De WaddenReportage

Als Ibiza en Kreta afvallen, dan lonkt plots het niet langer virusvrije Schiermonnikoog

Op de veerboot naar Schiermonnikoog.Beeld Reyer Boxem

Het is geen Ibiza maar Schiermonnikoog, lang de laatste virusvrije gemeente van Nederland, blijft ook in lockdown een populaire vakantiebestemming. Zondag werd de eerste coronabesmetting op het eiland vastgesteld.

In de verte doemen de contouren van het laatste stukje coronavrij Nederland op. Donkere wolken hangen als een dikke deken over ‘Schier’, terwijl de m.s. Rottum door de vaargeul kronkelt. Op het stille bovendek waait de zoute zeewind door de donkere haren van René Wennemers (48). Zijn zoontjes Floyd (10), en tweeling Jim en Quinten (8) hangen om hem heen.

“Nee, we gaan toch niet fietsen?!”, roept Jim teleurgesteld. Zijn vader geeft toe, hij stelde zich wel wat anders voor van zijn trouwdag. Schiermonnikoog is ‘derde keus’ tijdens deze herfstvakantie. “Lekker naar de zon kon niet, dus boekten we een huisje op het Duitse eiland Rügen. Dat ging ook niet door, dus nu wordt het een dagje Schiermonnikoog. Voor het eerst.” Het gezinnetje uit het Drentse Borger is niet voor één gat te vangen. Hij grapt: “Het is in ieder geval een eiland, net zoals tijdens onze huwelijksreis zeventien jaar geleden naar Hawaï. We vermaken ons wel, al is het jammer dat we nergens gezellig iets kunnen drinken.”

Met 162 passagiers aan boord is het redelijk druk op de veerboot richting Schiermonnikoog. De vakantiegangers blijven in groten getale komen, ondanks de gedeeltelijke lockdown en bijbehorende sluiting van de horeca die dinsdag werd afgekondigd. Nagenoeg alle huisjes op het eiland, dat voor ruim 70 procent afhankelijk is van toerisme, zijn deze herfstvakantie verhuurd en de hotels zitten ‘gezellig vol’. 

Als een soort Gallisch dorpje 

Hoewel de toeristen blijven komen, was het eiland lange tijd als enige gemeente van Nederland als een soort Gallisch dorpje gevrijwaard van het coronavirus. De enkele testen die er dagelijks werden afgenomen, waren tot nu toe altijd negatief. Maar vandaag verliest Schiermonnikoog die status, nu een eilander positief getest is op het virus.

“Dat nog niemand positief was getest tot vandaag, is dan ook “toeval”,  verzekert directeur Ger van Langen (61) van rederij Wagenborg. Hij is tijdens het aanmeren even uit zijn luxe uitgevoerde Jaguar gestapt en kijkt vanaf de kade tevreden toe. De sfeer aan boord is gemoedelijk, geen vanzelfsprekendheid de laatste weken. Op de kade bij de boot naar Ameland gingen zijn medewerkers onlangs nog een notoire kapjesweigeraar te lijf. “Fysiek ingrijpen doen we nu niet meer, we bellen 112 na twee waarschuwingen.”

Het zijn uitwassen in de afgelopen maanden. De meeste vakantiegangers houden zich keurig aan de strenge regels. Agenten deelden op het eiland nog geen enkele corona gerelateerde boete uit. Dat terwijl Schiermonnikoog de drukste zomer ooit achter de rug heeft, weet Marianne van Hall, de 68-jarige voorzitter van het plaatselijke VVV-punt. Het kantoor, dat schuin tegenover het iconische Hotel Van der Werff ligt, is bestookt met telefoontjes. “Het was krankzinnig druk”, verzucht Van Hall aan de koffietafel.

De enige supermarkt op Schiermonnikoog.Beeld Reyer Boxem

“Het viel op dat we veel toeristen ontvingen, die hier normaal nooit zouden komen. Die gaan eigenlijk liever naar Ibiza, Torremolinos of Kreta. Bij ons in het VVV-winkeltje vroegen die vakantiegangers dan wat er te doen was en waar ze konden shoppen. Tja, als je houdt van mannetje-mannetje liggen op het strand en dan ineens hier komt, is dat wel even schrikken.” Sommigen komen nooit meer terug, verwacht Van Hall. “Anderen ontdekten het eiland en vroegen zichzelf af waarom ze nooit eerder waren geweest.”

E-bikes en koffie uit de thermosfles

Het VVV-kantoor ziet het aantal annuleringen nauwelijks afnemen, sinds de persconferentie van dinsdag. Toch is de gezelligheid er wel een beetje vanaf in het centrum nu de horeca haar deuren sloot. Drukker is het op de Badweg richting het strand. E-bikes zoeven aan alle kanten voorbij, op bankjes aan het grindpad nuttigen eilandbezoekers meegenomen broodjes en dampende koffie uit de thermosfles.

Even verderop in een zijpaadje krijgt de 48-jarige Rob Kuiter uit het Groningse Eelderwolde een flyer van de Tox Bar in zijn handen gedrukt. De discotheek annex eetgelegenheid is vanaf donderdag noodgedwongen gaan bezorgen. Kuiter legt de hogedrukspuit even aan de kant. Hij bivakkeert met zijn vrouw en drie dochters een weekje in een luxueus vakantiehuis op steenworp afstand van het strand.

Op het strand van Schiermonnikoog.Beeld Reyer Boxem

“Het sfeertje is wel veranderd”, geeft hij toe. “Naar de kroeg zit er niet meer in, dat is jammer.” De eigenaar van het huisje, architect Jurjen van der Meer (67), is ook even komen buurten. Hij kent zijn gasten. “Ik laat wat mensen die ik (zijdelings) ken voor niks in mijn huisje dit seizoen. Het heeft ook een beetje met corona te maken. Ik kan het mij permitteren, waarom zou ik dan niet wat terugdoen in deze moeilijke tijd?”

Terwijl de schemer invalt, stapt aan de andere kant van het eiland de familie Wennemers weer aan boord. Hun dagje zit erop. Warmpjes tegen elkaar aangeklampt steekt René zijn duim op. “We hebben ons prima vermaakt”, lacht hij. Eten en drinken haalden ze bij de plaatselijke supermarkt en bakker. En de 8-jarige Jim bekent wat verlegen: “Dat fietsen was eigenlijk best leuk.”

Toeristen blijven welkom op Waddeneilanden

Voorlopig komt er geen nieuw advies aan toeristen om de Waddeneilanden te mijden. Dat verwacht burgemeester Ineke van Gent van Schiermonnikoog. Sterker nog: toeristen blijven ook na de afkondiging van de gedeeltelijke lockdown afgelopen dinsdag meer dan welkom, mits zij zich aan de landelijke maatregelen houden.

In maart riepen de vijf eilandburgemeesters toeristen op om thuis te blijven, tot grote onvrede van lokale ondernemers.

“Op dit moment overweeg ik niet om dat advies opnieuw te geven”, zegt burgemeester Van Gent, ook voorzitter en woordvoerder binnen het samenwerkingsverband De Waddeneilanden. “Toen wisten we heel weinig van het virus. Schiermonnikoog is een gemeenschap met veel ouderen en beperkte medische capaciteit.”

Op de Waddeneilanden zijn 70 tot 80 procent van de eilandbewoners direct of indirect afhankelijk van het toerisme. Hoewel een goede zomer veel goedmaakte, verwacht burgemeester Van Gent dit jaar een kwart minder toeristen.

In juni vroegen de vijf Waddeneilanden nog 38 miljoen euro aan Den Haag. De eilanden willen het geld onder meer gebruiken om hun mono-economieën te vernieuwen en te verbreden, zodat ze in de toekomst minder afhankelijk zijn van de komst van toeristen.

Lees ook:

Schiermonnikoog is nog de enige gemeente zonder bevestigde coronabesmetting

Met het bevestigde geval op Ameland is Schiermonnikoog nog de enige gemeente in Nederland zonder bevestigde besmettingen. Eerder zondag werd bekend dat ook op Vlieland iemand besmet is geraakt met het virus.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden