Wim Renders (links), bestuurslid van Hockey Heeze, bedankt een vrijwilliger van de club met een boks.

ReportagePost-corona ongemak

Hand, knuffel of toch een boks? Op pad in het nieuwe normaal met gezelligheidsdier Wim Renders

Wim Renders (links), bestuurslid van Hockey Heeze, bedankt een vrijwilliger van de club met een boks.Beeld Koen Verheijden

Het einde van de anderhalvemetersamenleving maakt het contact met anderen niet meteen makkelijker. Zit een vriend, collega of familielid wel te wachten op een hand of omhelzing? Op pad met Wim Renders: duizendpoot, gezelligheidsdier en, als het even kan, handenschudder.

Over de feestelijk ingepakte fles drank die hij in zijn handen draagt, maakt Wim Renders zich het minst druk. Die zal heus wel worden gewaardeerd. Wat hij dadelijk met diezelfde handen doet, is een groter vraagstuk. Als de aanstaande ontvanger in de deuropening verschijnt, is er daarom eerst een snelle beoordeling. Hoe staat de vrijwilliger die hij als bestuurslid van Hockey Heeze komt bedanken tegenover handcontact? Hmm, terughoudend, lijkt het. Renders kiest voor de veilige optie en begroet hem met een boks.

Wie veel mensen ontmoet en geen problemen heeft met handen schudden, heeft het tegenwoordig maar druk met inschatten. Renders is zo iemand. Of hij nu Wim de bestuurder, Wim de manager, Wim de netwerker of Wim de joviale vriend is, er zijn haast voortdurend mensen om hem heen. En het staat niet op hun voorhoofd geschreven hoe ze willen worden begroet. Renders is een handenschudder, maar niet als dat de ander tegenstaat. “Zelf vind ik het prettig. Als je iemand een hand geeft, weet je meteen al veel over die persoon. Dat helpt mij. Kijkt iemand je aan tijdens een hand? Is het een slap handje of een stevige? Het zegt iets over het zelfvertrouwen van de ander.”

Woensdagmiddag, de Brainport Industries Campus (Bic) in Eindhoven. Hier begint dadelijk Renders’ eerste netwerkbijeenkomst in tijden. Hij is benieuwd. “Sommige mensen heb ik al lang niet gezien, zoals de wethouder die een woordje komt doen. Ik kijk wel hoe iedereen reageert. De meesten zullen afwachtend zijn. Dan komt er een moment dat iemand een eerste beweging maakt die moet worden beantwoord. Het kan een uitgestoken hand zijn. Dan is het kijken of iemand die vastpakt.”

Wim Renders tijdens een werkvergadering met negen leiders van innovatieprojecten.  Beeld Koen Verheijden
Wim Renders tijdens een werkvergadering met negen leiders van innovatieprojecten.Beeld Koen Verheijden

Of het door de zakelijke omgeving komt of niet, er worden veel handen geschud. Links en rechts zelfs vergezeld van drie zoenen of een knuffel, terwijl Renders toch voorspelde dat veel dames daar nu makkelijker van af zouden zien. Een van de weinigen die geen handen schudt, is uitgerekend de wethouder. Het levert geen ongemakkelijke situaties op, aangezien hij iedereen heel duidelijk met een vuist vooruit tegemoet treedt. Stoer is een boks allang niet meer, functioneel nog wel.

Een avond eerder, het tennispark van Heeze. Vier mannen beginnen pas laat aan hun wekelijkse dubbelpartij. Renders denkt zijn drie tennisvrienden goed te kennen. Als hij de mooie sportavond opluistert met een strakke bal langs de opponenten, is zijn eerste reactie een high five. Daar denkt zijn dubbelpartner duidelijk anders over. Flauwtjes tikt hij met zijn racket tegen het racket van Renders, alsof we nog midden in alle restricties zitten. Verbaasd verandert Renders van houding. Als ze na de wedstrijd aan een tafel in het clubhuis gaan zitten – de corona-app wordt gecontroleerd – gaan de stoelen ruim uit elkaar.

Op een uitzondering na is de hand de standaardbegroeting

Hoe anders is dan weer de vergadering van donderdagochtend op de campus. Negen leiders van innovatieprojecten – fieldlabs, om maar eens een woord van nu te gebruiken – komen bijeen om hun vorderingen met elkaar te delen. Zoals in het hele gebouw de looproutes nog zichtbaar zijn, en bij de hoofdingang met tekst en pictogrammen aandacht wordt gevraagd voor de achterhaalde afstandsregels, markeren geelzwarte tapes de veilige zitplaatsen aan de vergadertafel. Maar de heren en één vrouw trekken zich daar weinig van aan. Ze zijn blij dat ze elkaar weer zien. Op een enkele uitzondering na is handen schudden hier de standaardbegroeting.

Het is wel een onderwerp dat blijkt te leven. “Ik zag op het nieuws een item dat het handen schudden tot het verleden zou behoren. Dat idee heb ik helemaal niet”, zegt een van de projectleiders. Renders vraagt zich af of het in Brabant anders kan zijn dan elders in het land, maar heeft geen pasklaar antwoord. De meesten herkennen wel het ongemak waarmee ontmoetingen soms gepaard gaan. “‘Geven we een hand of wat doen we?’, vraag ik tegenwoordig meteen. Dat is wel zo duidelijk.” Een van de heren geeft nog steeds de voorkeur aan een boks. Zijn overbuurman gaat akkoord. “Maar mijn vrouw vindt dat dan weer niks. Veel te mannelijk, alsof ze in de kroeg staat.”

Renders, manager van het High Tech Software Cluster in de Bic, loopt tevreden rond in zijn werkomgeving. Sommige van de bijeenkomsten waarop hij wordt verwacht, verlopen nog digitaal. “Maar de echte ontmoetingen geven me nieuwe energie. De afgelopen anderhalf jaar ben ik heel bewust met de regels omgegaan. Ik ken iemand die drie weken op de intensive care heeft gelegen en weet hoe gevaarlijk het kon zijn om dicht bij anderen te komen. Ik onderschat corona niet. Gelukkig hebben we bij ons thuis allemaal onze vaccinaties gehad, voor mijn gevoel kan het nu weer veilig.”

Oud en nieuw normaal dwars door elkaar

Tijdens de workshop ‘Klanttevredenheid verhogen met digitalisering’ die Renders bijwoont, lopen het oude en het nieuwe normaal grappig genoeg dwars door elkaar heen. Er staan bewust meer stoelen dan nodig is, maar iedereen klit bij elkaar en nergens wordt tussenruimte gelaten. De sprekers die elkaar opvolgen, krijgen dan weer wel allemaal een nieuwe, en dus ontsmette microfoon. Een groep studenten met wie Renders in een vervolgsessie in een kamer gaat zitten, heeft duidelijk ook geen moeite met de versoepelingen die vorige week ingingen.

Maar soms is er ook bij Renders nog het ingebakken automatisme van de afgelopen anderhalf jaar. “Op televisie vind ik het soms raar als ik opeens mensen weer bij elkaar zie. En toen we dinsdag in het clubhuis uit elkaar gingen zitten, was dat van mijn kant ook een beetje onbewust. Vaak neem je in een groep automatisch het gedrag over van degene die de grenzen aangeeft. Dan schud je in de ene situatie dus handen en in de andere niet.”

Manuela de Heer, medeorganisatie van de netwerkbijeenkomst: ‘Neefjes en nichtjes knuffelde ik gewoon, maar bij mijn oma vond ik dat nog een akelig idee’. Beeld
Manuela de Heer, medeorganisatie van de netwerkbijeenkomst: ‘Neefjes en nichtjes knuffelde ik gewoon, maar bij mijn oma vond ik dat nog een akelig idee’.

Manuela de Heer, medeorganisator van de netwerkbijeenkomst in de Brainport Industries Campus: “De gast bepaalt hoe wij hem hier ontvangen. Soms is het ongemakkelijk, dan kijken we elkaar aan hoe we het zullen doen. Ik doe niet in alle situaties hetzelfde. Afgelopen weekend hadden we een feest met de familie. Ik merkte dat ik daar onderscheid maakte. Neefjes en nichtjes knuffelde ik gewoon, want we zijn allemaal fit en gezond. Maar bij oma vond ik dat nog een akelig idee, dus haar heb ik niet gezoend.”

Juul van Meurs, student automotive:
Juul van Meurs, student automotive: "In de autobranche is het belangrijk om als verkoper handen te schudden."

Juul van Meurs, student automotive en deelnemer aan de workshop: “In de autobranche is het belangrijk om als verkoper handen te schudden. Nu ik ben gevaccineerd, heb ik er ook geen angst voor. Ik werk enkele dagen per week en steek sinds vorige week zaterdag altijd een hand uit naar een klant. Soms krijg ik een boks terug, het is een beetje fiftyfifty. In het algemeen zijn oudere klanten wat voorzichtiger dan jongeren. Soms komt er iemand binnen aan wie ik zie dat er waarschijnlijk geen hand geschud gaat worden. Dan probeer ik het toch, want van een hand is zo een vuist gemaakt.”

Luuk Wissink, directeur K3D metaalprinting: ‘Het was fijn dat er tijdens onze vergadering geen verwarring was’. Beeld
Luuk Wissink, directeur K3D metaalprinting: ‘Het was fijn dat er tijdens onze vergadering geen verwarring was’.Beeld

Luuk Wissink, directeur van K3D metaalprinting: “Het was fijn dat er tijdens onze vergadering geen verwarring was. Die is er soms wel, misschien doordat mensen zelf niet weten wat ze willen. Deze week kreeg ik een vertegenwoordiger van de bank op bezoek. Hij deed me een handreiking, maar maakte er op het laatste moment een boks van. Prima, dat maakt mij niet uit. Maar bij het weggaan, schudde hij me dan weer de hand. Zo onduidelijk zijn we nu dus.”


Lees ook:

Zeggen we na de coronacrisis de drie zoenen voorgoed gedag?

De coronacrisis maakt fysiek contact ongepast en ongewenst. Ook de door velen verguisde drie zoenen verdwenen uit ieder familiebezoek. Is het voorgoed gedaan met de driekus?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden