Nieuws Toerisme

Amsterdam wil b&b's aanpakken met lotingssysteem. Verhuurders reageren geschokt

Frank Nolen in een van de kamers van zijn b&b. Beeld Maartje Geels

In het streven de overlast van toerisme terug te dringen, wil Amsterdam de b&b-sector aanpakken. De plannen stuiten op fel verzet van uitbaters. ‘Een bizarre en wrange manier van doen.’

Er is onrust onder de 3200 tot 4500 inwoners van Amsterdam die een bed and breakfast runnen. Nieuwe regels die de gemeente wil invoeren, maken het lastiger een b&b uit te baten of te beginnen.

De maatregelen zijn volgens SP-wethouder Laurens Ivens bedoeld om de leefbaarheid in Amsterdam te verbeteren, overlast van toeristen te bestrijden en woonruimte toe te voegen aan de woningvoorraad. Amsterdam kondigde al een hotelstop af en ­beperkte het aantal dagen dat mensen hun eigen woning mogen verhuren, bijvoorbeeld via sites als Airbnb en Booking.com, tot maximaal dertig per jaar. “Nu zijn de b&b’s aan de beurt”, zegt Ivens. “Hun aantal is de afgelopen vier jaar verdubbeld.”

Volgens Amsterdam Gastvrij pakken Ivens’ voorstellen slecht uit voor mensen met een b&b en helpen ze niet om diens doelen te halen. De vereniging behartigt de belangen van circa 22.000 Amsterdammers die hun woning, of een deel ervan, (tijdelijk) verhuren. In de ogen van Amsterdam Gastvrij schiet Ivens met een kanon op een mug, die bovendien niet eens steekt.

Na vijf jaar weer loten

Belangrijkste pijnpunt is, zegt woordvoerder Tim Klein Haneveld, het lotingssysteem dat de gemeente voor ogen staat. Ivens wil maximaal 3227 b&b’s; elke wijk kent een eigen maximum. Wie een b&b heeft, of er een wil beginnen, moet zich inschrijven. Vervolgens wordt via loting bepaald wie er vijf jaar een b&b mag runnen. Daarna wordt opnieuw geloot.

“Een bizarre en wrange manier van doen”, zegt Klein Haneveld, “vooral voor mensen die al jaren een b&b hebben en erin hebben geïnvesteerd.” De loting leidt tot onzekerheid bij de ­uitbaters. Veel mensen verhuren een of twee kamers en hebben die in­komsten nodig, zegt Klein Haneveld.

“Daarbij zou vreemd zijn als ­iemand die al jaren een b&b runt na loting opeens moet plaatsmaken voor een beginner. En wat gebeurt als een uitbater na twee jaar al met een b&b stopt? Is er dan een wachtlijst?”

Wethouder Ivens zeg desgevraagd ook geen fan van loten te zijn, maar dat hij vooralsnog ook geen alternatief op het oog heeft.

Volgens Klein Haneveld valt het aantal b&b’s in het niet bij de hoeveelheid Amsterdammers die tijdelijk hun woning verhuurt via websites als Airbnb en Booking.com – dat zijn er ongeveer 20.000. Het aantal hotel­kamers in Amsterdam bedraagt circa 38.000 en er komen er, ondanks de stop op nieuwe hotels, nog duizenden bij.

Geen zuipende en ­blowende hordes 

Volgens Klein Haneveld veroorzaken b&b-gasten zelden overlast, al was het maar omdat de eigenaar van de bed and breakfast daar zelf als eerste last van zou hebben; die woont er immers ook. B&b-gasten zijn, zegt Klein Haneveld, relatief vaak gezinnen met kinderen en mensen op leeftijd. “Het zijn geen zuipende en ­blowende hordes die door de straten schuimen.”

Op de omvang van de woonvoorraad hebben Ivens’ plannen nauwelijks invloed, denkt Klein Haneveld. “Wij hebben een onderzoekje gedaan onder onze leden. Zo’n 10 procent van hen overweegt verhuur aan een vaste huurder als zij niet meer mogen b&b’en. In het centrum zouden, als Ivens’ plannen doorgaan, ruim 200 b&b’s moeten verdwijnen. Dat levert dan zo’n twintig woonplekken op. Is dat al die moeite en al die administratieve rompslomp waard? Amsterdam kan beter werk maken van de bestrijding van scheefhuur.” 

Hoeveel b&b’s verdwijnen als Ivens’ plannen doorgaan, is ongewis. Volgens de gemeente zijn er 3200 b&b’s en is het centrum de enige wijk waar er te veel zijn: ruim 200. Volgens Amsterdam Gastvrij, dat zich deels ook baseert op gemeentecijfers, zijn er ruim 4500 en zouden er dus bijna 1300 b&b’s moeten sluiten,

Ivens weerspreekt dat. De Amsterdamse gemeenteraad beslist over een paar maanden over de plannen, een inspraakronde over de voorstellen is onlangs afgelopen.

‘Ik kan niet overleven zonder de inkomsten van mijn bed and breakfast’

Beeld Maartje Geels

Frank Nolen runt een b&b in de Amsterdamse Jordaan. Hij ziet niets in de plannen van wethouder Ivens.

“Voor mij is een bed and breakfast gewoon dé oplossing”, zegt Frank Nolen. “Ik word er niet rijk van, maar dat hoeft ook niet. Ik ben altijd thuis. Ik heb met niemand meer iets te maken, angsten en agressie houd ik buiten de deur.”

Als bedrijfsleider van een bioscoop kreeg Nolen in de jaren negentig herhaaldelijk te maken met gewelddadige overvallen. Na de derde keer belandde hij in het ziekenhuis. Door de fysieke en mentale mishandeling kon hij niet meer fulltime werken en werd hij voor 50 procent afgekeurd.

Hij begon een b&b in de Jordaan om het verlies aan inkomsten op te vangen. “Ik was in 2002 een van de eersten”, zegt de zestig­jarige Nolen, die in zijn huis twee kamers verhuurt aan stelletjes. “Toen waren er eigenlijk nog geen regels.”

Twee winters geleden heeft hij zijn huis voor 25.000 euro verbouwd. Hij moest een apart keukentje maken, een keukenblok in de kamer werd verboden. “En dan krijg ik straks geen vergunning. En dan?” Dat geld krijgt hij niet meer terug.

Echt geen Primark, hoor

Overstappen op vaste huurders is geen optie. “Daar zijn de kamers niet geschikt voor. En ik moet er niet aan denken dat ik constant mensen in mijn huis heb, dat zou ik niet aankunnen. Dat is ook iets heel anders dan een toerist die hier een paar dagen verblijft.”

Hij verhuurt met name aan oudere mensen. “Ze zijn wat beter gesitueerd, gaan goed uit eten. Ik zie altijd tassen met kleding. En dan echt niet van de ­Primark, hoor. Ik krijg geen Engelsen over de vloer die alleen maar komen zuipen en voor herrie en ellende zorgen.”

“Ik kan niet overleven zonder bed and breakfast. Ik bedoel, ik ben 60 jaar, voor 50 procent af­gekeurd. Wie gaat mij nog aan­nemen? Niemand. De hypotheek kan ik dan niet meer betalen. Ik hang al halverwege aan de galg. Zonder vergunning zie ik geen andere mogelijkheid dan dat ik de tent moet verkopen.”

Lees ook:

Wethouder Ivens: Illegale vakantieverhuur ontwricht Amsterdam

Wethouder Ivens begint de eerste resultaten te zien van zijn strijd tegen illegale verhuur van kamers en woningen. De duurste kamers en appartementen voor toeristen op het Europese vasteland staan in Amsterdam. Eind 2017 was de gemiddelde prijs voor een verblijf van een nacht al opgelopen naar 140 euro.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden