Standrechtelijke executies

De staat moet betalen na misdragingen op Zuid-Sulawesi

Dat koning Willem-Alexander bood bij het staatsbezoek aan Indonesië excuses aan voor het Nederlandse geweld bij de onafhankelijkheidsstrijd in Indonesië. Beeld ANP

De Nederlandse staat moet meerdere mensen een schadevergoeding betalen na misdragingen van Nederlandse militairen in Zuid-Sulawesi in 1946 en 1947. Het gaat om kinderen en weduwen van door Nederlandse militairen geëxecuteerde mannen. 

Dat heeft de rechtbank Den Haag woensdag bepaald.

De rechtbank acht bewezen dat elf mannen zijn gedood als gevolg van misdragingen van Nederlandse militairen. In de meeste gevallen ging het om standrechtelijke executies. In één geval om een willekeurig doodgeschoten man.

De Staat moet het kind van een doodgeschoten man een vergoeding van immateriële schade van 10.000 euro betalen. Hij heeft als tienjarige de executie van zijn vader gezien.

Voor acht weduwen en drie kinderen van doodgeschoten mannen gaat het om een vergoeding van materiële schade variërend van 123,48 tot 3634 euro. "Deze naar Nederlandse maatstaven zeer lage bedragen worden verklaard door het feit dat de meeste doodgeschoten mannen boeren waren, die destijds ongeveer 100 euro per jaar verdienden", licht de rechtbank toe. "Voor de kinderen komt daarbij dat maar een klein deel van het inkomen van de vader aan het kind toekomt. De rechtbank onderkent dat deze lage bedragen niet in verhouding staan tot de pijn en het verdriet die de executies van de echtgenoten en de vaders onmiskenbaar hebben veroorzaakt."

In deze zaak gaat het om mannen die in Zuid-Sulawesi door Nederlandse militairen zijn gedood bij verschillende executies in 1946 en 1947, onder meer in de regio Bulukumba en in het district Sidenreng Rappang.
De Nederlandse staat had eerder bepleit dat de zaken verjaard waren, maar het hof in Den Haag oordeelde oktober vorig jaar dat dat niet het geval is. Het hof zei toen dat "de buitengewone ernst en de grote mate van verwijtbaarheid van het gebruikte geweld verjaring in de weg staan".

Nederland verzette zich tegen de onafhankelijkheid van Indonesië in 1945, waarna Nederlandse militairen probeerden het Nederlandse koloniale gezag te herstellen. Pas in 1949 werd de republiek erkend.

Lees ook: 

Wat het excuus van de koning aan Indonesië betekent

Koning Willem-Alexander heeft zijn spijt uitgesproken en excuus aangeboden voor de “geweldsontsporingen van Nederlandse zijde” in de jaren van strijd na de Indonesische onafhankelijkheidsverklaring op 17 augustus 1945.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden