Lockdownmoeheid

Het leven krijgt een lager rapportcijfer nu de lockdown langer duurt. ‘We zien dat meer mensen door hun hoeven zakken’

Sporters in het Amsterdamse Westerpark. Beeld Joris van Gennip
Sporters in het Amsterdamse Westerpark.Beeld Joris van Gennip

Volgens premier Mark Rutte is de rek eruit: mensen zijn de coronamaatregelen zat. Een nieuwe peiling van het Trimbos-instituut bevestigt die bewering.

Het schuurt en het knelt, het piept en het kraakt. Dat waren de letterlijke woorden van demissionair premier Mark Rutte dinsdagavond tijdens alweer een persconferentie over het coronavirus. Hoe langer de crisis duurt, hoe zwaarder die ons valt. En de gevolgen tellen op, aldus Rutte, die daarom samen met het kabinet bereid is meer risico te nemen en enkele versoepelingen door te voeren.

Klopt het wat Rutte zegt? Is de rek eruit en knapt bij mensen het elastiek? Een derde peiling in opdracht van het Trimbos-instituut, waarvan de resultaten donderdag bekend worden gemaakt, lijkt het gelijk van Rutte te bevestigen. Tussen 25 januari en 2 februari vulden 1297 volwassenen via I&O Research een vragenlijst in. Voor het eerst daalde het rapportcijfer dat mensen hun leven geven fors: van een 7,0 naar een 6,6. Vorig jaar bleef dit cijfer nog stabiel, ondanks de coronacrisis.

Neerwaartse trend

Vergelijkbaar onderzoek in de drie noordelijke provincies, de ‘Corona Barometer’ met in totaal 50.000 deelnemers, laat eenzelfde neerwaartse trend zien. Lang gaven mensen de kwaliteit van leven een rapportcijfer ruim boven de 7, maar in de recentste meting, nog voor de invoering van de avondklok en de strenge bezoekregeling, zakte die tot 6,9.

“Mensen bleken vorig jaar weerbaar, maar de lengte van deze tweede lockdown maakt het verschil. We zien dat meer mensen er tabak van hebben”, zegt Derek de Beurs, onderzoeker bij het Trimbos-instituut.

Eén op de vier deelnemers zegt in het onderzoek dat de psychische gezondheid achteruit is gegaan sinds het begin van de coronacrisis. Vorig jaar zei nog één op de zes volwassenen dit, er is dus sprake van een forse verslechtering van de situatie. Mensen hebben last van serieuze klachten, aldus het Trimbos-instituut, zoals depressie en angsten, slaapproblemen en gevoelens van eenzaamheid. De jongste groep deelnemers aan de peiling, tussen de 20 en 35 jaar, scoort slechter dan gemiddeld.

Perspectief nodig

Tegelijk met de toename van deze mentale problemen daalt de naleving van de coronamaatregelen. Dat was niet alleen zichtbaar op het ijs, in het winterweekend, of in het park, in het daaropvolgende lenteweekend, maar blijkt ook uit gegevens van het RIVM. Minder mensen houden zich aan de bezoekregels en het aantal mensen dat zich laat testen bij klachten, daalde eind januari van 50 naar 43 procent.

Het verbaast onderzoeker De Beurs niet dat er nu versoepelingen komen. “Als je de cijfers bekijkt, zijn mensen de situatie zat. Ze geven in ons onderzoek aan perspectief nodig te hebben. Wellicht dat de huidige versoepelingen daarbij helpen.”

De Beurs wil wel een kanttekening maken. Hij benadrukt dat de recentste onderzoeken vielen in een periode net voor of na de invoering van de avondklok, toen er in het land rellen uitbraken, het buiten koud was en er slecht nieuws was over de Britse variant van het coronavirus. “Het kan maar zo dat met het huidige lenteweer ons welzijn alweer iets is toegenomen. Maar of het mooie weer nu uitmaakt of niet, we zien dat meer mensen door hun hoeven zakken en de crisis niet meer trekken. Daar moet absoluut aandacht voor zijn.”

Lees ook:

Het kabinet versoepelt de maatregelen, terwijl het virus in opmars is

Het kabinet versoepelt sommige coronamaatregelen, net nu het RIVM spreekt van een ‘derde golf’. Een riskante zet, zegt ook premier Rutte zelf.

Van Dissel: ‘Zonder avondklok waren versoepelingen onmogelijk’

De Tweede Kamer werd woensdagochtend bijgepraat door de RIVM’ers Jaap van Delden en Jaap van Dissel. De vaccinatiecampagne komt op stoom. Het virus ook weer.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden