Coronapandemie

GGD’s schalen af: ‘We kunnen deze mensen niet op de bank laten zitten’

null Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Niet alleen sluiten er GGD-locaties, er vertrekt ook veel personeel bij de gezondheidsdiensten. Wat gebeurt er met hen? En wat als het coronavirus terugkeert?

Johan van Heerde

Hoe lang nog voordat het XL-test- en vaccinatiepaviljoen uit ons vocabulaire is verdwenen? Woensdag sluiten alweer de deuren van zo’n extra groot gebouw van de GGD waar mensen zich de afgelopen anderhalf jaar konden laten inenten tegen of testen op het coronavirus, namelijk dat op Schiphol. Wat gebeurt er met al die GGD-locaties en -personeel nu de gezondheidsdiensten zoveel minder werk hebben?

Want dat er bij de GGD minder werk is moge duidelijk zijn. In recordweken zetten de GGD’s 1,2 miljoen coronaprikken of namen pakweg 800.000 tests af. Ter vergelijking: afgelopen week werden enkele tienduizenden coronavaccins gezet en 15.000 tests afgenomen.

Reizigers uit Zuid-Afrika laten zich november vorig jaar bij aankomst op de luchthaven testen op het coronavirus in een speciaal daarvoor ingerichte teststraat. De faciliteit werd opgezet nadat in zuidelijk Afrika de omikronvariant van het coronavirus was aangetroffen. Beeld ANP
Reizigers uit Zuid-Afrika laten zich november vorig jaar bij aankomst op de luchthaven testen op het coronavirus in een speciaal daarvoor ingerichte teststraat. De faciliteit werd opgezet nadat in zuidelijk Afrika de omikronvariant van het coronavirus was aangetroffen.Beeld ANP

Nog maar 50 tests per dag

In het XL-testpaviljoen op Schiphol konden tot 15.000 mensen per dag worden getest. Nu komen er gemiddeld 50 mensen voor een staafje in de neus, laat een woordvoerder van de GGD regio Kennemerland weten. Te weinig om zo’n grote locatie open te houden. Los daarvan speelde ook een praktische kwestie: de huur van het terrein op Schiphol liep af en het gebied krijgt een nieuwe bestemming. Het XL-paviljoen keert niet terug. De tent werd gehuurd van festivalorganisator Loveland en gaat dus terug naar haar eigenaar.

Er werkten op Schiphol dagelijks nog zo’n dertig mensen voor de GGD, tegen 275 mensen op de piek. Veel van die mensen zijn al niet meer in dienst bij de gezondheidsdienst. Ze werden ingehuurd via een uitzendbureau en zijn weer uitgestroomd, laat een woordvoerder weten. Wel houdt de GGD een ‘flexibele schil’ aan van mensen die op verschillende functies kunnen werken, dus om te testen, te vaccineren of als bron- en contactonderzoeker.

De drie andere locaties in de regio Kennemerland blijven overigens wel open. Ook landelijk blijven veel GGD-teststraten of -vaccinatielocaties open, zij het flink ingedikt. Landelijk zijn er nu nog 130 testlocaties en 103 vaccinatielocaties, vaak op dezelfde plek. Dat is niet veel minder dan in bijvoorbeeld november, toen er 163 testlocaties waren.

Veel minder medewerkers

Er werken vooral veel minder mensen. Zo is de GGD regio Utrecht teruggegaan van 7000 medewerkers naar 2000 nu, en er vertrekken nóg 700 mensen. Die mensen kwamen uit allerlei sectoren. Het waren studenten, mensen uit de horeca, luchtvaart, werklozen en ook vrijwilligers. De oudste GGD-medewerker in Utrecht was 80 jaar.

Om die mensen na hun tijdelijke GGD-carrière aan een andere baan te helpen, organiseerde de gezondheidsdienst samen met een uitzendbureau in april een banenmarkt. Daar konden organisaties uit de zorg maar bijvoorbeeld ook horecabedrijven, uitzendbureaus of vrijwilligersorganisaties proberen om deze mensen aan zich te binden. Ook gingen mensen aan de slag bij de veiligheidsregio Utrecht, die erg druk was met de hulp en huisvesting van vluchtelingen uit Oekraïne.

Een spagaat is het mogelijke doemscenario: een virusuitbraak waardoor de overheid plotseling weer een groots beroep moet doen op de GGD’s. In Kennemerland en Utrecht houdt men daarom een minimale bezetting aan, en is er blijvend contact met vertrokken personeel. Maar zomaar opschalen naar grote aantallen testen en vaccinaties zit er volgens de GGD Utrecht niet in. “We kunnen deze mensen niet op de bank laten zitten.”

Lees ook:

Coronavaccinatie beschermt niet alleen zwangeren maar zorgt ook voor minder doodgeboren kinderen

Zwangere vrouwen die het coronavaccin hebben gekregen, hebben 15 procent minder kans op een doodgeboren kindje. Dat blijkt uit een overzichtsstudie die in tijdschrift Nature Communications is gepubliceerd.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden