Adoptiecultuur

Commissie tegen kabinet: ‘Stop met adopties uit buitenland’

null Beeld studio Vonq
Beeld studio Vonq

Nederland moet stoppen met buitenlandse adopties, concludeert de commissie-Joustra. Geadopteerden in Nederland zijn blij met dat advies, maar waarschuwen het kabinet dat er meer nodig is.

Het kabinet moet buitenlandse adopties tijdelijk helemaal stopzetten, omdat misstanden uit het verleden nog steeds niet helemaal verholpen zijn. Dat staat in het rapport dat de commissie-Joustra maandag publiceert, bevestigen ingewijden aan het AD en de NOS.

In het rapport zou gesproken worden over misstanden als kinderhandel, corruptie en vervalsing en diefstal van documenten. De commissie onderzocht de adoptie van kinderen uit met name Bangladesh, Brazilië, Colombia, Indonesië en Sri Lanka gedurende de periode 1967 tot en met 1997, maar stuitte ook op structurele problemen die nog altijd niet zijn opgelost. De onderzoekers zijn kritisch over de adoptiecultuur en de rol van de Nederlandse staat.

Het is niet voor het eerst dat het kabinet het advies krijgt de internationale adoptie aan banden te leggen. Eind 2016 concludeerde ook de Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) al dat adoptie naar het buitenland niet de beste manier is om kinderen te beschermen. Buitenlandse adoptie moest dan ook worden gestopt, vond het adviesorgaan. Te beginnen met de adoptie vanuit de Verenigde Staten en landen in de Europese Unie.

null Beeld
Beeld

Maar dat advies legden kabinet en Tweede Kamer iets meer dan een jaar later naast zich neer. Adoptie uit het buitenland neemt weliswaar al jaren af, maar het is nog steeds mogelijk om een kind te adopteren uit bijvoorbeeld China. In 2019 werden in totaal 145 kinderen uit het buitenland in Nederlandse gezinnen geplaatst.

United Adoptees International, een belangenorganisatie voor geadopteerde Nederlanders, hoopt dat het kabinet het advies van de commissie Joustra serieuzer zal nemen. De organisatie pleit al langer voor een stop op internationale adopties, vanwege de misstanden die plaatsvinden en die er vaak toe leiden dat geadopteerden die onderzoek willen doen naar hun herkomst op barrières stuiten.

Zoektocht naar de waarheid

“Niemand kan straks nog ontkennen dat er misstanden hebben plaatsgevonden, en dat het adoptiesysteem tot op heden zo lek is als een mandje”, zegt Chamila Seppenwoolde, voormalig voorzitter van de organisatie, en zelf geadopteerd uit Sri Lanka. Ze heeft het rapport nog niet kunnen lezen, maar als de conclusies zo hard zijn als ze nu lijken dan is dat “een eerste stap” en “positief nieuws”, zegt ze.

Ook advocaat Lisa-Marie Komp zegt blij te zijn met de erkenning van de commissie-Joustra. Ze staat onder meer Dilani Butink bij, die de Staat aansprakelijk wil stellen voor het gesjoemel rond haar adoptie. Dat de commissie de Nederlandse overheid adviseert ook excuses te maken voor het faciliteren van adopties waarbij grove fouten zijn gemaakt, vindt ze terecht. Komp: “We hebben het hier over zeer ernstige schendingen van fundamentele mensenrechten. Deze mensen kunnen er niet zeker van zijn dat ze niet gestolen zijn, dat ze verhandeld zijn. Dat tast je aan.”

De advocaat vindt het daarom belangrijk dat betrokkenen behalve excuses ook ondersteuning krijgen van de Staat als zij op zoek willen naar hun herkomst. “Alleen al financieel is dat lang niet voor iedereen mogelijk”, weet ze. Nu gebeurt het nog te vaak dat geadopteerden worden tegengewerkt in hun zoektocht naar de waarheid. “Ze worden van het kastje naar de muur gestuurd. Daar moet een einde aan komen.”

Het advies van de commissie-Joustra is vrijdag in de ministerraad besproken, maar premier Rutte wilde er tijdens de wekelijkse persconferentie nog niet op reageren.

Lees ook:
Rechter: adoptiezaak van Dilani Butink (28) is verjaard. ‘Een bittere pil’

Dilani Butink is te laat om de staat aansprakelijk te stellen voor gesjoemel rond haar adoptie. De rechter wil geen uitzondering maken.

‘Hoe gaan we om met de kwetsbaarste mensen?’

Lisa-Marie Komp is de advocaat in twee spraakmakende zaken waarin de overheid aansprakelijk wordt gesteld voor adopties die nooit hadden mogen plaatsvinden. ‘De macht van staten over het leven van mensen is iets waar we altijd waakzaam op moeten zijn.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden