Reportage Weerrecord

In het ‘knoerheite’ Limburgse Arcen wordt het ‘enne memorabelen daag’

De Arcense weerman Lei Spreeuwenberg laat campinggasten zien hoe warm het is. Vlakbij die camping heeft het KNMI een weerstation. Beeld Koen Verheijden

Er ging een hitterecord aan diggelen, woensdag. Maar niet in het Noord-Limburgse Arcen. Misschien vandaag? Het wordt ‘enne memorabelen daag’, schrijft de lokale weerman.

Op de terrasjes in Arcen zitten mensen te puffen achter drankjes met veel ijs en ook de ijssalon doet goede zaken. Maar op de zomerse Sfeermarkt is het ’s middags kommer en kwel. Klanten zijn er nauwelijks, zucht koopman Jippe Hoekstra, terwijl hij zich de zweetdruppels nog eens van het voorhoofd veegt. Voor zijn bordjes met boos kijkende honden en teksten als ‘Hier waak ik’, is op het heetst van de dag weinig klandizie.

“Het is pittig”, zegt Hoekstra. “Bij normale temperaturen heb ik het wel druk, maar nu niet.” De markt laten schieten was geen optie voor de Fries. “Je moet collegiaal zijn. Je maakt zo’n markt met z’n allen”, vindt hij. “En vanavond wordt het wat koeler, dus dan komen er vast meer mensen.”

Net als de rest van Nederland zucht het pittoreske plaatsje Arcen aan de Maas onder een hittegolf. Maar Arcen zucht vaak net iets harder. Het is een van de plaatsen in zuidelijk Nederland waar relatief vaak tropische temperaturen voorkomen. Die worden hier nauwkeurig bijgehouden, want hier staat een van de 34 weerstations die het KNMI in Nederland op land heeft staan.

Beeld Sander Soewargana

Zandgronden waren snel op

Dat er hier vaak hogere temperaturen worden geregistreerd, is volgens de lokale weerman Lei Spreeuwenberg niet onlogisch. “Dit gebied ligt op zandgronden en die warmen snel op, kijk maar naar de Sahara”, zegt Spreeuwenberg, die al 25 jaar weerman is. “Het weerstation zelf ligt een beetje beschut, met aan de ene kant een rij bomen en aan de andere kant een dijk met een meertje erachter. Het is niet helemaal vrijliggend.”

In juli vorig jaar dreigde het hitterecord van 23 augustus 1944 in Warnsveld (38,6 graden Celsius) al een keer te sneuvelen, maar toen bleef het kwik in Arcen net steken op 38,2. Gisteren ging eerst Gilze-Rijen met de eer strijken (38,8), maar al snel ging Eindhoven er met 39,3 graden overheen. In de lokale weerberichten die Spreeuwenberg soms in dialect schrijft voorspelt hij ‘een knoerheite 38/39 graden, enne memorabelen daag’.

Dat vindt Sanne Schlette ook. Op de markt van Arcen is zij als nar verkleed en maakt ze voor kinderen hondjes van lange ballonnen. Haar pak met bijpassende krulpantoffels ziet er nogal oncomfortabel uit in deze hitte. Zweetdruppeltjes parelen op haar voorhoofd.

“Veel mensen vragen of het pak niet heel warm is, maar daar krijg ik het eigenlijk alleen maar warmer van”, zegt ze lachend. De belletjes aan haar muts rinkelen ervan. “In de schaduw gaat het wel. Zolang ik alleen m’n handen maar hoef te bewegen is het redelijk te doen. En ik krijg overal van mensen water aangeboden, dat is heel lief.”

Doorbijten voor de brouwers

Bij de bierbrouwerij van Hertog Jan, een hoog, wit gebouw tussen de velden net buiten Arcen, drinken de medewerkers vooral water. “In de brouwzaal kan het met deze buitentemperaturen wel 50 graden worden”, zegt commercieel coördinator Roel Nelissen. “Voor de brouwers is dat wel even doorbijten. Zij krijgen wat meer pauzes, doen het iets rustiger aan en drinken meer water.”

Brouwer Han Wolbers, die de vier enorme koperen ketels in de gaten houdt, wijst op een thermometer die nu 38 graden aanwijst. “Ik ben er wel aan gewend.”

Voor weerman Spreeuwenberg zijn het opwindende dagen. Hij zoekt voortdurend op zijn telefoon naar de laatste metingen. “Dat er records gaan sneuvelen is wel zeker”, zegt de weerman. “Donderdag is de heetste dag. Het zou heel leuk zijn als Arcen dan het record krijgt, omdat we dan vaak genoemd worden. Het wordt spannend.”

Lees ook:

Wat gebeurt er in je lichaam als het warmer wordt dan 37 graden?

De mens is een warmbloedig dier, maar die term moet je niet al te letterlijk nemen. 37 graden moet het wezen, op die temperatuur functioneert het lichaam het best. Wordt het bloed een graadje warmer of kouder, dan komt de hypothalamus, het regelcentrum in de hersenen, meteen in actie. Wetenschapsredacteur Joep Engels legt uit wat er dan gebeurt en hoe je de hitte het beste kunt doorstaan.

Slim waterbeheer moet droge natuurgebieden redden

Buiten verdampt iedere druppel vocht. Natuurgebieden in het oosten van het land dreigen te verdrogen. Ingrijpen in de natuur is onvermijdelijk, met andere bomen en slim waterbeheer.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden