het coronavirus voor jonge kinderen, en de snelheid waarmee het dagelijkse aantal coronabesmettingen daalt.

Nadat de scholen op maandag 13 december totaal overdonderd werden door de sluiting, is de sfeer veranderd in het onderwijs. Waar toen woede en verontwaardiging overheersten, is inmiddels ook wel wat begrip en misschien zelfs opluchting opgetreden. Enkele dagen na de sluiting werd een school in Bergschenhoek, vlak boven Rotterdam, getroffen door een grote uitbraak van de Britse coronamutatie, zoals later bleek. Dertig mensen rondom de school raakten hiermee besmet. Een 38-jarige lerares overleed. Zij was besmet met het coronavirus, maar of ze leed aan de Britse variant en overleed aan de gevolgen daarvan, is onbekend.

Sfeer van wantrouwen

Het nieuws uit Bergschenhoek was nog maar net bekend, of onderwijsorganisaties stuurden al persberichten uit waarin ze schreven dat de scholen pas open mogen zodra de risico’s van deze mutatie onderzocht zijn.

Maar zelfs als de brandhaard van de Britse virusvariant niet op de Willibrordschool gewoed had, was het nu misschien meer gegaan over de veiligheid van scholen dan de noodzaak van onderwijs voor kinderen, hun oplopende psychische problemen en de zware omstandigheden waaronder ouders werk en onderwijs moeten combineren. Iedereen vreesde bij voorbaat al: als die scholen eenmaal dicht zijn, krijg ze dan nog maar eens open. 

In de weken na de sluiting druppelden allerlei berichten binnen die de onzekerheid aanwakkerden. Zo vertelde OMT-lid en kinderarts Károly Illy – doorgaans een hartstochtelijk pleitbezorger van open scholen – dit weekend in Nieuwsuur dat het OMT zich ‘vergist’ had in de besmettelijkheid van middelbare scholieren. Waar het OMT de risico’s eerst nog aanvaardbaar vond, vindt het volgens Illy nu dat er anderhalve meter afstand gehouden moet worden. Hoewel verschillende OMT-leden al maanden op het belang van deze maatregelen wijzen, ontstond toch ineens een sfeer van wantrouwen. Waren onderwijsorganisaties verkeerd voorgelicht?

Onveilig op school

In de tussentijd oordeelde ook de rechtbank in een tussenvonnis dat de overheid beter moet uitleggen waarom Nederlandse scholen zich niet hoeven te houden aan de richtlijn van de Wereldgezondheidsorganisatie om onderling afstand te houden. Een echt goede verklaring kon de landsadvocaat daar niet voor aandragen.

Het maakt het gevoel van veiligheid er niet groter op. Volgens allerlei enquêtes voelen leraren zich momenteel, tijdens de lockdown dus, onveilig op school, bijvoorbeeld als ze fysiek les moeten komen geven in het speciaal onderwijs of aan eindexamenkandidaten, of voor een overvolle noodopvang komen te staan. Inmiddels wil de gehele onderwijssector (van basisonderwijs tot universiteiten) nu dat docenten met voorrang gevaccineerd worden.

Ook op de basisscholen willen ze nu dat de veiligheid vooropstaat. Of de sluiting van de basisscholen nu slechts een week langer duurt dan half december werd aangekondigd, hangt af van de daling van de besmettingscijfers en of iedere twijfel over de risico’s van de Britse variant kan worden weggenomen.

“Het moet veilig”, vindt de koepel van basisscholen, de PO-Raad. Dat de Britse variant besmettelijker is dan de heersende variant, staat volgens de GGD al vast. De vraag is nu: was de Willibrordschool een toevallige brandhaard, of dragen ook basisschoolklassen significant bij aan besmettingsgevaar?

Lees ook:

Heel Lansingerland door de coronateststraat om Britse coronamutatie

Alle inwoners van de gemeente Lansingerland in Zuid-Holland krijgen een gerichte oproep om zich te laten testen op het coronavirus

Een nog besmettelijker variant. En nu? Drie antwoorden

In september dook voor het eerst de mutatie VUI-202012/01 op, de variant van het coronavirus dat nu zo huishoudt in Groot-Brittannië. Drie vragen aan viroloog Bernard van der Zeijst over de gevolgen.

Woede en onbegrip over sluiting van de basisscholen

Scholieren zitten vanaf vandaag een dikke maand thuis. Dat had, zeker in het basisonderwijs, nooit mogen gebeuren, vinden deskundigen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden