Unilever

Eén sms'je liet al het harde werk van Rutte in de soep lopen

Den Haag, 25 april 2018 - Premier Mark Rutte en Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (VVD) tijdens het Tweede Kamerdebat over de omstreden memo's rond de afschaffing van de dividendbelasting. Foto: Phil Nijhuis Beeld Phil Nijhuis
Den Haag, 25 april 2018 - Premier Mark Rutte en Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (VVD) tijdens het Tweede Kamerdebat over de omstreden memo's rond de afschaffing van de dividendbelasting. Foto: Phil NijhuisBeeld Phil Nijhuis

Premier Rutte zette alles op alles om het hoofdkantoor van Unilever naar Rotterdam te krijgen. Dat het bedrijf nu volledig Brits is doet daarom extra pijn.

Met een kater. Zo zal premier Mark Rutte gisterochtend wakker zijn geworden. De berichten op de radio over het inmiddels volledig Britse Unilever, de sombere brief van minister van economische zaken Eric Wiebes, de treurzang van werkgeversorganisatie VNO NCW. Het moet allemaal een pijnlijke herinnering zijn geweest aan 5 oktober 2018. Op die herfstochtend zoemt om een uur of zes Ruttes telefoon. Of hij al wakker is, vraagt Paul Polman, dan nog topman bij Unilever. “Want ik wil met je praten.” Een paar uur later maakt het Brits-Nederlandse bedrijf wereldkundig zijn hoofdkantoor niet in Rotterdam te vestigen. Daar zitten Britse aandeelhouders niet op te wachten.

Of de dividendbelasting weg kon

Zuur. Want Rutte is dan al jaren bezig zijn prestigieuze ex-werkgever naar Nederland te krijgen. Krap twee maanden na zijn aantreden als premier, in december 2010, begint het al. Grote bedrijven als Shell, Philips, Akzo en uiteraard Unilever kloppen dan bij hem aan. Ze pleiten voor de afschaffing van de dividendbelasting. Of Rutte dat, na twee jaar van hun gelobby, eindelijk waar wil maken. De kersverse premier voelt daar wel voor. Valt vooral voor het idee dat de internationale bedrijven in ruil daarvoor hun hoofdkantoor op Nederlandse bodem willen vestigen of houden.

Pas zeven jaar later wordt het schrappen van de dividendbelasting opgenomen in het regeerakkoord. Tegen de zin in van coalitiepartijen D66 en ChristenUnie. CDA gaat weifelend akkoord. Voor de rest van Nederland komt het besluit als een verrassing. Waar Rutte blijft volhouden dat het gunstig is voor het Nederlandse vestigingsklimaat en veel banen zal opleveren, zeggen economen daar nergens bewijs voor te vinden. Sterker, Nederland snijdt zich met het schrappen van de dividendbelasting misschien in de vingers. De staatskas loopt er zo’n twee miljard door mis.

Kritiek die Rutte van zich af laat glijden. Het is maart 2018 als Polman meldt dat Unilever van twee hoofdkantoren naar slechts één gaat. Dat ene kantoor komt toch echt in Rotterdam te staan. “Ik ben heel blij, omdat het een prachtbedrijf is”, zegt Rutte. Weer rept hij over de tientallen, misschien wel honderden banen die naar Rotterdam zullen verhuizen.

Oppositiepartijen, links en rechts, blijven kritisch. Hoe weet de premier dat nou van die banen? Waarom steekt het kabinet die twee miljard niet in de publieke sector waar zoveel op is bezuinigd? Coalitiepartijen kijken bijna tandenknarsend toe als de premier tijdens het zoveelste debat stug volhoudt. Doet Nederland dit niet, zegt hij, dan “neem je het risico dat je een paar van de grootste bedrijven laat vertrekken en dat je kansen van brexit niet gebruikt. Daarmee verzwak je de structuur van onze economie”.

“Ik heb vanochtend een kleuter naar schoolreisje gebracht. En die was minder aan het drammen dan de premier nu”, sneert GroenLinks-Leider Jesse Klaver in september 2018 tijdens de Algemene Beschouwingen.

Maar ondertussen roeren de Britse aandeelhouders van Unilever zich. Dat ebt wel weg, sust Polman. Tot dat sms’je op 5 oktober. Unilever komt niet. Veertien dagen later kan Rutte na de golf van kritiek niet anders dan toegeven. Hij laat zijn schouders hangen en besluit: de dividendbelasting blijft. Het nieuws van gisterochtend, dat Unilever op papier volledig Brits is, komt daardoor niet meer als een verrassing.

Lees ook:

Paul Polman, duurzaamheidspaus van Unilever, maakt plaats na tumultueus jaar

De Twentse Paul Polman neemt na tien jaar afscheid van Unilever. Per 1 januari wordt hij opgevolgd door de Schot Alan Jope, die al sinds 1985 bij het bedrijf werkt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden