Reportage Hitte-doden

In het verpleeghuis waren ouderen veel beter af tijdens de hitte dan thuis

Ans van Baalen (links) vond de hitte ‘wel lekker’, Ria Abels vond die ‘vreselijk’. Beeld Roos Pierson

Zo heet als in Gilze-Rijen was het nergens. In verpleeghuis Sint Franciscus ging het nog. ‘Veel water. En ijs.’

Ria Abels (82) zucht al als ze het woord hitte hoort. “Vreselijk.” Naast haar in de centrale ruimte van verpleeghuis Sint Franciscus in Gilze-Rijen zit de 86-jarige Ans van Baalen. “Ik vind het wel lekker.” Dat kwam voor Van Baalen goed uit, want Gilze-Rijen was het heetste plekje van Nederland tijdens de afgelopen hittegolf.

Het verpleeghuis heeft zich er prima doorheen geslagen, zegt directeur Stijn Kanters. “We hebben de temperatuur stabiel kunnen houden op 23 graden.” Hij wijst op een grote witte bak aan de muur: de airconditioner. Die hangt niet alleen in de centrale ruimte, waar ook het restaurant is, airco is er ook in de kamers.

Het gebouw van Sint Franciscus is nog redelijk nieuw. In 2009 is het opgeleverd. Dat is geen garantie voor een warmtebestendig pand, maar de technische mogelijkheden om hitte te weren zijn aanwezig. Aan de buitenkant vallen direct de rolschermen voor de ramen op, die het gehele raam bedekken. “Die gaan automatisch naar beneden als de zon schijnt”, zegt Kanters. “Zelf was ik op vakantie tijdens de hittegolf. Toen ik terug kwam en vroeg hoe het was geweest met de hitte, keken mensen me wat verwonderd aan. Prima, zeiden ze, hoezo?”

Dorstprikkel

Nou ja, prima? Zo voelde Abels zich niet altijd. “Als een vieze vaatdoek”, zo omschrijft ze haar toestand die dagen dat in haar woonplaats het warmterecord werd gebroken. “Je moet je aanpassen”, zegt Van Baalen. “Niet strijken of wassen. En veel drinken. Geen zoetigheid, maar water.” “Ja, water”, zegt Abels. “En ijs.”

Al was de temperatuur binnen stabiel 23 graden, toch waren de verzengende dagen anders dan anders. Het advies was de lampen uit te doen, want zij geven warmte af. Bewoners sloegen douchen een dagje over en werden op bed gewassen. In combinatie met hitte kan douchen namelijk een ongewenste reactie geven. Buitenactiviteiten gingen niet door, gym ook niet en het personeel paste indien nodig de medicatie aan. Iets minder vochtafdrijvers bijvoorbeeld.

Dat de sterfte niet sterk is gestegen tijdens de hitte, verbaast Kanters niet. “Verpleeghuizen zijn over het algemeen goed toegerust om de hitte te weerstaan”, zegt hij. “Ik denk dat je als oudere beter in een verpleeghuis kunt zitten dan thuis. Moderne huizen zijn goed geïsoleerd. Maar oudere huizen kunnen enorm warm worden. Dan is het binnen al snel 28 graden.”

Als mensen ouder worden, kan de dorstprikkel minder worden. Dat geldt zeker voor bewoners van de gesloten afdeling, de ouderen met dementie. Het personeel biedt dus drinken aan en zorgt dat ook mensen zonder dorst drinken. Ook dat verliep volgens Kanters soepel.

Lees ook: 

Het gaat beter met de hitteplannen in Nederland, maar nog niet goed genoeg

Veel meer sterfgevallen waren er niet door de hitte. Maar ook dalende gezondheid verdient aandacht. Hitteplannen kunnen dus beter.

Het beheer van Nederlands drinkwater schiet tekort

Het drinkwaterbeheer moet op de schop, waarschuwt waterbedrijf Vitens. Anders kunnen we bij een volgende hittegolf weleens zonder drinkwater komen te zitten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden