Uitspraak

Eindelijk duidelijkheid in de zaak Nicky Verstappen

De familie van Nicky Verstappen en Peter R. de Vries na de uitspraak in de zaak tegen Jos B.Beeld ANP

Er is voldoende bewijs dat Jos B. Nicky Verstappen in 1998 ontvoerde en seksueel misbruikte, oordeelde de rechtbank. Dat bewijs is er niet voor doodslag. 

De rechtbank Maastricht bevestigde wat de familie van Nicky Verstappen al dacht. Hun zoon en broer werd in 1998 ontvoerd en seksueel misbruikt, met de dood tot gevolg. En de 58-jarige Jos B. is daar verantwoordelijk voor. Hij kreeg vrijdag een celstraf van 12,5 jaar opgelegd.

Dat er na al die tijd duidelijkheid is, betekent niet dat de familie op al hun vragen antwoord heeft gekregen. Was Nicky bang? Heeft hij om zijn familie geschreeuwd? B. hield zijn lippen op elkaar over de laatste momenten in het leven van de elfjarige jongen, die verdween tijdens een zomerkamp op de Brunssummerheide. 

De rechtbank neemt hem dat kwalijk. “Het is duidelijk dat u op deze vragen antwoord kunt geven”, sprak de voorzitter direct tot B. “U heeft meer dan twee jaar lang gebruik gemaakt van uw zwijgrecht. U heeft de suggestie gewekt dat u zou gaan verklaren, als de tijd rijp was. Dat hield u als een troefkaart achter de hand. Het moet voor de nabestaanden ondraaglijk zijn geweest.”

Rechtbanktekening van verdachte Jos B., officieren van justitie en de rechters tijdens de inhoudelijke behandeling van de rechtszaak.Beeld ANP

Hulp van het publiek ingeroepen

De zaak Nicky Verstappen zorgt al dik twintig jaar voor grote maatschappelijke beroering. Dat is mede aangewakkerd door tv-uitzendingen van Peter R. de Vries en de inzet van het ‘grootste DNA-verwantschapsonderzoek ooit’ in een ultieme poging de dader te vinden. Toen justitie in 2018 Jos B. als verdachte op het oog kreeg, werd de hulp van het publiek ingeroepen hem te vinden. 

Dat publiek kon vrijdag ook de climax van de zaak volgen via een livestream op internet. Een uur lang lazen de rechters, zich ongetwijfeld bewust van de vele ogen die meekeken, een samenvatting van het vonnis voor. Al het bewijs kwam uitgebreid aan bod, evenals de onderbouwing voor het feit dat de rechtbank op meerdere punten anders aankijkt tegen de zaak dan het Openbaar Ministerie en de verdediging. 

B. zelf verklaarde één keer tijdens de inhoudelijke behandeling. Hij ontkende de aantijgingen en zei dat hij Nicky dood had aantroffen in het natuurgebied. Dat hij toen heeft geluisterd of hij ademhaling hoorde, dat hij de kleding van de jongen heeft gefatsoeneerd en dat zodoende mogelijk dna op hem terecht is gekomen.

Geen bewijs voor opzet

Maar de rechtbank vindt dat ongeloofwaardig. Daarvoor zijn er te veel dna-sporen gevonden. En de meeste sporen zaten ook nog op plekken die duiden op seksueel misbruik: bij het kruis van de onderbroek en op de rand van de pyjamabroek van Nicky. Tel daarbij op dat de pathologen die in 1998 het lichaam van Nicky onderzochten beschadigingen aan de anus constateerden en de rechtbank komt tot het bewijs van misbruik.

Dat het OM ervan uitgaat dat B. Nicky vervolgens heeft gedood om het misbruik te verhullen, vindt de rechter een te grote stap. Er is geen bewijs dat hij de jongen met opzet om het leven bracht. Dat neemt niet weg dat zijn dood B. wel kan worden verweten. 

De rechter gaat ervan uit dat Nicky de adem is benomen toen B. zijn hand op de mond van de jongen hield of op hem heeft gezeten tijdens het misbruik. Dat hoeft geen sporen achter te laten, een verklaring waarom er nooit een duidelijke doodsoorzaak is vastgesteld. Als bewijs hiervoor kijkt de rechtbank ook naar verklaringen van twee door B. misbruikte slachtoffers. Die zaken, van voor 1998, heeft het OM nooit voor de rechter gebracht. 

Advocaat Gerald Roethof bij de rechtbank voor de uitspraak in de zaak tegen Jos B. Roethof kondigde na de uitspraak aan in hoger beroep te zullen gaan.Beeld ANP

Geen groot gevaar op herhaling

De straf die de rechtbank oplegde is ook voor het bezit van kinderporno. B. kampt volgens gedragsdeskundigen met pedofiele gevoelens. Toch vindt de rechter dat onvoldoende reden om naast celstraf ook tbs op te leggen, zoals het OM wilde. Dat ‘uiterste middel’ is bedoeld om de maatschappij tegen een verdachte te beschermen. Maar dat iemand pedofiele gevoelens heeft, betekent niet automatisch dat het gevaar op herhaling groot is, aldus de rechter. B. is sinds 1998 niet meer in verband gebracht met seksueel misbruik.

Met het vonnis van de rechtbank is de zaak nog niet definitief ten einde. De advocaat van B. kondigde direct aan in hoger beroep te gaan. 

Lees ook:

De fascinatie voor de zaak Nicky Verstappen

Na vijf weken wikken en wegen, doet de rechter vrijdag uitspraak in de zaak Nicky Verstappen. De zaak maakte veel los en de rechter besloot de uitspraak live op internet te doen. Wat maakt dit drama zo uitzonderlijk?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden