Vijf vragenEen derde prik

Is de booster echt maar tien weken werkzaam tegen covid?

In Amersfoort wordt op een bijzondere manier geboosterd: mensen wachten in een lange rij tot er een prikker langskomst. Beeld ANP
In Amersfoort wordt op een bijzondere manier geboosterd: mensen wachten in een lange rij tot er een prikker langskomst.Beeld ANP

Elke dag voegen de GGD’en nieuwe geboortejaren toe aan de lijst jaargangen die een booster mogen halen. Vijf vragen over de nieuwe prikcampagne, die na een traag begin voorspoedig lijkt te verlopen.

Marco Visser

Hoe staat het met de boosterbereidheid?

Prima, stelt een woordvoerder van GGD GHOR. Hij wijst op de drukte tijdens eerste en tweede kerstdag. “We wisten niet of mensen zich op die dagen wilden laten vaccineren, maar veel mensen kwamen toch. Er zijn zelfs extra vaccinatielocaties opengegaan.”

Cijfers die aangeven hoe hoog de boostergraad is onder de verschillende leeftijdsgroepen zijn er nog niet. Dinsdag verschijnt wel het nieuwe landelijke cijfer. Dat staat nu nog op 2,3 miljoen boosters, oftewel: ruim 16 procent van de bevolking ouder dan 18 jaar.

De belofte is: iedereen boven de 18 jaar in januari een booster. Gaat dat lukken?

Daar gaat het ministerie van VWS nog altijd vanuit. Ook de GGD GHOR denkt dat het moet lukken om iedereen die dat wil in januari een booster te geven. “We beginnen al aan de jaren tachtig als geboortejaar en we zetten veel prikken per week,” zegt de woordvoerder. Voor deze week hebben de GGD’en 925.000 vaccinaties gepland. Daar komen de vaccinaties door huisartsen nog eens bij, zodat het totaal uitkomt op meer dan een miljoen. In dit tempo zijn er eind januari dus vijf miljoen Nederlanders meer geboosterd dan nu. Die vijf miljoen is goed voor ongeveer 40 procent van de Nederlanders ouder dan 18.

Toch, ondanks dat het tempo is opgevoerd, zit Nederland Europees gezien nog altijd in de achterhoede als het gaat over het percentage geboosterde inwoners.

Zorgt de boostercampagne ervoor dat meer mensen zich toch maar laten vaccineren?

Dat effect is in de cijfers niet terug te zien. Volgens het coronadashboard kwamen er tussen oktober en half december elke week ongeveer 50.000 Nederlanders bij die volledig zijn gevaccineerd. De laatste week neemt dat aantal iets af.

Ook het aantal Nederlanders dat een eerste prik neemt, stijgt nauwelijks. Alleen in de leeftijdscategorie 12 tot en met 17 jaar kwamen er eerste prikkers bij. Vorige week dinsdag had 68 procent van deze leeftijdsgroep een eerste prik gehad, een procent meer dan de week daarvoor.

Is de booster echt maar tien weken werkzaam tegen covid?

Die berichten verschijnen in diverse media en ja, na tien weken lijkt er inderdaad sprake van een afnemende werking van het vaccin tegen de omikronvariant. Die zal binnenkort in heel Nederland dominant zijn.

Een Brits onderzoek laat zien dat mensen die zijn ingeënt met AstraZeneca en een booster van Pfizer of Moderna ontvingen, na twee tot vier weken voor 60 procent beschermd waren tegen symptomatische klachten. Na 10 weken was dat bij een Pfizer-booster gedaald tot 35 procent en na een booster met Moderna tot 45 procent. Let wel: tegen symptomatische klachten. Dat is iets anders dan ernstige covid, waardoor mensen in het ziekenhuis terecht komen. De beschermingspercentages tegen ziekenhuisopname zijn hoger.

De combinatie driemaal Pfizer gaf na een week een hogere effectiviteit: 70 procent. Maar na 10 weken daalde dat tot 45 procent. De meest robuuste combinatie is tweemaal Pfizer en een Moderna-booster. Na negen weken was de effectiviteit nog altijd 75 procent.

Verschijnt een booster die in een ander EU-land is gezet nu wel of niet in de coronacheck-app?

Nee, zegt het ministerie van VWS. Een Digitaal Corona Certificaat dat is uitgegeven door een ander EU-land is weliswaar in Nederland geldig als Corona Toegangsbewijs, stelt VWS, maar verschijnt niet automatisch in de coronacheck-app.

Toch zijn er manieren waarop een buitenlandse booster in een app gecombineerd kan worden met de Nederlandse QR-codes. Dat kan door bijvoorbeeld gebruik te maken van een buitenlandse coronacheck-app. Dat weten GGD’en en VWS ook, maar zij benadrukken dat het voor de registratie echt makkelijker is in Nederland de booster te halen.

Lees ook:

In Israël ontstaan nu zorgen over boosterweigeraars. Wat weerhoudt hen?

Meer dan een miljoen Israëliërs hebben nog altijd geen booster gehaald, tot grote bezorgdheid van de gezondheidsautoriteiten. ‘Ze lijken hun bereidheid kwijt te zijn’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden