Aardbevingen Groningen

Bewoners én professionals, iedereen is gefrustreerd in het aardbevingsdossier. ‘Wat zijn ze nou weer aan het doen, kan ik dat nog uitleggen?’

Bewoner voor zijn beschadigde woning in Loppersum. Beeld ANP
Bewoner voor zijn beschadigde woning in Loppersum.Beeld ANP

Dat de bewoners van het Groninger aardbevingsgebied moedeloos worden van de gasgerelateerde rompslomp is niet bepaald nieuw. Maar dat ook de professionals die zich ermee bezighouden gefrustreerd, teleurgesteld en gedesillusioneerd zijn – dat was nog niet bekend.

Vijftig professionals deden hun verhaal bij Tom Postmes en Katherine Stroebe. Zij onderzoeken sinds 2016 de gezondheid, het veiligheidsgevoel en toekomstperspectief van de spelers in het beefgebied.

En wat blijkt? Niet eens de opgave zelf – de versterking – is het probleem, maar het systeem eromheen. Er is geen regie, de spelregels veranderen steeds, het is niet duidelijk wie wat doet en waartoe gemandateerd is, en niemand lijkt het totale overzicht te hebben.

Ondankbare taak

Onder de geïnterviewden bevinden zich zowel uitvoerders als mensen op scharnierposities, die schakelen tussen organisaties onderling of tussen organisaties en bewoners. De mensen, kortom, met de voeten in de klei en de ondankbare taak de Groningers het nieuws te komen brengen. Dat de versterking tóch niet doorgaat. Dat het tóch langer gaat duren. Dat de vergoeding tóch lager uitvalt. Ondanks de toezeggingen.

“Waar ik gewoon zelf last van heb”, zegt een geïnterviewde, “is dat ik merk dat er plannen gemaakt worden en uitgevoerd worden die strijdig zijn met afspraken die ik gewoon met bewoners gemaakt heb.”

Een ander: “Dus dan sta je af en toe ook wel met je hoofd tegen de muur. Wat zijn ze nou weer aan het doen, kan ik dat nog uitleggen? Kan ik daar nog achter staan?”

Heel erg verkokerd

Alle betrokken organisaties, zegt Postmes, hebben verschillende expertises en dito belangen. “Er spelen ruimtelijke problemen, technische, sociale, financiële, juridische… het kan niet óf óf. Al die aspecten zijn belangrijk, en het lukt nog niet om al die expertises aan elkaar te klinken. Mede daardoor is alles heel erg verkokerd.”

Groningers voelen vaak een afstand met het Rijk, met Den Haag, maar ook binnen de regio zelf wordt slecht gecommuniceerd, zo blijkt. “Op elk niveau, van hoog tot laag. Ook tussen organisaties. Ook bínnen organisaties.”

In het hele onderzoek zijn alle namen, van personen, maar ook van organisaties en dorpen, geanonimiseerd, zodat niets herleidbaar is. Sommige geïnterviewden waren desondanks benauwd over hoe hun citaten ontvangen zouden worden, ook binnen hun eigen organisatie.

Woud van instanties

De geïnterviewden willen graag meepraten over mogelijke verbeteringen, maar krijgen daar geen ruimte toe. Ze zijn erg begaan met de bewoners. Maar hoe verander je een heel systeem? Dat is binnen één organisatie al ingewikkeld, laat staan in een woud van instanties. De gemiddelde ‘doorlooptijd’ is dan ook kort: weinig mensen houden dit werk lang vol.

“En als je het dan hebt over patronen, dan zie je dus dat mensen na driekwart jaar een dip krijgen”, zegt een geïnterviewde. “En dat men zich dan afvraagt: wil ik hier nog in mee? Kan ik hier tegen of niet? Nou dan gaan mensen óf erdoor óf ze gaan weg.”

Lees ook:

Erwin Engelman (36) maakt een toertocht langs de scheuren in Groningen: ‘Ik snap dat mensen hier niet weg willen’

Toen Erwin Engelman (36) uit Amsterdam hoorde over een speciale wandelroute door het Groninger aardbevingsgebied, stelde hij alles in het werk om naar Loppersum te komen. Met zijn beperking – hij is spastisch en zit in een rolstoel – best een onderneming, maar hij had het er graag voor over.

De Groningse bodem blijft nog wel ‘twee, twintig of tweehonderd jaar’ onrustig

De gaswinning wordt afgebouwd, maar bevingen teisteren het noorden van het land voorlopig nog wel. Wat verwachten deskundigen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden