ColumnRob Schouten

Politici vinden zichzelf niet cruciaal, dat getuigt van zelfinzicht

De bijvangst van zo’n crisis is overweldigend en heel leerzaam. Opeens zie je hoe overbodig al die in vette tijden bedachte reclameboodschappen eigenlijk zijn: reizen naar Turkije of Spanje, gezellige feestjes, ja zelfs leuk burencontact, het is allemaal nergens voor nodig. Maar het instructiefst is toch wel dat we nu eindelijk weten of we ertoe doen of niet. Het lijstje essentiële beroepen, door de overheid uitgevaardigd, zouden we eigenlijk uit het hoofd moeten leren om ook in tijden van overvloed nog te weten waar we staan.

Cruciaal zijn, aldus de boven ons gestelden, zorgverleners, politiemensen, militairen, leraren en schoolpersoneel, buschauffeurs en dergelijken, werkers in de voedselketen (supermarkten, transport, fabrikanten, boeren – ik las even ‘hoeren’ maar nee die niet), vuilnismannen, brandstoftransporteurs, crèchemedewerkers, mensen werkzaam bij de media en in de communicatie, continuïteit hulpverleningsdiensten (daar kon ik zo gauw geen beroep bij bedenken), uitvoerders van noodzakelijke overheidsprocessen (zoals uitkeringen en toeslagen, burgerzaken en ambassades). Het klonk als een wenslijstje voor een utopie en u begrijpt het al, ikzelf zat er niet bij.

Ik probeerde nog even te schuilen bij ‘media en communicatie’ maar nee, daar moeten ze me ook niet. Ik ben niet essentieel en daar hebben ze ook zeker gelijk in.

Politici hebben zichzelf ook niet prominent op het lijstje gezet; gat getuigt van zelfinzicht

Wat me verder opviel is dat de predikanten en andere soorten zielzorgers er niet echt toe doen. Die zouden er een paar generaties geleden beslist nog bij hebben gehoord maar zijn inmiddels en bloc van het plateau geduveld of geduwd. Dichters? Nee, die ook niet natuurlijk, Plato wist het al. Opmerkelijk is verder dat de politici zichzelf ook niet prominent op het lijstje hebben gezet, dat getuigt tenminste van enig zelfinzicht.

Ik kan me voorstellen dat over die gestripte mens binnen afzienbare tijd natuurfilms verschijnen want in zekere zin gelijken onze bezigheden nu op die van dieren: eten zoeken, overleven, voor nageslacht zorgen. Misschien zijn er hogere primaten of dolfijnen met belangstelling voor zo’n Richard Attenborough-achtige film over de mens in de eenentwintigste eeuw.

Dat het grootste deel van de mensheid nu even van zijn maatschappelijk belang gestript is betekent natuurlijk niet dat hij met uitsterven bedreigd wordt, dat is pas het geval als deze crisis niet meer ophoudt. Daarom kun je als Homo inutilis maar het beste een tijdje lang thuis gedichten gaan schrijven, tekeningen maken en boeken lezen om in tijden van voorspoed weer op te duiken en je nuttige medemensen met je kunsten te vermaken.

Intussen vroeg ik mij, tamelijk nutteloos geef ik toe, af hoe dit alles zo ontstaan is in de grotten waar we knotszwaaiend zaten te overleven. Misschien dat er in een hoekje ooit één klein dromertje zat dat geen zin had om het bos in te gaan om everzwijnen te schieten en dat stilletjes voor zich uit zat te kijken. Een ­gevaarlijke bezigheid, een wonder eigenlijk dat hij het overleefd heeft en voor nageslacht heeft gezorgd, talrijk als de sterren aan de ­hemel.

Eerdere columns van Rob Schouten leest u hier

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden