Hoge drempel

Deskundigen: Maak het makkelijk om je op corona te laten testen

Minister-president Mark Rutte bezocht een GGD-teststraat in het Brabantse Uden. Beeld ANP

De manier waarop het testen op corona is ingericht, schrikt mensen af. Dat is problematisch, zeggen deskundigen. De GGD belooft beterschap.

Mensen zijn enkel met de auto welkom, of juist alleen lopend of per fiets. In heel wat grote steden is helemaal geen teststraat, en moeten mensen de stad uit. Als ze geen auto hebben, dan moet dat met het openbaar vervoer. Maar wie stapt er met coronasymptomen in bus of tram?

Je laten testen op corona is soms gedoe. De testbereidheid in Nederland is misschien daarom wel extra belabberd. Ongeveer één op de acht mensen met klachten zegt zich te laten testen, bleek vorige week uit onderzoek van het RIVM en de GGD. Daaronder vallen weliswaar veel mensen die denken dat ze last hebben van astma, of hooikoorts. Maar er waren ook mensen die zeiden dat de toegankelijkheid van de teststraat ze weerhield.

Besmettingshaard opsporen

Dat is volgens deskundigen en leden van het Outbreak Management Team (OMT) problematisch. Testen is de voornaamste manier om een besmettingshaard op te sporen, voordat mensen anderen kunnen besmetten. En dus moet de infrastructuur om te testen, onder verantwoordelijkheid van de GGD, veel laagdrempeliger worden ingericht, zeggen deze deskundigen tegen Trouw.

Volgens Marc Bonten, arts-microbioloog en hoogleraar moleculaire epidemiologie van infectieziekten aan het UMC Utrecht, is een half uur rijden niet laagdrempelig genoeg. “Dat moet sneller en beter.”

Hoogleraar infectiepreventie en arts-microbioloog Andreas Voss (Radboudumc): “Nu hebben mensen een excuus om een test te laten zitten, en dat kan ik begrijpen. Mensen gaan niet snotterend een stuk in de bus zitten, of een heel eind fietsen voor een test. Hoe lager de drempel, hoe beter de naleving van de oproep aan mensen met klachten om zich te laten testen.”

Winst te behalen

Ook Aura Timen, de nummer twee van het OMT na Jaap van Dissel en hoofd landelijke coördinatie infectieziektebestrijding bij het RIVM, erkent dat er op het Nederlandse testbeleid nog winst valt te behalen. “Een deel van de mensen met klachten zegt inderdaad: de toegankelijkheid van de teststraat zou moeten worden verbeterd. Het moet zo dichtbij de burgers als maar kan.”

Dat mensen zich direct laten testen is cruciaal. Niet alleen voor deze mensen zelf, maar vooral voor hun omgeving, zegt Bonten. Hij is een van de auteurs van een wetenschappelijke studie die afgelopen vrijdag werd gepubliceerd. De conclusie: als er meer dan drie dagen zitten tussen het moment waarop een bron zich ziek begint te voelen en de positieve testuitslag, lukt het niet meer om de uitbraak in te tomen. Bonten: “Met de huidige testbereidheid vangen we misschien maar 12 procent van die bronnen binnen twee à drie dagen. Ondertussen woekert het virus onder de rest van de mensen verder.”

Testuitslagen als belangrijke graadmeter

RIVM-arts Timen sluit zich bij Bonten aan. Besmettingen doen zich voor in jongere leeftijdsgroepen die minder snel zó ziek worden dat ze naar het ziekenhuis moeten. Hierdoor zijn testuitslagen misschien wel de belangrijkste graadmeter voor epidemiologen. Maar dan moeten mensen zich wel laten testen. “Nu ontstaat een circulatie van het virus onder jongere leeftijdsgroepen. Het is een kwestie van tijd voor het virus zich weer introduceert in oudere groepen en het verpleeghuis, en er mensen echt erg ziek worden. Dat is een ontwikkeling die ons zorgen baart.”

Bonten: “Het is dus cruciaal dat mensen zich snel laten testen, en dat dit gemakkelijk kan. Ik vind, door de bank genomen, dat de GGD’en het uitstekend doen. Ik had nooit verwacht dat ze deze testinfrastructuur in korte tijd konden opbouwen. Maar we zien nu dat het nog beter moet.”

Aan het uitbreiden

Sjaak de Gouw, landelijk portefeuillehouder infectieziekten bij de GGD Ghor, vindt ook dat testen nog laagdrempeliger moet. “Dat zien wij als onze opdracht. De afgelopen weken testen we dertig procent meer mensen dan daarvoor, dat betekent dat we al aan het uitbreiden zijn. Veel GGD’en openen nieuwe teststraten en er liggen plannen voor nog meer testlocaties, zoals in busterminals, winkelcentra of kerken.”

De Gouw begrijpt dat het gek is dat gebruik van openbaar vervoer door mensen met klachten wordt ontmoedigd, terwijl het voor een test soms een noodzakelijk vervoersmiddel is. “We moeten nadenken hoe we dat gaan oplossen.”

Lees ook: 

Update van het RIVM: verdubbeling aantal nieuwe besmettingen in een week, getal-R hoger dan 1

Afgelopen week zijn er 987 nieuwe personen gemeld die positief getest zijn op het coronavirus. Dat is bijna twee keer zoveel als vorige week. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden