AnalyseCDA-Brabant

Coalitie met Forum voor Democratie verscheurt opnieuw het CDA

Beeld Tom Janssen

Wie wordt er beter van de Brabantse coalitie met het omstreden Forum voor Democratie? In ieder geval niet het CDA.

De kogel is door de kerk. Het Brabantse CDA omarmt het populistische Forum voor Democratie om samen met VVD en Brabants Belang een college van Gedeputeerde Staten te vormen.

Omdat het rumoer over deze stap in het CDA groot is, moest de Brabantse Algemene Ledenvergadering zich over de kwestie buigen en dat gebeurde vanwege de coronacrisis digitaal. Een nipte meerderheid stemde vóór samenwerking, alleen weet niemand nog wat die inhoudt. Het bestuursakkoord tussen de partijen met inhoudelijke afspraken volgt namelijk pas op 7 mei, een week later moet het nieuwe college aantreden.

Direct al bij de aankondiging van de samenwerking met Forum probeerde de provinciale partijleiding donderdag een brug te slaan naar de kritische CDA-leden, in de hoop de scheuren te dichten. Zo zijn er wel ‘stevige randvoorwaarden’, susten zij. Het coalitieakkoord moet ‘breed gedragen’ worden, er moet een ‘blijvende dialoog’ zijn met de kritische achterban en de kandidaat-bestuurders moeten voor iedereen acceptabel zijn.

De vraag is of dat zoden aan de dijk zet. In de Brabantse opstand tellen veel eerder de principiële bezwaren, zoals prominente politici als oud-ministers Ernst Hirsch Ballin en Hanja Maij-Weggen eerder deze week verwoordden. Zij vragen zich af of een politieke partij op christelijke grondslag, van solidariteit en medemenselijkheid, wel in één college kan stappen met een partij die uitsluiting predikt, en deze week zelfs in verband werd gebracht met antisemitische uitlatingen. Op provinciaal niveau zou dan wel zakelijk kunnen worden samengewerkt, maar uiteindelijk bepaalt partijleider Thierry Baudet de kleur van Forum.

De digitale ledenpeiling laat zien dat het CDA in Noord-Brabant sterk verdeeld is over deze coalitie, wat de vraag doet opkomen waarom deze ook al weer nodig was. De provinciale partijleiding zit er vooral pragmatisch in. De provincie moet nu eenmaal bestuurd worden, en dat zou niet kunnen zonder Forum. De fractieleiding vergeet daarbij dat er óók een andere coalitie mogelijk is, met GroenLinks, maar dat zij daar zélf de stekker uit heeft getrokken.

De reden daarvoor was het te strenge stikstofbeleid dat het toenmalige college voerde, om de zeer ernstige vervuiling in Brabant tegen te gaan. Daarmee werden de boeren in het harnas gejaagd. Maar inmiddels is die koers achterhaald. Minister Carola Schouten (landbouw) is vorige week namelijk met haar eigen landelijke stikstofplan gekomen, waardoor de verschillen tussen de provincies worden opgeheven. De reden voor de breuk tussen CDA en de overige coalitiegenoten is daarmee komen vervallen. En dus ook de noodzaak om met Forum te besturen.

De kritische CDA-leden vrezen met de keuze voor Forum het verval van hun provinciale partijafdelingen, sommige overwegen zelfs op te stappen, zoals de prominente oud-gedeputeerde Paul Rüpp. Maar het effect is dan dat ze geen invloed meer hebben. Ze zien achter de samenwerking met Forum een gevaarlijk experiment, waarin wordt getest hoe de achterban deze samenwerking accepteert. Dan zou na de parlementsverkiezingen volgend jaar namelijk ook landelijke coalitievorming mogelijk zijn. Voor veel CDA’ers is dat een reden tóch te blijven, om zo veel mogelijk lawaai te maken.

Lees ook: 

CDA Brabant omarmt definitief partij van Baudet

De CDA-fractie in Noord-Brabant kiest definitief voor samenwerking met Forum voor Democratie, dat nu voor het eerst in een provinciaal college komt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden