Toerisme

Groeiende toeristenstroom bedreigt leefbaarheid

Al vele jaren weten meer dan een twee miljoen toeristen de Zaanse Schans te vinden. Beeld Olaf Kraak

Gemeenten moeten zich veel beter voorbereiden op de komst van steeds meer bezoekers, concludeert de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur. Er dreigt meer overlast, voor omwonenden en de natuur.

Nederland bereidt zich slecht voor op de komst van nog meer toeristen. Gemeenten proberen vooral zoveel mogelijk bezoekers te lokken, wat grote risico’s voor de omgeving oplevert. Op deze manier roept de overheid problemen, zoals overlast voor omwonenden, verkeersopstoppingen en schade aan de natuur, over zichzelf af.

De Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) waarschuwt vandaag voor de gevaren van de almaar aanhoudende groei van het toerisme. De overheid, de gemeente voorop, kijkt met een puur economische bril naar de bezoeker. Toeristen worden verleid zo lang mogelijk in een plaats te blijven om daar vervolgens zoveel mogelijk geld uit te geven. De overheid grijpt pas in als het ergens mis gaat, zoals rond de verhuur van Amsterdamse woningen via Airbnb.

Toeristen bij de Hofvijver in Den Haag Beeld Phil Nijhuis

De Rli, een belangrijke adviseur van kabinet en parlement, roept iedere regio in het land op een plan te maken hoe om te gaan met de toename van het aantal bezoekers. Volgens Marjolein Demmers, voorzitter van de onderzoekscommissie die de Rli instelde, staat Nederland op ‘een kruispunt’. Ongebreidelde groei betekent onvermijdelijk schade aan de leefomgeving. “Overheden moeten zo snel mogelijk voor iedere toeristische bestemming in kaart brengen wat op die plek haalbaar is”, zegt Demmers. “Wat is de draagkracht van de omgeving? Wat is het ‘DNA’ van een bestemming? Oftewel, richt een gemeente zich wel op de juiste toerist? Wat willen we eigenlijk op welke plek?”

De toerismesector groeit al jaren en neemt de komende tijd verder toe. Voorzitter Jan Jaap de Graeff van de Rli spreekt zelfs over een branche die zich met ‘nietsontziende snelheid’ ontwikkelt. “Toerisme is steeds belangrijker voor onze economie. Er wordt inmiddels evenveel geld in verdiend als in de bouw, twee keer zoveel als in de landbouw. De kwestie is actueler dan ooit.”

Aantallen Nederlanders en buitenlanders die toeristische overnachtingen boekten in Nederland in 2017. Beeld Brechtje Rood

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) maakte vorige week bekend dat toeristen vorig jaar in Nederland in totaal 87,5 miljard euro uitgaven, 6,4 procent meer dan in 2017. Zowel het binnenlandse als het buitenlandse bezoek groeit gestaag. In 2018 zorgde het toerisme in Nederland voorbijna 800.000 banen, vooral in de horeca. Ook het CBS rekent op verdere groei in de komende jaren, aangewakkerd door een goed draaiende economie.

De keerzijde van het toerisme blijft in de berichtgeving onderbelicht, vindt de Raad voor leefomgeving en infrastructuur. Demmers: “De overheid kan de komst van de bezoekers nu nog sturen. Straks zien we de Amsterdamse taferelen ook op andere plaatsen in het land en is het te laat. Dat geeft niet alleen problemen voor de leefomgeving,maar op den duur ook voor de toeristische sector zelf.”

Inmiddels maakt het gemeentebestuur van Haarlem zich wel zorgen over het steeds drukker wordende centrum. De stad is een populaire uitvalsbasis voor toeristen die in eerste instantie Amsterdam aandoen. Het college wil zich in de toekomst meer richten op ‘kwaliteit, spreiding, het in goede banen leiden van toerisme en niet zozeer op groei’.

Lees ook:

‘De toeristenstroom kan nog veel verder uit de hand lopen’, waarschuwt Raad voor de leefomgeving

Het aantal toeristen in Nederland blijft groeien. Gemeenten zijn blij. Maar er is weinig oog voor de overlast.

Den Haag ziet klinkende cash in de toerist

Den Haag wil uitgroeien tot tweede toeristenstad van Nederland. Volgens critici verliest de stad door ‘dollartekens in de ogen’ de neveneffecten van toerisme uit het zicht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden