InterviewIT-beveiliging

Cybersecurity is nodig voor laadpalen. ‘Straks legt iemand de stroom van alle laadpalen plat’

null Beeld HH, Peter Hilz
Beeld HH, Peter Hilz

De opmars van e-auto’s is onstuitbaar, zegt Gerben-Jan Gerbrandy, voorzitter van het platform voor oplaadpunten. Hij hamert op stevige cybersecurity, want ook een laadpaal valt te hacken.

Laadpalen voor stekkerauto’s moeten worden uitgerust met digitale beveiliging en virusscanners. Dit is nodig om het groeiende e-verkeer, goed voor schone lucht en klimaat, te beschermen tegen hackers. “Het laatste wat je wilt, wanneer heel Nederland straks elektrisch rijdt, is dat iemand vanaf een laptopje de stroom van alle laadpalen platlegt”, zegt Gerben-Jan Gerbrandy. De oud-Europarlementariër (D66), die in Brussel de strijd tegen sjoemeldiesels aanvoerde, treedt maandag aan als voorzitter van de Nationale Agenda Laadinfrastructuur (NAL), een koepel van bedrijven, overheden en belangenclubs. Die organisatie wil waarborgen dat er de komende jaren voldoende laadpunten verschijnen, zodat iedereen die gaat rijden daarvoor een stopcontact ter beschikking heeft.

Voor de beoogde 1,9 miljoen stekkerauto’s moeten er 1,7 miljoen oplaadpunten komen, wil het Rijk. Die moeten verschijnen in woonwijken, langs de snelweg en in parkeergarages van winkelcentra. “Dat worden niet zomaar stopcontacten”, zegt Gerbrandy. De laadzuilen leveren stroom, maar zitten tegelijk tjokvol met computersystemen en data. Energiebedrijven en netwerkbeheerders doen dat, zodat de laadpunten ‘slim’ kunnen worden aangestuurd.

Pasjes en codes

Wanneer iedereen in een woonwijk straks ’s avonds zijn stekkerauto in het stopcontact steekt, moeten de laadpalen zelf kunnen aansturen in welke volgorde de auto’s opladen, zonder dat het stroomnet overbelast raakt. De laadpalen zijn te gebruiken met pasjes en codes, al dan niet gekoppeld aan de mobiele telefoon. “Tegelijk worden auto’s ook rijdende computers, die veel software en gegevens bevatten.

“Je moet er niet aan denken dat een hacker dat hele systeem in de toekomst kan kraken of stilleggen”, zegt Gerbrandy. Aanwijzingen dat dit risico nu opleeft zijn er niet, al zijn er wel voorbeelden van laadpalen die door onderzoekers werden gehackt, bij wijze van proef. IT-beveiliging, ook op de pasjes die gebruikers toegang geven tot laadzuilen, moeten fraude en hacks afweren. De aandacht daarvoor neemt toe nu bedrijven, overheden en universiteiten te maken krijgen met digitale gijzelingen, waarbij criminelen losgeld vragen. Binnen de NAL werken techneuten aan een waterdichte versleuteling voor laadpalen. Nu meteen IT-beveiliging invoeren voorkomt ellende in de toekomst, stelt Gerbrandy.

Knelpunten

De voorzitter is positief gestemd over de opkomst van elektrische voertuigen, behalve auto’s ook vrachtwagens en schepen met batterijen in plaats van fossiele brandstof. “In de hele vervoerssector komen elektrische modellen op de markt. Autobedrijven investeren miljarden in batterijtechnologie. Ondertussen duwt de overheid met subsidies en emissie-eisen mensen ook richting de stekkerauto. De energiesector moet daarom niet aarzelen en laadpalen plaatsen, bepleit Gerbrandy.

Wel ziet hij nog knelpunten die de aanleg van stopcontacten voor zware voertuigen en schepen belemmeren. “Het stroomnet moet sterk genoeg zijn. En op havenlocaties mag pas een laadpaal komen als er een aanvraag ligt van een elektrisch schip. Op die manier gaan partijen op elkaar zitten wachten. Dan dreigt de kip-eivraag.”

Het Klimaatakkoord wil de rode loper wil uitrollen voor e-auto’s. Daarvoor zijn dagelijks meer dan 200 nieuwe laadpalen nodig, en in 2025 zelfs 550 per dag. “Vaart is nodig”, zegt Gerbrandy. Toch pleit hij ook voor ‘de juiste balans’. De technologische ontwikkeling schrijdt voort: e-auto’s kunnen steeds verder rijden zonder oplaadbeurt. “China kondigt modellen aan met een actieradius van 1000 kilometer.” Ondertussen is er ook techniek in ontwikkeling waarbij e-auto’s hun accu opladen via stroomdraden onder het wegdek, inductieladen genoemd. “Daarom moeten we er, met energiebedrijven en netwerkbeheerders, voor waken dat we niet zó veel laadpunten aanleggen dat we ze in de toekomst weer moeten afbreken omdat ze overbodig zijn.”

Lees ook:

Plan voor landelijk laadnetwerk e-auto’s

Rijk en regio’s trekken 30 miljoen euro uit voor laadpalen. Dat is nodig, zodat e-auto’s straks niet stranden vanwege lege accu’s.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden