Nederland-Suriname

Critici demonstreren bij Anton de Komlezing: ‘Santokhi representeert niet de waarden waar De Kom voor stond’

De Surinaamse president Chandrikapersad Santokhi (L) wordt begroet door demissionair premier Mark Rutte (R) bij het ministerie van algemene zaken voorafgaand aan een werklunch. Het is de eerste keer dat Santokhi als president Nederland bezoekt.  Beeld ANP
De Surinaamse president Chandrikapersad Santokhi (L) wordt begroet door demissionair premier Mark Rutte (R) bij het ministerie van algemene zaken voorafgaand aan een werklunch. Het is de eerste keer dat Santokhi als president Nederland bezoekt.Beeld ANP

De Surinaamse president Santokhi spreekt vrijdag de Anton de Komlezing uit. Critici kondigen een demonstratie aan.

Een groep van Surinaamse Nederlanders en communistische jongeren heeft aangekondigd vrijdagavond te gaan demonstreren bij de Anton de Komlezing in het Instituut voor de Tropen in Amsterdam. Daarmee uiten zij hun kritiek op het feit dat de Surinaamse president Chan Santokhi de lezing dit jaar uitspreekt. Volgens de demonstranten staat Santokhi voor alles waar verzetsstrijder De Kom tegen streed.

De keus voor Santokhi is niet zorgvuldig gemaakt, zegt Khadir Anomoksie van de WID-beweging (‘woorden-intenties-daden', opgericht uit ongenoegen over de verkiezing van Santhoki), dat het protest organiseert. “Santokhi pakt activisten op die kritiek hebben op zijn regering, hij bemoeit zich te veel met de rechterlijke macht en wie kritiek op hem heeft is zijn baan kwijt”, zegt Anomoksie. “Dat zijn niet de waarden waar Anton de Kom voor stond.”

Dat uitgerekend Santokhi de lezing mag geven is volgens critici een provocatie

De Kom was schrijver, streed voor de onafhankelijkheid van Suriname en sloot zich in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog aan bij het communistisch verzet. Hij overleed in 1945 in een buitenkamp van concentratiekamp Neuengamme. De lezing die zijn naam draagt ‘vraagt aandacht voor de strijd tegen intolerantie en discriminatie en voor de geschiedenis van minderheidsgroepen en hun positie in de Nederlandse samenleving’.

Dat uitgerekend Santokhi die mag geven is “een provocatie van Trouw en het Verzetsmuseum”, zegt coördinator Kofi Tawiah van Comité Boni, dat de demonstratie van de WID-beweging steunt. “Hiermee wordt de plank helemaal misgeslagen.” Trouw en het Verzetsmuseum organiseren de lezing gezamenlijk.

Volgens Tawiah is Santokhi een neokoloniaal bestuurder. “De manier waarop hij de banden met Nederland, de koloniale dictator, aanhaalt: precies in de week van de eerste Caricom-Afrika top (een top om de samenwerking tussen Caribische en Afrikaanse landen te verstevigen red.). Meer hoef ik toch niet uit te leggen?” Ook bagatelliseert Santokhi volgens Tawiah hoe belangrijk het is dat Nederland excuses maakt voor het slavernijverleden.

Santokhi was in het verleden geen voorstander van Surinaamse onafhankelijkheid

Ook de Communistische Jongerenbeweging heeft kritiek op de keus voor Santokhi als spreker. De beweging schreef een brief waarin uiteen wordt gezet waarom de Surinaamse president een slechte keus zou zijn. De beweging noemt onder meer dat de partij van Santokhi, de VHP, in het verleden geen voorstander was van Surinaamse onafhankelijkheid en dat die partij enkel voor Hindostaanse Surinamers zou zijn terwijl De Kom juist droomde van een verenigd Suriname.

Trouw-hoofdredacteur Cees van der Laan benadrukt dat de Anton de Komlezing de afgelopen jaren door zeer uiteenlopende mensen is uitgesproken, “zoals schrijver Abdelkader Benali, oud-minister Hirsch Ballin, schrijver Robert Vuijsje, burgemeester Franc Weerwind, schrijver Marion Bloem, oud-minister Ab Klink en vorig jaar Kathleen Ferrier. Op al deze sprekers is kritiek uit te oefenen en dat kan. Santokhi is de wettig gekozen president van Suriname, het land waar Anton de Kom vandaan komt. Met zijn komst wordt na een lange en moeilijke tijd weer een officiële brug geslagen tussen beide landen. Wij zijn zeer benieuwd naar zijn lezing.”

Lees ook:

Surinaamse Nederlanders zijn blij dat de banden worden aangehaald: ‘Suriname en Nederland hebben een bijzondere relatie’

De Surinaamse president Chan Santokhi zal in september leden van het Nederlandse parlement toespreken. Hoe kijken Surinaamse Nederlanders naar dit historische moment?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden