Onderzoek

Had u deze week een tekenbeet? Tekenradar gaat het vragen aan een vast panel

Waar mens en teek elkaar het vaakst tegenkomen, is het aantal tekenbeten het grootst. Beeld Tekenradar.nl
Waar mens en teek elkaar het vaakst tegenkomen, is het aantal tekenbeten het grootst.Beeld Tekenradar.nl

Nederlanders kunnen al tien jaar hun tekenbeet melden op Tekenradar.nl. De site begint nu een nieuwe studie, om in beeld te brengen hoe het risico op een beet verandert in de loop van het jaar.

Marten van de Wier

Tekenradar.nl, de website waarop Nederlanders kunnen melden wanneer en waar ze een tekenbeet hebben opgelopen, begint met een nieuw type onderzoek. De onderzoekers van het RIVM en de Universiteit van Wageningen willen zo een betrouwbaarder beeld krijgen van de ontwikkeling van het aantal tekenbeten in de loop van het jaar.

In de tien jaar dat Tekenradar nu bestaat, zijn al 80.000 Nederlanders naar de website gegaan om te melden waar en wanneer ze door een teek zijn gebeten. Een nadeel van dat onderzoek: als de teek in het middelpunt van de belangstelling staat – zoals vandaag, aan het begin van de ‘Week van de teek’ – neemt het aantal meldingen op de website toe. Dat wil niet zeggen dat mensen ook werkelijk meer tekenbeten hebben opgelopen.

Tekenradar.nl gaat daarom ook wekelijks een vaste groep Nederlanders via e-mail vragen of ze een tekenbeet hebben opgelopen. Wie wil meedoen aan het panel, kan zich aanmelden via de website. Die vaste groep deelnemers wordt gevraagd ook te reageren als ze geen tekenbeten hebben opgelopen. Dan is veel nauwkeuriger te bepalen wanneer het aantal tekenbeten stijgt of daalt. Voor betrouwbare resultaten zijn enkele honderden vaste deelnemers nodig, liefst enkele duizenden.

De ‘rode kring’ bij Lyme blijkt geregeld een egale vlek

Tekenradar.nl heeft al veel inzichten opgeleverd, stelt Kees van den Wijngaard, epidemioloog bij het RIVM. Zo krijgen veel mensen na een besmetting met Lyme niet de kenmerkende rode ring rond de beetplek. Een grote groep krijgt als eerste symptoom een meer egale vlek, vaak rood op een witte huid, maar soms ook gelig of blauwig, vooral op een donkere huid.

Dat zo’n vlek soms voorkwam, was wel bekend. “We weten nu dat het niet uitzonderlijk is: bij een derde van de meldingen is dat de verschijningsvorm”, zegt Van den Wijngaard. Een extra reden dus om op zo’n vlek te letten.

Hoe voorkom je en hoe bestrijdt je de ziekte van Lyme?

Voor huisartsen is die vlek of ring het signaal om een behandeling met een antibioticum te beginnen, die er meestal voor zorgt dat iemand van Lyme geneest. Zo’n 2 procent van de mensen met een tekenbeet loopt een besmetting met Lyme op: jaarlijks zijn dat ongeveer 27.000 Nederlanders. Van hen houden 1000 tot 1500 langdurig klachten. Wie de teek binnen een paar uur verwijdert, halveert volgens Tekenradar de kans op de ziekte.

Tekenradar laat op zijn website ook zien waar in Nederland mensen de meeste tekenbeten oplopen. Dat zijn niet per se de plekken met de meeste teken, maar wel die waar teek en mens het vaakst bij elkaar komen. Vooral de grote natuurgebieden op de Veluwe en de Utrechtse Heuvelrug springen eruit.

In de provincie Drenthe is de kans op een tekenbeet het grootst: omgerekend naar het aantal inwoners komen hier de meeste meldingen vandaan. Dat komt overeen met de gegevens die Tekenradar van huisartsen krijgt: in Drenthe komt ook de ziekte van Lyme relatief het vaakst voor.

Het aantal gevallen van Lyme per 100.000 inwoners is het grootst in de provincie Drenthe. Beeld Tekenradar.nl
Het aantal gevallen van Lyme per 100.000 inwoners is het grootst in de provincie Drenthe.Beeld Tekenradar.nl

Lees ook:

Deze app houdt de oprukkende teek in de gaten

De zomermaanden zijn gouden tijden voor de teek. De beestjes zitten niet alleen in het bos, maar ook in de achtertuin. Niet alleen Tekenradar houdt ze n het oog, deze app (die met Tekenradar samenwerkt) toont per dag hoe groot het tekengevaar is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden