ReportageVuurwerkvrije zone

‘Dementerende ouderen denken met Oud en Nieuw dat de oorlog weer is uitgebroken’

Bord dat in Haarlem aangeeft dat daar een vuurwerkvrije zone is.Beeld ANP

Vuurwerk geeft lawaai, overlast en zoveel fijnstof dat longpatiënten gedwongen binnenzitten Vuurwerkvrije zonens moeten van Oud en Nieuw voor iedereen een feest maken. Bij een zorg-centrum in Haarlem is een vrijwillige vuurwerkvrije zone ingesteld. ‘Er werd hier flink geknald.’ 

In de Ridderstraat, op steenworp afstand van de Haarlemse Grote Markt, ligt woonzorgcentrum de Janskliniek. Aan het begin van de straat staat een groot bord met de tekst: ‘Vuurwerk?! Hier zeker niet!’. Voor de tweede keer is de omgeving van de Janskliniek met Oud en Nieuw een zogeheten vrijwillige vuurwerkvrije zone.

Teamleider cliëntenzorg Bob Foudraine zegt dat zo’n beslissing niet zonder overleg wordt genomen. “Toen ons vorig jaar door de gemeente werd aangeboden deze straat op te geven, hebben we het voorgelegd aan de cliëntenraad en met verschillende bewoners besproken. Die hadden er direct oren naar.” De gemeente sloeg de palen met borden in de grond.

Helemaal overstuur

Bij kwetsbare ouderen kunnen harde knalgeluiden in nieuwjaarsnacht veel angst opwekken. Fou­draine: “Dementerende ouderen denken dat de oorlog weer is uitgebroken en raken helemaal overstuur. Een begrip als Oud en Nieuw zegt ze niets meer.”

Het woonzorgcentrum ligt in de meest levendige buurt van Haarlem. In de nieuwjaarsnacht is het er een groot knalfestijn. Is dat geen recept voor conflict? Foudraine zag vorig jaar verschil in de positieve zin: “Jongetjes die rotjes gooien houden nu afstand. Er is in de buurt respect voor deze beslissing.” 

Het succes van de vrijwillige vuurwerkvrije zones waarmee gemeenten experimenteren is afhankelijk van dit soort draagvlak onder buurtbewoners. In de Ridderstraat is dat draagvlak er. Buurtbewoners Joyce Slaterus en Gabrielle Hoogveen zijn positief. Slaterus: “Er werd hier altijd flink geknald, dagen van tevoren en vlak voor mijn deur. Ik schrok me elke keer kapot. Dat was vorig jaar gelukkig een stuk minder.”

Georganiseerde vuurwerkshows

Een algeheel vuurwerkverbod in de stad lijkt de Haarlemmers niets, tenzij er op centrale punten door de gemeente georganiseerde vuurwerkshows komen, zoals bij de Grote Markt. Hoogveen: “We genieten van siervuurwerk. Het hoort er echt bij. Maar die vervelende rotrotjes die zo hard knallen, kunnen we die niet gewoon in heel Haarlem verbieden?”

Sophia Zoetemelk (81) is bewoonster van de Janskliniek. Het schoot iedere nieuwjaarsnacht door haar hoofd: oorlog. Maar vorig jaar maakte ze nieuwjaarsnacht in het woonzorgcentrum mee. Het bleef relatief rustig, de bewoners zochten elkaar op voor een kopje koffie en wat lekkers. Na 12 uur heeft Zoetemelk in haar kamer prachtig uitzicht op het siervuurwerk, dat op veilige afstand de lucht in gaat. Ze zou het niet willen missen. Een langslopende medewerkster voegt toe: “En zo is het. Deze mensen hebben al zo weinig meer. Het is fijn als ze kunnen blijven genieten van mooi siervuurwerk.”

Lees ook: 

Longfonds wil meer vuurwerkvrije zones, want ‘vuurwerk veroorzaakt gezondheidsklachten’

Longpatiënten beleven dinsdag net als andere jaren een benauwde jaarwisseling door vuurwerk. Een op de tien ontvlucht daarom zijn huis. Vuurwerkvrije zones helpen longpatiënten, meldt het Longfonds.

‘Het lijkt wel oorlog met Oud en Nieuw. Zoveel gewonden, zoveel schade’

Burgemeester Broertjes van Hilversum maakt zijn stad het liefst snel vuurwerkvrij. ‘Een landelijk verbod op knalvuurwerk zou helpen, maar we doen het op onze eigen manier.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden