Nieuws Vestia

Advies Karakus: Houd bezit Vestia in sociale huursector

Vastgoed van Vestia, voor de financiële problemen de grootste woningcorporatie van Nederland. Beeld AD/Angelique Mulders

Corporatie Vestia zorgt voor een krappe sociale huurmarkt in buitengebieden door haar bezit massaal te verkopen of naar de vrije sector te loodsen. Doe dat niet, staat in een rapport. 

‘Vestia zet 10.000 woningen te koop.’ ‘Vestia blijft een puinbak.’ En: ‘Vestia verkoopt van Brielle tot Zuidplas.’ De krantenkoppen liegen er de laatste maanden niet om: de Rotterdamse woningcorporatie verkeert nog altijd in financieel zwaar weer en zet haar bezit massaal in de etalage. Maar dat zorgt weer voor een heel andere tragiek.

Die van lange wachtlijsten en weinig betaalbare woningen, zegt bestuurlijk regisseur Hamit Karakus in een vandaag gepubliceerd rapport. Houd het Vestiabezit ‘sociaal’, is zijn pleidooi dan ook. Karakus, in een vorig leven wethouder wonen en vastgoed in Rotterdam, is in februari aangesteld als bestuurlijk regisseur om een oplossing te vinden voor de kwestie-Vestia. 

Faillissement voorkomen

Even wat achtergrond. In 2012 kwam aan het licht dat Vestia zich door een debacle met ingewikkelde beleggingsproducten een schuld van maar liefst 2,7 miljard euro op de hals had gehaald. De toen nog grootste Nederlandse woningcorporatie met maar liefst 90.000 sociale huurwoningen stond op instorten. Het Rijk en andere corporaties sprongen bij om faillissement te voorkomen. Maar nu, zeven jaar later, doet die flinke misstap nog altijd pijn en moet de corporatie noodgedwongen delen van haar woningvoorraad verkopen.

Het leidt dus tot krantenberichten die bekendmaken dat de corporatie 1000 zorgwoningen van de hand doet. Of dat er 10.000 sociale huurwoningen in de verkoop gaan. Allemaal onderdeel van nieuw beleid van de corporatie. Investeren doet ze alleen in zogeheten kerngemeenten: Rotterdam, Den Haag, Delft en Zoetermeer. Daar waar het gros van haar 65.000 woningen zich bevindt. In de zes overige Zuid-Hollandse gemeenten waar Vestia actief is – Barendrecht, Brielle, Pijnacker-Nootdorp, Westland, Zuidplas en Bergeijk – houdt de corporatie juist de hand op de knip.

Sociale huurwoningen worden er massaal te koop gezet aan particulieren of andere vastgoedpartijen. Of ze worden naar de vrije sector geloodst. Neem Barendrecht. Daar staat 36 procent van de 1758 sociale huurwoningen op de lijst voor liberalisatie. Daar kan nog eens 14 procent bijkomen. Met andere woorden: besluiten de huidige bewoners te verhuizen, dan betrekt de nieuwe huurder geen sociale, maar vrije sectorwoning. Met de bijbehorende prijs: 720 euro per maand of meer. Ook in het Westland staat bijna de helft van de sociale woningen op de nominatie voor vrije sector.

Lekkende daken

Gooit Vestia de woningen in dit gebied niet in de etalage of de vrije sector, dan klagen sociale huurders steevast over het karige onderhoud. ‘Sober’, is het woord dat in de rapportage van Karakus wordt gebezigd. Vorige maand nog verscheen er in het SBS6-programma ‘Hart van Nederland’ een item waarin Vestia-huurders zich beklaagden over een slecht uitgevoerde renovatie. Dakkapellen pasten niet, daken lekten en de renovatie lag al een tijdlang stil.

Genoeg is genoeg, schreven veertien Rijnmondgemeenten in mei aan minister Kajsa Ollongren van binnenlandse zaken. In Brielle en Barendrecht verdwijnen maandelijks ruim twintig sociale huurwoningen. Kwalijk, vinden de samenwerkende wethouders, want deze gemeenten kampen al met lange wachtlijsten en weinig ruimte voor nieuwbouwprojecten. “De negatieve gevolgen van verkoop en liberalisatie van Vestiabezit worden steeds meer zichtbaar en moeten gekeerd worden om de volkshuisvesting in deze gemeenten te kunnen waarborgen”, zo staat in de brief aan Ollongren.

Impasse

Regisseur Karakus hoorde het de afgelopen zes maanden allemaal aan. Alle partijen erkennen het: Vestia verkeert nog altijd in financieel zwaar weer. Maar, zag hij ook, al die lokale en landelijke partijen zitten in een impasse en wijzen vooral naar elkaar voor de oplossing. Volgens de bestuurlijk regisseur is de meest voor de hand liggende oplossing een simpele: houd het Vestia-bezit in de sociale huursector. Dat kan als andere corporaties het bezit overkopen en bepaalde type woningen binnen de sociale sector houden. Om de onderlinge verkoop te versoepelen, stelt Karakus onder meer voor dat aankopende corporaties geen overdrachtsbelasting hoeven te betalen.

Lees ook:

Ging Vestia ten onder aan omkoping en oplichting? De zaak nadert haar ontknoping

Zes jaar nadat woningcorporatie Vestia bijna ten onder ging aan financieel wanbeheer, komt het OM vandaag met de strafeis tegen de hoofdverdachten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden