Boerenprotest

De tractors bleven thuis, het verzet niet. ‘Schouten, opzouten’

Omdat tractors verboden zijn, hebben veel boeren speelgoed trekkertjes meegenomen naar het protest vanwege de stikstofmaatregelen.Beeld Werry Crone

Tijdens hun protest hielden de boeren zich woensdag aan het tractorverbod. Met de coronaregels namen ze het minder nauw. 

Een witte terreinwagen dendert de berm in. Dit stuk gras doet dienst als parkeerstrook, tijdens het boerenprotest in Bilthoven. ‘Trekker’, staat er met blauwe decoratiestift geschreven op de zijkant van de witte truck. Het is een geintje natuurlijk, om de auto om te dopen tot landbouwwerktuig, zegt boerin Diane Bouw uit Barneveld als ze is uitgestapt.

Voor het eerst mogen de boeren van Farmers Defence Force (FDF) niet met tractors uitrukken voor hun landelijke actie. Daar houden alle 1500 boeren zich aan. Nou ja, bijna dan: één boer uit het Achterhoekse Halle kwam onder luid gejuich op een trekker aan in De Bilt. De veiligheidsregio Utrecht gaf toestemming voor deze ene rit omdat het voertuig ‘decorstuk’ van het protest is. De tractor staat schuin voor het podium van de actievoerders, in de berm van de Biltse Rading. 

Om ludiek hun weerwil tegen het verbod te tonen hebben veel boeren wel een speelgoedtrekker op het dak van hun auto. Bouw, voormalig varkenshouder en nu veehouder, wijst op de laadbak van haar terreinwagen, waar een trailer met de leus ‘Schouten opzouten’ achter hangt. Daar staat ook zo'n plastic trekkertje: klassiek groen-geel. 

Stikstofcrisis vlottrekken

Ze had niet willen komen, zegt Bouw terwijl ze een glimmende zonnebril bovenin haar lange blonde haar prikt. “Het moest wel”, zegt ze. “De veevoereisen moeten van tafel.” Dat is de missie van de boeren die met vlaggen en toeters naar de actie van FDF zijn gekomen. 

Ze uiten ook algemene kritiek op de stikstofcijfers van het in Bilthoven gevestigde Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) – vandaar de locatiekeuze. Maar het felst klinkt de weerstand tegen de veevoereisen die minister Schouten van landbouw wil invoeren. Om de stikstofcrisis iets vlot te trekken, wil Schouten boeren verplichten om koeien minder eiwitrijk krachtvoer te geven. De stikstofvermindering die dit moet opleveren, maakt meer bouw en verkeer mogelijk.

Boze boeren protesteren tegen landbouwminister Schouten en het RIVM.Beeld Werry Crone

“Een afgrijselijke en onwerkbare maatregel”, zegt Andre Arfman van de boerenjongerenorganisatie NAJK, als hij de menigte vanaf het podium toespreekt. Die kritiek klinkt nog vaak, in vele varianten, tijdens het urenlange programma van sprekers. Ook veelgehoord vanaf het podium: houd afstand. Met coronaregels nemen veel boeren het niet zo nauw. Ze staan te vaak op een kluitje. Mondkapjes? Dat al helemaal niet. Meermaals roept FDF op tot het eerbiedigen van de anderhalve meter afstand. Tevergeefs. Bijna zien de autoriteiten zich genoodzaakt om de actie af te breken. Dat loopt met een sisser af.

Erwin de Heer kijkt netjes vanaf de zijlijn toe. De dierenarts is voor het eerst bij een boerenactie, omdat nu zijn expertise centraal staat: veevoer. De boeren hebben volgens hem terechte zorgen over gezondheidsschade voor koeien als die minder eiwit krijgen. “Zeker zwangere koeien en jonge kalveren hebben soms krachtvoer nodig. De koeienmaag is complex.” Principieel ziet De Heer ook bezwaren. Veevoereisen zouden te veel bemoeienis betekenen. “We zeggen minister Schouten toch ook niet wat zij wel of niet mag eten tijdens een zakenlunch?”

Toch is de kans dat minister Schouten haar voereisen nog intrekt verwaarloosbaar, denkt De Heer. FDF roept op om de regels te negeren. Daarop klinkt weinig gejoel. Sowieso is de stemming vrij gemoedelijk op de relatief kleine actiedag, inclusief mobiele snackbar en boerenhits uit de speakers. De meest gepikeerde reactie krijgt Johan Vollenbroek. De stikstofactivist, die veevoereisen ook niet als oplossing ziet, verschijnt live op het videoscherm. Zijn boodschap: de boeren moeten verduurzamen. “Kom uit die reflex van verdediging. Kom met oplossingen.”

Lees ook:
Het RIVM is opnieuw het doelwit van een boerenactie. Wat gaat er gebeuren?

Opnieuw was er woensdag een boerenprotest, in Bilthoven. Wat ging er gebeuren , en waarom? Zes vragen en antwoorden die we van tevoren opstelden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden