InterviewPolitiechef

Agenten hebben een hele kluif aan de boerenacties: ‘Het opsporen van daders is ingewikkeld’

Boerenprotesten op onder andere de A50 bij Apeldoorn woensdagochtend. Boeren gooide er mest, hooibalen en autobanden op de snelweg. Kilometerslange files stonden achter de blokkades. De brandweer heeft meerdere brandjes moeten blussen.  Beeld Luciano de Graaf
Boerenprotesten op onder andere de A50 bij Apeldoorn woensdagochtend. Boeren gooide er mest, hooibalen en autobanden op de snelweg. Kilometerslange files stonden achter de blokkades. De brandweer heeft meerdere brandjes moeten blussen.Beeld Luciano de Graaf

De politie gaat ingrijpen als actievoerende boeren de wet overtreden. Maar het opsporen van daders is ‘ingewikkeld’, legt politiechef Willem Woelders uit.

Robin Goudsmit

Politiechef Willem Woelders heeft geen goed woord over voor de boerenacties van woensdag en donderdag. Volgens hem pleegt een kleine groep boeren zware strafbare feiten waarop lange gevangenisstraffen staan. Vijf vragen aan de politiechef over de boerenprotesten.

Bij blokkades op de A35 donderdag zei de politie op te treden “als het nodig is”. Wanneer is optreden volgens u nodig?

“Wat er woensdag en donderdag is gebeurd is buitengewoon zorgelijk. Er werden zware misdrijven gepleegd, waaronder het dumpen van asbest. Als je er het wetboek van strafrecht op naslaat, kan je daar twaalf jaar gevangenisstraf voor krijgen. Bij dat soort strafbare feiten zullen we optreden, en ook wanneer de verkeersveiligheid in het gedrang komt.”

Maar langzaam rijdende trekkers vormen toch altijd een gevaar voor de verkeersveiligheid op de snelweg? En gedumpt afval ook.

“Waar we kunnen, treden we op, maar dat is meestal achteraf. Dan komen deze mensen voor de rechter of krijgen ze een boete. Maar ter plekke is het lastig omdat de politie dan om de trekkers heen moet om ze van de weg te sturen. Dat kan vaak niet vanwege de veiligheid.

Wat betreft het dumpen van afval is het ingewikkeld om de mensen op te sporen. Het gebeurt vaak ’s nachts, op onverwachte momenten en je bent er pas bij als de mensen zijn vertrokken. Er hangen vaak wel camera’s boven deze wegen, maar die kun je niet altijd gebruiken. Dat heeft ten eerste te maken met de privacywetgeving en ten tweede nemen ze vaak niet op. Je bent dus afhankelijk van getuigen. Ik zou ook mensen willen oproepen: heb je opnames, dan ontvangen we die heel graag. We hebben hulp van burgers nodig om informatie te vergaren.”

Politiechef Willem Woelders staat pers te woord. Beeld ANP
Politiechef Willem Woelders staat pers te woord.Beeld ANP

Wie zijn de mensen die dit soort dingen doen?

“De indruk die wij hebben is dat dit een kleine groep geradicaliseerde boeren betreft, waarvan ik denk dat ze echt doorgedraaid zijn. Het communiceren met grote boerenorganisaties levert ons daarom ook weinig op, want zij staan erbuiten.

“Ik maak me buitengewoon zorgen over de dreigementen aan politiemensen, brandweer en mensen van Rijkswaterstaat. Die bedreigingen gaan zo ver dat zij soms niet meer hun werk kunnen doen. En dat Caroline van der Plas nu ook dermate wordt bedreigd dat ze even de luwte opzoekt is een nieuw dieptepunt.”

Kees van den Bos, hoogleraar sociale psychologie zegt vandaag in deze krant dat laks optreden van instanties radicalisering in de hand wekt.

“De kreet is altijd makkelijk: de politie moet harder optreden. Maar hard optreden is geen doelstelling voor ons. We willen altijd graag in contact komen met actievoerders en afspraken maken over wat er mogelijk is. Ik begrijp het best dat de emotie oploopt als er van alles met je boerenbedrijf gebeurt. Maar als je die emotie vertaalt in het verstoren van de openbare orde, dan kom je de politie tegen.”

Als je kijkt naar de reactie van de politie op andere actiegroepen zoals Extinction Rebellion of het Woonprotest in Rotterdam lijkt het alsof de politie daar veel harder ingrijpt.

“Die vergelijking is niet reëel. Als je weet dat er een manifestatie is, dan kun je afspraken maken over de voortgang. Als die afspraken dan worden geschonden, kan het zijn dat we ingrijpen. Maar woensdag waren er dertig locaties en de verdachten waren meteen weg. Hadden daar nog mensen gestaan, dan waren die meteen meegenomen.

“Wat er bij demonstraties gebeurt qua politieoptreden hangt ook af van de randvoorwaarden die een burgemeester heeft opgesteld. Soms zijn de voorwaarden wat strakker dan anders. En als er veel politie ter plekke is, dan geeft dat een bepaalde indruk, dat kan ik niet ontkennen. Maar als wij morgen een aangekondigde boerendemonstratie krijgen, zoals bijvoorbeeld in Stroe, dan zijn we er ook.”

Lees ook:

Boerenprotesten: ‘De overheid had in een eerder stadium harder moeten optreden’

Traag overheidsoptreden tegen boerenprotesten werkt radicalisering in de hand. Dat zegt Kees van den Bos, hoogleraar sociale psychologie en radicaliseringsexpert.

Rijkswaterstaat roept boeren op: stop met deze onveilige acties

Rijkswaterstaat, politie en veiligheidsregio’s roepen boeren op te stoppen met hun onveilige acties. Boeren dumpten vanochtend allerlei troep op snelwegen en staken strobalen in brand. Rijkswaterstaat is al de hele dag bezig met opruimen.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden