De Rotterdamse huisarts Thao Nguyen moest noodgedwongen zijn praktijk verlaten.

ReportageRotterdam

De huisartsenpraktijk van Thao Nguyen moet wijken voor een woontoren: ‘Ik maak me zorgen om mijn patiënten’

De Rotterdamse huisarts Thao Nguyen moest noodgedwongen zijn praktijk verlaten.Beeld Arie Kievit

Huisartsen in de grote steden komen nauwelijks nog aan betaalbare werkruimte. De praktijk van Thao Nguyen maakt in april plaats voor een woontoren. Die bewoners vinden geen huisarts.

Onlangs meldde zich op het spreekuur van huisarts Thao Nguyen een 23-jarige jongeman uit Vlissingen. Hij voelde zich al langere tijd niet goed, maar had ondanks een handvol pogingen geen huisarts in Rotterdam kunnen vinden. Nu was hij doodziek. Een korte controle later stuurde Nguyen de jongeman naar het ziekenhuis. “Hij heeft er een week gelegen, met een dubbelzijdige longontsteking. Stel dat we hem niet hadden ontvangen, wat dan? Aan longontsteking kun je doodgaan”, zegt Nguyen.

De Rotterdamse huisarts vertelt het verhaal in het International Health Centre Rotterdam, bedoeld voor expats. In zijn praktijk aan de Rotterdamse Blaak is geen kamer beschikbaar om een interview te doen: alles zit propvol. 

Op zijn computer toont Nguyen een eindeloze reeks streepjes en kleurtjes. De agenda van de dag. “Ik maak me zorgen om de patiënten die geen zorg krijgen. Elke dag melden zich bij onze baliemedewerker tien tot vijftien man. Wij hebben ook geen plek.”

Een aflopend huurcontract is reden tot wakker liggen

Naast het landelijke huisartsentekort hebben dokters als Nguyen in de grote steden een extra probleem: terwijl door bouwplannen de vraag naar huisartszorg toeneemt, kunnen de dokters de huurprijzen nauwelijks nog betalen. Verhuizen naar een grotere praktijk is zo goed als onmogelijk, een aflopend huurcontract reden tot wakker liggen. Een alternatief voor de eigen wijk hebben ze niet: huisartsen zijn gebonden aan hun patiëntenbestand. 

In Amsterdam speelt de krappe markt voor huisartsenpraktijken al langer. Voor Rotterdammer Nguyen neemt de druk acute vormen aan. Hij moet in april zijn praktijk aan de Blaak verlaten. Het pand gaat plat en maakt uitgerekend plaats voor een woontoren, wiens nieuwe bewoners straks zeer moeilijk aan een huisarts zullen komen. 

Precieze cijfers over het landelijke of plaatselijke tekort aan huisartsen zijn er niet, maar Nguyen maakte een rondgang langs collega’s. Hij kwam tot de conclusie dat het centrum alleen al drie huisartsen extra nodig heeft om de wachtende patiënten een plek te geven. Die komen er niet, rekent hij voor: “Een huisarts krijgt voor vestiging 170 tot 180 euro per vierkante meter per jaar van zorgverzekeraars. Als ik hier iets nieuws zoek, kost het me plusminus 400 euro per jaar. Dat is niet te betalen.”

De macht om zijn prijzen zelfstandig te verhogen heeft Nguyen dan weer niet. “Als ik 5 euro per jaar van mijn patiënten zou mogen vragen, zou ik uit de problemen zijn.” Een andere oplossing, extra geld van de zorgverzekeraar, vereist langdurig lobbywerk en stevige onderhandelingen.

Zelfs de vensterloze kelder gaat door voor een werkplek

De vastgoedproblemen spelen ook buiten het centrum. Bij huisarts Monique Nüssler, werkend op de grens van Rotterdam met Schiedam. Ze betaalt zich naar eigen zeggen blauw voor een praktijk zo krap dat zelfs de vensterloze kelder doorgaat voor werkplek.

Als klap op de vuurpijl kwam de gemeente laatst met een verzoek: of de 2400 nieuwe bewoners van twee voormalige gemeentelijke torens, de zogenoemde Lee Towers, zich even bij haar konden inschrijven. “De norm is 2095 patiënten per huisarts. 2400 patiënten erbij is nogal wat.”

Wethouder Sven de Langen (CDA, zorg) herkent het probleem. “En dat wordt de komende jaren alleen maar groter.” Op basis van bevolkingsprognoses verwacht hij dat Rotterdam in 2035 minimaal 26 huisartsen extra nodig heeft, nog bovenop het huidige tekort. 

Voor huisvesting van huisartsen is bij gemeenten te weinig aandacht geweest, stelt De Langen. Het is niet hun taak, maar die van zorgverzekeraars om huisartszorg te garanderen. Gemeentes gaan wel over bestemmingsplan en bouwvergunning.

Dat vacuüm van verantwoordelijkheid moet opgevuld, vindt De Langen. “Wethouder Bas Kurvers van wonen en ik hebben besloten dat we meer achter het stuur moeten zitten.” Vanaf dit jaar tekent Rotterdam bij nieuwe gebiedsplannen ruimte in voor huisartsen, zoals het dat ook voor scholen en speeltuinen doet. “Tot nu toe werd de vestiging van huisartsen bij nieuwbouw helemaal niet meegenomen.”

Dat mag klinken als een stap in de goede richting, voor huisarts Nguyen worden de te huren vierkante meter er niet betaalbaarder van. Van zijn verhuurder heeft hij recent een aanbod ontvangen bij wijze van coulance. Hij kan evenveel vierkante meters huren als nu, voor dezelfde prijs die hij nu betaalt. Dat ziet hij niet zitten. “Als ik teken moet ik vijftien jaar blijven. Ik kan niet groeien. Dat betekent dat die tien tot vijftien mensen aan de de balie blijven komen.”  

Lees ook:

Provincies lokken huisartsen met diners en vakantiehuisjes om tekort tegen te gaan

Twente, Friesland en Zeeland hebben te weinig huisartsen. Zeker in de zomer, als de huisarts geniet van vakantie terwijl toeristen hun vertier zoeken op het platteland. Provincies sloven zich uit om de artsen naar de randen van Nederland te lokken. Maar ook buiten de zomer.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden