Privétombe Oranjes

Hier een ton, daar een miljoen: uitbreiding tombe Oranjes steeds duurder

De ingang de koninklijke grafkelder en het graf van Willem van Oranje . Beeld ANP / Robin Utrecht
De ingang de koninklijke grafkelder en het graf van Willem van Oranje .Beeld ANP / Robin Utrecht

Opnieuw zijn er extra kosten voor de verbouwing van de koninklijke grafkelder in Delft.

Isabel Baneke

Wéér lopen de kosten voor de uitbreiding van de koninklijke grafkelder in Delft op. Vanwege een bouwtechnische tegenvaller moeten er tonnen extra worden uitgetrokken, schrijft D66-staatssecretaris Gunay Uslu van cultuur aan de Tweede Kamer. Het ministerie van algemene zaken trekt de knip voor de laatste rustplaats van de Oranjes en hun partners en legt 250 duizend euro extra bij. Het Koninklijk Huis zelf maakt een ton over.

Het is de zoveelste wending in de inmiddels langslepende opknapbeurt van de crypte. Zo zouden de werkzaamheden onder de Nieuwe Kerk eigenlijk negen jaar geleden van start gaan, maar klonken pas vorig jaar de eerste sloophamers in de grafkelder.

De uitbreiding is broodnodig. De crypte, die sinds de bijzetting van Willem van Oranje in 1584 de laatste rustplaats is voor vele leden van het Huis Oranje-Nassau, heeft haar maximale capaciteit namelijk bijna bereikt. In Delft liggen ruim veertig stoffelijke overschotten van de koninklijke familie, en er zijn nog maar een handjevol plekjes over. Om plaats te maken voor onder meer prinses Beatrix en haar zussen, wordt de kelder nu met zeker twintig plekken uitgebreid.

null Beeld

Archeologisch onderzoek langer en duurder dan verwacht

De benodigde werkzaamheden, onderdeel van de inmiddels afgeronde algehele restauratie van de Nieuwe Kerk, vergen tijd en geld. Aanvankelijk was schimmig hoeveel precies: het ministerie van algemene zaken betaalde 800 duizend euro voor de verbouwing, maar onduidelijk bleef hoeveel het Koninklijk Huis zou bijdragen. De Rijksvoorlichtingsdienst stelde dat het project drie jaar zou duren.

Die ramingen bleken te optimistisch. Plannen voor de overige ruimtes in de kerk veranderden, zo stelde de toenmalige staatssecretaris voor cultuur destijds. Ook bleek het archeologisch onderzoek in de kelder omvangrijker dan verwacht. Archeologen die door de verbouwing de kans kregen om de bodem onder de kerk te bestuderen, vonden maar liefst 432 skeletten. Tevens stuitten zij op 180 knekelkuilen, waarin resten uit geruimde graven werden herbegraven.

Problemen met de fundering

Aan die vondsten hing wel een prijskaartje. Vorig jaar moest bijna 2 miljoen euro worden bijgepast, waarmee de totale rijksbijdrage op 3,6 miljoen euro uitkwam. Nu zou dat bedrag dus uitkomen boven de 4 miljoen. Het Koninklijk Huis tikte vorig jaar 300 duizend euro af, het ministerie van cultuur stelde een aanvullend bedrag van 271 duizend euro beschikbaar.

Dit keer worden “de meerkosten (..) veroorzaakt door onvoorziene constructieve problemen met de fundering van de kerk”, schrijft Uslu in haar brief. Maar de staatssecretaris heeft ook goed nieuws. “Het verheugt mij u te kunnen melden dat de werkzaamheden nog altijd volgens schema verlopen.” Het is de bedoeling dat de bouwvakkers de tombe dit jaar nog verlaten.

Normaliter kunnen alleen leden van de koninklijke familie de kelders bezoeken. Daarvoor gebruiken zij een dienstingang. Alleen bij uitvaarten komt de officiële – en loodzware – trap tevoorschijn vanachter een sluitsteen met vier ringen. Voor het laatst daalden de Oranjes die treden af in 2004, toen prins Bernhard werd bijgezet. Prins Friso overleed weliswaar meer recentelijk, in 2013, maar kwam niet in de crypte terecht. Als eerste in een lange reeks van Oranjes werd hij begraven, namelijk in het Utrechtse dorp Lage Vuursche.

Lees ook:

Vergeet het volk op Koningsdag de corona-uitglijders van de Oranjes weer?

De populariteit van het koningshuis heeft in de coronatijd zwaar te lijden gehad onder misstappen van het koninklijke gezin. Zullen ze het tij deze Koningsdag weer keren? Een republikein en een monarchist over de houdbaarheidsdatum van het koningshuis.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden