Politiek Klimaatakkoord

Asscher wil Klimaatakkoord steunen, maar stelt ook eisen

Jesse Klaver (GroenLinks) en Lodewijk Asscher (PvdA) voorafgaand aan het debat over het gepresenteerde klimaatakkoord. Beeld ANP

Van de twee potentiële steunpilaren voor het Klimaatakkoord, gaat vooral PvdA-leider Asscher er hard in. Hij weet dat het kabinet het liefst met hem afspraken maakt.

Het klimaatdebat laat zich aanschouwen als een afvalrace. De vijf bewindslieden in vak-K konden gisteravond één voor één partijen doorhalen die wegvallen voor steun van maatregelen uit het Klimaatakkoord. Weinig verrassend kwamen twee potentiële steunpilaren bovendrijven: GroenLinks en PvdA.

De voormannen van die partijen kiezen een verschillende aanpak. Zo redelijk als GroenLinksfractievoorzitter Jesse Klaver zich tegenover het kabinet probeert op te stellen, zo hard ging Lodewijk Asscher er soms in. De PvdA-leider vindt de antwoorden van VVD-Kamerlid Dilan Yesilgöz over wat de coalitie doet voor huurders van slecht geïsoleerde woningen volstrekt onvoldoende. “Misschien denkt de coalitie dat de oppositie is ingehuurd om te applaudisseren. Dat is niet zo. Steun van de PvdA is afhankelijk van oplossingen. Als die er niet komen, dan kunt u fluiten naar uw steun.”

Garanties

De PvdA vraagt garanties voor huurders en kopers in slecht geïsoleerde woningen, die de kosten van isolatie en een warmtepomp moeilijk kunnen ophoesten. Daarnaast wil Asscher, dat als uit doorrekeningen blijkt dat de door het kabinet voorgestelde CO2-heffing niet werkt, er direct gekozen wordt voor een vlakke heffing, zoals zijn partij en GroenLinks die voorstellen.

Klaver stuurt aan op een heffing die het midden houdt tussen zijn eigen voorstel en dat van het kabinet. Volgens hem betalen vooral burgers en het MKB voor de energietransitie, niet de grote industrie. Ook vreest de GroenLinks-leider dat veel plannen vrijblijvend zijn, en in een volgende kabinetsformatie makkelijk terzijde geschoven kunnen worden.

Welwillend

Voor het kabinet kan het voordelig zijn om met één partij zaken te doen. En dan gaat de voorkeur uit naar de PvdA. CDA en D66 reageren tijdens het debat welwillend op suggesties van Asscher. Vanuit Vak-K maakt premier Rutte grapjes naar zijn voormalige vicepremier. Bovendien vragen de sociaal-democraten niet om radicalere vergroening, zoals Klaver vaak doet, maar om tegemoetkoming voor huishoudens. De recente onderhandelingen met Asscher over het pensioenakkoord bevielen goed, terwijl het een deel van de coalitie nog altijd dwars zit dat Klaver in 2017 wegliep bij de kabinetsformatie.

In het debat komt nauwelijks naar voren dat het kabinet helemaal niet met een vaste steunpilaar hóeft op te trekken. Het Klimaatakkoord hoeft niet in een keer door de Tweede- en Eerste Kamer. Veel maatregelen zijn geen wetsvoorstellen en worden uitgevoerd door bedrijven en maatschappelijke organisaties.

Belastingplan

Maar er staan ook wetten in het akkoord. De CO2-heffing zal in een belastingplan worden opgenomen zoals ook subsidies door beide parlementskamers moeten. Daarnaast worden elke vijf jaar klimaatplannen aan de Kamers voorgelegd, maar die kunnen daar niet over stemmen. Genoeg oppositiefracties zijn bereid om afzonderlijke maatregelen op hun merites te beoordelen. Ook SP-Kamerlid Sandra Beckerman, die zich tijdens haar bijdrage tegen het ‘onrechtvaardige’ akkoord keert. ChristenUnie-fractievoorzitter Gert­-Jan Segers weet haar namelijk te ontlokken dat de SP akkoord zal gaan met “elk voorstel waarin mensen erop vooruitgaan”.

Het kabinet zal graag breed draagvlak vergaren. Eind mei werd de Klimaatwet die de 49 procent CO2-reductie in 2030 vastlegt, met grote steun aangenomen in de Eerste Kamer. Als meer van die acht partijen zich nu afkeren van het klimaatbeleid van het kabinet, is dat een gevoelige knauw.

En er staat meer dan alleen prestige op het spel. De meeste maatregelen uit het Klimaatakkoord lopen door tot ver na de volgende verkiezingen. Als het kabinet erop wil rekenen dat ook volgende regeringen dit akkoord gaan uitvoeren, dan is het wijs om meer steun te vergaren dan de 76 Tweede Kamerzetels en 32 senaatszetels die deze coalitie bezet.

Lees ook:

Niet te snel, vooral niet te snel

Het kabinet mikt met zijn klimaatplannen op draagvlak. Als dat groter wordt door trager te opereren, dan moet dat maar.

Wat betekent het Klimaatakkoord thuis, op het werk en voor de portemonnee?

Wat betekenen de afspraken voor u als burger? En hoe reageren het bedrijfsleven en milieuorganisaties?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden