ReportageCoronamaatregelen

De uitslag kan wat langer duren, maar verder is stemmen in coronatijd heel eenvoudig

Bewoners gaan coronaproof stemmen bij Wijkcentrum De Waterhoef in de gemeente Oisterwijk.Beeld Roos Pierson

Het Brabantse Oisterwijk is een van de vier gemeenten waar vanwege een herindeling vervroegde verkiezingen worden gehouden. Nederland kan gerust zijn voor de Tweede Kamerverkiezingen van 17 maart. Coronaproof stemmen blijkt heel eenvoudig.

Op de kop af heeft Carlo van Esch 970 duurzame pennen met het partijlogo in de kast liggen. Al lang geleden besteld en niet in de gelegenheid geweest om ze uit te delen. “We zijn er in elk geval dertig kwijt”, zegt de fractievoorzitter van Partij Gemeente Belangen (PGB) met een gezonde portie zelfspot. 

Lokale partijen grote winnaars

Bij de herindelingsverkiezingen in Noord-Brabant en Groningen hebben de lokale partijen veel stemmen gekregen. In Oisterwijk zijn de VVD en de Partij Gemeente Belangen de grootste geworden. Beide partijen kregen genoeg stemmen voor zes zetels. Lees hier meer over de uitslagen.

Daar heeft hij met zijn ijver zelf voor gezorgd. Vanwege de coronacrisis gingen de partijen in Oisterwijk niet de straat op, maar de grootste partij in de huidige gemeenteraad bracht wel een verkiezingskrant uit. “Daarvoor heb ik een woordzoeker in elkaar gezet, waarbij je alle andere partijen kon wegstrepen. Wie het goede antwoord instuurde, kreeg twee pennen. Je kunt het wel uitrekenen, we hadden vijftien reacties.”

Magere campagnetijd

De campagnetijd in deze midden-Brabantse gemeente stelde deze keer weinig voor. Op enkele plaatsen staat langs de weg of in een tuin nog een bord met een lokale politicus, het lijsttrekkersdebat vond online plaats en in een poging om toch met bewoners in contact te komen, organiseerde PGB een digitale bijeenkomst (“Nul komma nul aanmeldingen”, aldus Van Esch). Ook de verkiezingen zelf zijn anders dan anders. Hygiëne en anderhalve meter staan voorop. Maar om nou te zeggen dat corona ook de stembusgang in zijn greep heeft, dat niet.

In de gymzaal van de middelbare school Durendael zitten de stembureauleden keurig op afstand van elkaar met mondkapje en handschoenen op achter een spatscherm. Er is alleen een extra persoon nodig om bij binnenkomst alle stemmers de handen te laten desinfecteren en eventueel een mondkapje aan te reiken. Om beurten reinigen ze de stemhokjes, rode potloden worden pas na ontsmetting hergebruikt. Het vergt wat extra handelingen, maar wat geeft het. “Ook de kiezers ervaren het als normaal”, zegt stembureauvoorzitter Koen Schollen. “Ze moeten alleen door een andere deur naar buiten. Eén persoon weigerde een mondkapje op te doen, dat kunnen we helaas nog niet verplichten.”

Een bijzondere plek om coronaproof te gaan stemmen in Oisterwijk is in de Kerkhovense Molen.Beeld Roos Pierson

Het reizende stembureau

Den Haag zal de stembusgang in de vier herindelingsgemeenten met genoegen volgen. Over vier maanden staan de verkiezingen voor de Tweede Kamer op de agenda en het is aannemelijk dat ook dan nog rekening moet worden gehouden met het coronavirus. Een noviteit tijdens de verkiezingen in Oisterwijk is het mobiele stembureau, dat van zorgcentrum naar zorgcentrum trekt om de kwetsbare bewoners binnenshuis te laten stemmen. Andere stemgerechtigden mogen hier niet komen. “Volgende week hebben we overleg met het ministerie, maar ik vind het een goed idee om dit te blijven doen”, zegt waarnemer Carolien Meijer, die erop moet toezien dat de stembus tijdens de verhuizingen geen moment uit het oog wordt verloren.

De verkiezingsdag verloopt tot tevredenheid van gemeente en kiezers. De opkomst lijkt wat lager te liggen dan in 2018, al kan dat komen doordat er minder landelijke aandacht is voor deze dag. Tegen de verwachting in zijn er niet of nauwelijks meer machtigingen afgegeven, wat erop duidt dat er geen angst is om te stemmen. Omdat ook het tellen coronaproof moet gebeuren, verwacht gemeentewoordvoerder Marlies van de Pas wel dat de uitslag wat langer op zich zal laten wachten. Het is een piepklein nadeel. “Want verwacht geen Amerikaanse toestanden”, haast ze zich te zeggen. “Laat op de avond moet haalbaar zijn.”

Bewoners gaan coronaproof stemmen bij Wijkcentrum De Waterhoef in de gemeente Oisterwijk. De rode stempotloden worden zorgvuldig gedesinfecteerd.Beeld Roos Pierson

Lees ook:

Stemmen in coronatijd: eerste verkiezingen van woensdag zijn een belangrijke testcase voor maart 2021

Woensdag vinden gemeentelijke herindelingsverkiezingen plaats. De eerste coronaverkiezingen van Nederland zijn een belangrijke testcase voor de Tweede Kamerverkiezingen van maart 2021. De gemeenten hopen dat niet te veel kiezers zich door het virus laten weerhouden

Kamer overweegt stembureaus eerder te openen

Misschien worden de Kamerverkiezingen gespreid over meerdere dagen. Dat voorkomt drukte op de stembureaus.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden