Belastingdienst

Aangifte tegen Boos na oproep om namen te delen van ambtenaren uit het toeslagenschandaal die zich niet aan de regels hielden

Tim Hofman onthulde met het team van Boos eerder seksueel grensoverschrijdend gedrag en machtsmisbruik bij het RTL-programma The Voice of Holland. Nu wil hij het toeslagenschandaal verder onderzoeken.  Beeld ANP
Tim Hofman onthulde met het team van Boos eerder seksueel grensoverschrijdend gedrag en machtsmisbruik bij het RTL-programma The Voice of Holland. Nu wil hij het toeslagenschandaal verder onderzoeken.Beeld ANP

De oproep van Boos om namen van ambtenaren die verantwoordelijk zouden zijn voor het toeslagenschandaal te delen, is bij de Belastingdienst in het verkeerde keelgat geschoten. De grootste vakbond heeft aangifte gedaan.

Jan Kleinnijenhuis

Binnen de Belastingdienst is grote onrust uitgebroken over de aankondiging van het programma Boos dat het een uitzending gaat maken over het toeslagenschandaal. Vakbond NCF heeft aangifte gedaan tegen het programma, zo bevestigt voorzitter Albert van der Smissen.

Afgelopen vrijdag deed presentator Tim Hofman van Boos een oproep via sociale media aan klokkenluiders om zich te melden als zij namen van ambtenaren kennen die zich niet aan de regels hebben gehouden bij de fiscus. “Wij willen weten: wie waren dat? Welke ambtenaren werken daar nu nog? Welke ambtenaren zijn ontslagen of gestraft, zoals de Belastingdienst ooit de ouders strafte?”

Vanuit de ambtelijke top werd diezelfde vrijdag nog intern gereageerd op die oproep. “Wij maken ons grote zorgen over de wijze waarop Boos vormgeeft aan een publieke zoektocht naar individuele ambtenaren”, stellen directeur-generaal Toeslagen Ditte Hak, directeur-generaal Belastingdienst Peter Smink en de hoogste ambtelijke baas bij Financiën, secretaris-generaal Bas van den Dungen, in een gezamenlijke verklaring op het intranet van de Belastingdienst. “Dat gaat wat ons betreft echt te ver.”

‘Lauwe reactie’

Veel ambtenaren van de Belastingdienst reageren intern verbolgen op die verklaring. Ze vragen zich af wat de ambtelijke top gaat doen tegen de oproep, en roepen hen op om publiekelijk stelling te nemen. Ook willen zij weten wat de ambtelijke top gaat doen om een ‘goede en veilige werkomgeving’ te garanderen.

Voorzitter Albert van der Smissen van vakbond NCF, met naar eigen zeggen zesduizend leden verreweg de grootste vakbond binnen de Belastingdienst en het ministerie van financiën, spreekt van ‘een wat lauwe reactie’ van de ambtelijke top. Hij werkt aan een brandbrief aan secretaris-generaal Van den Dungen. “Die moet duidelijk maken wat hij gaat doen om zijn medewerkers te beschermen en te ondersteunen.”

Een woordvoerder van het ministerie van financiën gaat niet in op het verzoek om een reactie op die oproep. Wel laat hij weten: “Wij gaan niet over de inhoud van journalistieke programma’s. Onafhankelijke journalistiek is een belangrijke pijler van onze democratie. Maar we maken ons zorgen over de veiligheid van onze werknemers en wat de oproep van Boos met hen doet.”

In een maandag gedateerde brief stelt de NCF aangifte te gaan doen tegen Boos vanwege bedreiging. Dat is inmiddels gebeurd, bevestigt Van der Smissen. “Wat ons betreft is de grens van het toelaatbare in deze oproep overschreden en is het tijd voor juridische stappen”, zo staat in de brief.

‘Dreigen met een afrekening’

NCF spreekt van ‘regelrechte intimidatie van ambtenaren’. “Een journalist die openlijk op zoek gaat naar namen van ambtenaren die blijkbaar ‘gestraft hadden moeten worden zoals de Belastingdienst de ouders strafte’ beweert dat er ambtenaren in dienst zijn die hetzelfde verdienen. BNNVara gaat hiermee niet journalistiek te werk, maar begeeft zich duidelijk op het vlak van eigenrichting. (…) Dit is geen journalistiek maar dreigen met een afrekening.”

De vakbond hekelt ook het feit dat de bewindspersonen van Financiën zich onvoldoende uitspreken. Volgens de bond ontbreekt ‘elke reden om aan te nemen dat er ambtsmisdrijven gepleegd zijn’. “De bewindspersonen hebben de afgelopen drie jaar ook in de Tweede Kamer een situatie laten ontstaan waarin openlijk ambtenaren zonder aanleiding beschuldigd konden worden van misdrijven voor politiek gewin.” De bond verwijst naar de eerdere aangifte in mei 2020 wegens ambtsmisdrijven, die door het Openbaar Ministerie werd geseponeerd.

Verkeerd geïnterpreteerd

Boos-omroep BNNVara laat in een verklaring weten dat Hofman en zijn team al enkele maanden bezig zijn met een onderzoek naar de Belastingdienst. “De redactie heeft stukken ingezien waaruit blijkt dat er ambtenaren zijn die regels overtreden hebben en buiten het protocol gewerkt hebben. Onze vraag is: hoe is de Belastingdienst omgegaan met deze mensen? We willen weten of hier consequenties aan verbonden zijn en op welke posities deze mensen nu zitten. Dat wordt in de oproep bedoeld met: ‘zijn deze ambtenaren gestraft?’.”

Volgens BNNVara heeft het NCF die oproep verkeerd geïnterpreteerd. “Het NCF doet het nu voorkomen alsof wij een lijst van alle betrokken ambtenaren naar buiten willen brengen en erop uit zijn om ‘personen te beschadigen’. Dat is niet het geval. Het noemen van namen zal alleen gebeuren als daarvoor voldoende aanleiding is en dit ook journalistiek verantwoord is.”

Volgens Van der Smissen wordt het tijd dat de ambtelijke top naar buiten treedt om de medewerkers van de Belastingdienst te beschermen. “Wij zijn in de media al langere tijd de pisang. Bij de Belastingdienst werken gewone mensen, die zich dagelijks met beroepseer voor de samenleving inzetten. De ambtelijke top mag wel eens de tanden laten zien, en als goed werkgever voor zijn mensen gaan staan.”

Lees ook:
Niet voor het eerst dat BOOS schandalen zoals bij The Voice onthult

Dankzij onderzoek van het YouTube-programma BOOS is The Voice of Holland (voorlopig) van de buis. Presentator Tim Hofman weet vaker de samenleving in beweging te krijgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden