ReportageSchoorlse duintrap

Het publiek redt de geliefde duintrap in de Schoorlse Duinen, waarom deed Staatsbosbeheer dit niet zelf?

De duintrap bij het bezoekerscentrum Schoorlse Duinen. 249  treden. Beeld Olaf Kraak
De duintrap bij het bezoekerscentrum Schoorlse Duinen. 249 treden.Beeld Olaf Kraak

De geliefde duintrap in de Schoorlse Duinen is toe aan een renovatie van ruim 38.000 euro. Eigenaar Staatsbosbeheer kan dit bedrag niet ophoesten, maar haalt wel geld op uit de houtkap in diezelfde duinen.

Al aan het begin van de befaamde duintrap in de Schoorlse Duinen is het raak. Een stuk van de leuning is verdwenen en een ondersteunende paal staat scheef. Op het tweede, steile deel ontbreken treden, slaat de rot toe in planken en komen schroeven tevoorschijn, laat boswachter Patricia van Lieshout zien. Twee tot drie keer per week beklimt ze de trap en ze voelt zich er verantwoordelijk voor. “Ik moet dit nu herstellen.”

Kosten van die renovatie: 38.000 euro. Van Lieshouts werkgever Staatsbosbeheer trekt daarvoor niet de portemonnee. De semi-overheidsorganisatie, met in 2019 nog een omzet van 203 miljoen euro (onder andere verkregen uit subsidies, houtkap en recreatie), heeft geen geld voor het opknappen van de trap met 249 treden die elf jaar geleden werd aangelegd.

Dertien flatverdiepingen hoog is de trap, weet Van Lieshout (49). Op haar dooie akkertje loopt ze naar boven. “Een eitje.” Dat geldt lang niet voor alle bezoekers (jaarlijks 2,5 miljoen) van de Schoorlse Duinen. Sommigen komen hijgend boven. De trap is geliefd of gehaat onder hardlopers. Olympische sporters gebruiken hem in hun jacht op goud. “De trap is nooit leeg.”

Boswachter Patricia van Lieshout. Beeld Olaf Kraak
Boswachter Patricia van Lieshout.Beeld Olaf Kraak

Op zoek naar geld

Is het erg, zo’n trap met gaten en missende treden? “Op een gegeven moment vallen er zoveel treden uit, dan heb je hier een zandbaan”, zegt Van Lieshout. “Bij een regenbui spoelt het zand weg en kun je niet meer omhoog. We willen dat mensen hier het hoogste duin van Nederland kunnen ervaren. Dan moet de trap er goed uitzien.”

Daarvoor moest Staatsbosbeheer op zoek naar geld. De organisatie krijgt “minimale” overheidsfinanciering voor recreatie, legt Van Lieshout uit voordat ze het steile deel bestijgt.

Voor het beheer van de Schoorlse Duinen (1800 hectare) ontvangt Staatsbosbeheer jaarlijks een kleine 400.000 euro subsidie van de provincie, verduidelijkt woordvoerder Marcel van Dun in een mail. “Van dat bedrag gaat ruim 67.000 euro naar recreatie-voorzieningen. Hiervan moeten bijvoorbeeld wandelpaden, fietspaden en bankjes worden betaald. En met die trap van 38.000 euro ben je al meer dan de helft van je jaarbudget kwijt.” Van Lieshout: “Die pot recreatie is heel snel leeg als de uren van de boswachters betaald moeten worden.” Van dit geld blijft dus niks over voor de trap.

null Beeld Olaf Kraak
Beeld Olaf Kraak

Forse kritiek op Staatsbosbeheer

Wie de trap bedwingt, wacht op de duintop van 55 meter hoogte een fraaie beloning. Het uitzicht naar de Noordzee is vrij, door gekapte bomen. Andere in de Schoorlse Duinen bomen sneuvelden ook. De kap van het Dr. Van Steijnbos kwam Staatsbosbeheer op forse kritiek te staan en voedt het sentiment dat rond de organisatie hangt: ze doet meer aan de exploitatie van natuur dan aan beheer ervan. De kap van het bos, luidt de verdediging van Staatsbosbeheer, was nodig voor de biodversiteit.

Uit het jaarverslag van 2019 blijkt dat de organisatie uit houtverkoop een omzet behaalde van ruim 25 miljoen euro. Kan een deel daarvan niet gebruikt worden voor de duintrap? Nee, stelt Staatsbosbeheer. De kosten van de omstreden kap van het Dr. Van Steijnbos liggen volgens de organisatie hoger dan de opbrengsten. Sowieso, stelt Staatsbosbeheer, wordt geld van houtkap gebruikt voor natuurbeheer, en niet voor recreatie. Met de budgetten valt niet te schuiven, zegt Van Lieshout. Bureaucratie? “Ik kan het niet mooier maken dan het is”, antwoordt de boswachter gelaten. “Ik kan wel de trap mooier maken.”

Dus moest Staatsbosbeheer voor de renovatie op zoek naar andere mogelijkheden. Van Lieshout: “Dan ga je kijken wat je met publiek kunt realiseren”. Dat werd een doneeractie via de stichting Buitenfonds, die geld werft voor projecten in de natuur. Wie een trede van de duintrap sponsort, krijgt in ruil een naamplaatje erop. Binnen een mum van tijd was er genoeg geld binnen, van onder meer atletiekverenigingen en trimgroepen.

De trap krijgt nieuwe treden worden van cortenstaal en leuningen van Robinia-hout. Daardoor zal er veertig tot zestig jaar geen grootschalig onderhoud nodig zijn. Na het huidige broedseizoen begint de renovatie. “De trap is een heel gewild project”, zegt Van Lieshout. “Mensen doneren graag. Ze voelen zich verbonden met het gebied.”

Lees ook:
Het is kiezen tussen dennen of stuivende duinen

De wind heeft vrij spel nu de helft van het Dr. Van Steijnbos is gekapt. Als straks ook de boomstronken zijn weggehaald, stuift het zand door de Schoorlse Duinen. Tot verdriet van velen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden