Misdaad

Aantal misdrijven terug naar niveau vóór corona, omvang cybercrime blijft fors

Ook criminelen gaan weer op pad, blijkt uit de nieuwste misdaadcijfers.Beeld ANP

Ook inbrekers en overvallers gaan weer op pad, blijkt uit de nieuwste misdaadcijfers. Slonk het aantal meldingen van zakkenrollerij, woninginbraak en straatroven flink tijdens de ‘intelligente lockdown’, nu turft de politie evenveel misdrijven als vorig jaar.

Met de mensen avond aan avond thuis op de bank, gesloten winkels en stille straten, hielden inbrekers en zakkenrollers zich maandenlang gedeisd. De politie ontwaarde weliswaar ‘coronacriminaliteit’, illegale praktijken die oprukten als nepcollectanten voor het virus, maar tijdens de gedeeltelijke lockdown hadden rechercheurs het rustiger dan normaal. Nu laten de misdaadcijfers zien dat criminelen weer op pad gaan.

Beeld Sander Soewargana

Het totaal aantal misdrijven dat de politie turft, is zelfs terug op het niveau van vóór de corona-uitbraak. In juni van 2019 registreerden agenten meer dan 65.000 misdrijven, waar zij er in dezelfde periode van dit jaar bijna 67.000 telden. Met iedere versoepeling die het kabinet aankondigde, zag de politie criminaliteit toenemen. Zo lag het aantal misdrijven in april van dit jaar bijna 14 procent lager dan het totaal in die maand vorig jaar, terwijl in mei nog maar 3 procent minder criminaliteit werd gemeld. 

Opvallend was de forse stijging van digitale criminaliteit tijdens de kabinetsrestricties. Ook criminelen zaten noodgedwongen thuis en schoven dus maar achter hun computer om via het internet misbruik te maken van de pandemie. Wie de cijfers uit de maand januari van dit jaar vergelijkt met mei, ziet een verdriedubbeling van online misdaad. Tussen de online aanbieders van coronagerelateerde producten, als mondkapjes en desinfecterende handgel, bevonden zich volgens de politie louche figuren. Zij lieten hun klanten betalen, maar stuurden de beschermende spullen nooit naar hen op.

Phishingmails en -sms’jes

Ook werden er veel phishingmails en -sms’jes verstuurd, zogenaamd afkomstig van Nederlandse banken, waarmee onder meer ‘antibacteriële bankpassen’ werden aangeboden. In de maanden mei en juni ontving de politie bovendien ruim 6000 aangiften van WhatsApp-fraude. Dat komt neer op ongeveer honderd meldingen per dag, waar er doorgaans pakweg honderd per week worden gedaan. Ouders kregen bijvoorbeeld appjes van hun ‘kinderen’, die in financiële nood zouden zitten. Of pap even geld kon overmaken?

De omvang van cybercrime is sinds de versoepelingen iets gedaald, maar ligt nog altijd flink hoger dan de tijd vóór het virus de Nederlandse grens overstak. Deels is die uitgedijde hoeveelheid te verklaren door het digitale loket dat de politie eind april opende. Daarmee is het slachtoffers van online fraude makkelijker gemaakt om aangifte te doen.

Wel terug naar het ‘oude normaal’ zijn traditionelere vormen van misdaad. Tijdens de ‘intelligente lockdown’ daalde met name het aantal meldingen van zakkenrollerij gigantisch. In april werd 80 procent minder gepikt uit jassen en tassen dan in diezelfde maand in 2019. Ook de reeks fietsendiefstallen en straatroven slonk, het aantal woninginbraken halveerde in april ten opzichte van het jaar daarvoor. Nu worden er weer fors meer inbraken gepleegd en fietsen gestolen, al stijgen de cijfers nog niet uit boven die van 2019.

De politie verwacht dat het effect van de pandemie aan het eind van het jaar zal zijn verdwenen uit de misdaadrapportages, mits een tweede coronagolf uitblijft. Agenten waarschuwen bovendien voor een piek in het aantal woninginbraken in de maanden juli en augustus. Mensen gaan op vakantie en weer naar hun werk, en met de heropening van de grenzen kunnen ook criminele bendes uit andere delen van Europa en Zuid-Amerika weer makkelijker toeslaan in Nederland.

Anti-inbraaktips

Net als de politie zien verzekeraars het aantal meldingen van inbrekers weer oplopen na de ‘intelligente lockdown’. Interpolis schat dat de kans op een woninginbraak de komende vakantieweken nog eens met 18 procent stijgt. Hoe kun je dat risico beteugelen? Vier tips van Joost van Buchem van Interpolis.

1. “Het is een inkopper, maar sluit al je deuren en ramen. Opvallend vaak blijkt na inbraken dat er toch nog ergens een raampje openstond. Loop alle deuren en ramen dus nog eens na voor vertrek.”

2. “Denk ook aan kostbaarheden rondom het huis. Inbrekers nemen ook van alles mee uit schuurtjes en tuinhuizen. Fietsen worden gestolen, barbecues en zelfs koikarpers uit vijvers.”

3. “Ga je voor langere tijd weg? Doe dan alsof je thuis bent. Laat wat lichten branden ’s avonds, met schakelaars, ruim niet alles netjes op als je een rommelkont bent. En informeer je buren over je vakantie. Zij kunnen zo niet alleen een oogje in het zeil houden, maar misschien ook de brievenbus dagelijks leeghalen.”

4. “Zet alles rond het huis dat kan fungeren als een opstapje, binnen. Niet alleen tuinmeubelen, maar ook andere dingen waarop inbrekers kunnen gaan staan.”

Lees ook:

‘Als iemand ligt te vechten voor z’n leven, zeg je niet: Wacht effe, ik doe eerst een overall aan’

De artsen van de ic-afdelingen ontvangen dagelijks applaus, maar er zijn meer mensen die de samenleving draaiende houden tijdens deze coronacrisis. Vandaag: de wijkagent.

Europol: coronacrisis serieuze bedreiging voor digitale veiligheid

De lijst met listen die internetcriminelen verzinnen om misbruik te maken van de coronacrisis is lang. En wordt met de dag langer. Bedrijven, individuen en zelfs ziekenhuizen worden momenteel bestookt met nepmails en malware. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden