Service

Boek uit na sluitingstijd? Puttenaren kunnen hun bieb zelf openen, ook als-ie dicht is

Irene van Zijverden neemt deel aan de pilot van bibliotheek Putten, waar leden buiten de openingstijden naar binnen kunnen.Beeld Bram Petraeus

De bibliotheek in Putten biedt trouwe leden iets nieuws: ze kunnen er ook naar binnen als het pand gesloten is. Het aloude biebpasje verschaft de toegang en zet ‘het hele circus’ in werking. Van verlichting tot koffieautomaat.

De bieb in hartje Putten oogt als een kantoor uit de jaren negentig: wit en functioneel. Behalve de stoelen en lampenkappen. Die zijn juist knaloranje. “Het kan allemaal nog wat aangenamer”, zegt Ben van Heesbeen diplomatiek. Sinds anderhalf jaar is hij directeur-bestuurder van Bibliotheek Noordwest Veluwe, met vestigingen in Harderwijk, Ermelo, Putten en Nunspeet. “Die vier locaties verschillen aanzienlijk, maar overal proberen we de sfeer warmer te maken. In Putten moeten we alleen nog beginnen.”

Desondanks heeft deze bieb een primeur. Het is de eerste in Nederland waar je buiten de openingstijden naar binnen kunt, zonder dat medewerkers aanwezig zijn. Na het upgraden van een gewone boekenpas kun je de voordeur openen en zet je alle systemen in werking. “Inclusief verwarming en verlichting”, zegt Van Heesbeen. Mensen moeten vooraf wel een formulier met spelregels ondertekenen. “En er hangen camera’s, voor het geval dat.” 

De ‘pluspas’ werkt nu alleen tussen 8.00 en 21.00 uur. “Maar die tijden gaan we verruimen. Misschien zelfs wel naar 24 uur per dag. Als je ’s nachts je boek uit hebt, kun je gewoon een ander exemplaar halen.”

Het idee komt uit Scandinavië, waar al ruim driehonderd bibliotheken die extra toegang bieden. “We hebben ook voorbeelden in België en Duitsland bekeken, zowel in dorpen als steden. Nergens zie je problemen met vandalisme of veiligheid. Mensen voelen zich juist extra verantwoordelijk.”

‘Ook ’s avonds gaat het leven door’

Een pilotgroep met vijftig actieve leden heeft de opzet getest. Op een paar details na was iedereen best tevreden. De service is alleen voor mensen boven de achttien jaar. “En je moet een jaarabonnement hebben”, zegt Irene van Zijverden (47). Ze was een van de panelleden. “Ik haal vaak grootletterboeken voor mijn vader, want die is slecht ter been en kan zelf niet gaan. Hij leest dagelijks voor aan mijn moeder. Ze volgen het nieuws nog nauwelijks, dus die boeken zijn extra belangrijk.” Zelf is ze gebonden aan een rolstoel en heeft daarom kritisch gekeken naar de toegankelijkheid. “Het is handig dat ik nu minder aan die openingstijden vastzit. Als ik naar de fysio ga, wip ik hier ook snel even binnen.”

In 1983 leenden Nederlanders samen 174 miljoen boeken in de bieb. In 2018 waren dat er 63,2 miljoen. Daar staat tegenover dat er veel vraag is naar luisterboeken en e-books; het aantal uitleningen van e-books lag in 2018 op bijna 3,5 miljoen. Een stijging van dik 300.000. Dat biedt hoop, vindt Van Heesbeen. “Ik heb gehoord dat meer bibliotheken ons voorbeeld willen volgen. Het is niet dé oplossing voor ontlezing, maar een van de vele. Het belangrijkste is dat we aansluiten op de leefwereld van nu. Zo breiden we ook het aantal fysieke studieplekken uit. Die zijn heel populair. Ik denk vaak: ook ’s avonds gaat het leven door. Daar spelen we dus op in.”

Lees ook:

Bibliotheek brengt boeken aan huis: ‘Wat vindt u leuk om te lezen?

Bibliotheken in de grote steden bellen alle leden van 67 jaar en ouder. Wie dat wil, krijgt boeken thuis afgeleverd.

Bibliotheken kijken de kunst af bij de afhaalchinees

Wat de Chinees en de pizzeria doen, kunnen wij ook, dachten ze bij de bibliotheek Leiden. Sinds deze week kun je er boeken bestellen en aan de deur afhalen. Zo krijgt het leeswalhalla een nieuw leven nu het door corona nog wekenlang op slot zit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden