Coronamaatregelen

De somberheid slaat toe met de strengere maatregelen: ‘Hoelang nog?’

Een verloren mondkapje ligt in een plas.Beeld Kees van de Veen

Strengere maatregelen komen eraan, maar niemand heeft er zin in. Anders dan tijdens de eerste golf, ontbreekt het met de donkere wintermaanden en feestdagen in aantocht aan perspectief.

Het is druk voor de kast met zelfhulpboeken en dikke filosofische pillen. Jessy Esselink, lang blond haar en volle wenkbrauwen, pakt ‘Spinoza en de weg naar het geluk’ vast. Ze kan wel wat geluk gebruiken, vertelt de 23-jarige student, terwijl ze in het boek bladert op de eerste etage van boekhandel Waanders in Zwolle.

Esselink voelde zich ‘opgesloten in een doosje’, zoals ze haar kamer van tien vierkante meter omschrijft. De student interieurarchitectuur maakt zich grote zorgen, nu het kabinet dinsdag strengere maatregelen aan gaat kondigen. “Mijn wereld stortte dit voorjaar in toen het land op slot ging. Als creatieveling heb ik echt prikkels nodig. Ik en veel jongeren om mij heen zijn bang voor een tweede lockdown. Blijven we heel?” 

Aan de studietafel in de nok van de Broerenkerk, waar de boekwinkel huist, vindt havo-scholier Meike Winters (15) het ‘heel irritant allemaal’. De toetsweek komt eraan en ze is keihard aan het blokken. “Ik ben wel zenuwachtig dat de school weer dichtgaat kort voor de toetsweek.” Iets verderop, tussen de veganistische kookboeken, is Stefan Kaper (31) ook al in mineur. Zijn bruiloft van afgelopen zaterdag ging op het laatste moment niet door. “Daar keek ik erg naar uit. Ik ben er behoorlijk somber van geworden.”

Donkere wintermaanden

Hoewel de bezoekers van de Zwolse boekwinkel heus wel weten dat strengere maatregelen nodig zijn om het coronavirus opnieuw in te dammen, heeft niemand er zin in. Aan het begin van de eerste golf was het allemaal nog nieuw. Het kabinet kwam met heldere regels, speelde in op ons gevoel dat we het samen wel onder controle kregen en er volgde een ‘routekaart’ om uit de crisis te komen.

Hoe lang gaat het dit keer duren? Daar durft geen expert zich aan te wagen. De donkere wintermaanden helpen niet mee. Hoewel het land al een keer in een ‘intelligente lockdown’ ging, zijn de verschillen tussen toen en nu levensgroot. In de zomer zag alles er een stuk rooskleuriger uit, was tijdens de eerste golf de gedachte. Vervolgens ging het ook beter. 

“Dan is het heel moeilijk om je mentaal voor te bereiden op een tweede golf. We zijn er emotioneel toch weer door verrast”, ziet GZ-psycholoog Gijs Coppens. Het gevoel van hoop dat er in de eerste golf sterk was, is inmiddels grotendeels verdwenen, concludeert hij. “Want als een tweede golf kan, is ook een derde golf niet uitgesloten. En als er geen vaccin komt, blijven we dan nog een jaar in een lockdown? Het gevoelsperspectief is echt anders.” 

Uithoudingsvermogen 

‘Samen tegen corona’ zorgde in de eerste golf voor een sterke boodschap van hoop. “Dat voelden we allemaal, maar inmiddels zijn we geland in de realiteit dat het allemaal veel langer gaat duren. Daarnaast ontstaat een tweedeling tussen mensen met vaste ‘goed-voor-elkaar-contracten’ en bijvoorbeeld zzp’ers die hun huis kwijtraken.” Het ‘samen-gevoel’ raakt aan erosie onderhevig. “Het zorgt alles bij elkaar voor een sombere stemming.” 

Experts zijn het erover eens: we missen dit keer perspectief en dat is zorgelijk. Gezellig met de hele familie aan de kerstdis, samen pakjesavond vieren of een weekje naar de zon zitten er voorlopig niet in. En juist dat zorgt ervoor dat we onszelf kunnen oppeppen. 

Is er dan helemaal geen zicht op betere tijden? Jawel, stelt gezondheidseconoom Xander Koolman. Want met routes als vaccins, groepsimmuniteit, en sneltests kunnen we eruit komen. Het kabinet moet volgens Koolman daarom een stip aan de horizon zetten, zonder dat het gevoel van urgentie afneemt. “Het kabinet moet nu een keer zeggen: dit blijft niet zo. Het pessimisme dat nu rondgaat, is in alle opzichten echt schadelijk voor de lange termijn.”

Lees ook: 

Hoe bereid je je voor op de tweede golf? Drie Nederlanders vertellen: ‘Het is wel allenig’

De tweede golf is een feit en dus zet Nederland zich opnieuw schrap. Komt de klap deze keer nog harder aan, of zijn we mentaal juist beter voorbereid dan in het voorjaar? Drie mensen aan het woord.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden