null Beeld

ColumnDoortje Smithuijsen

Hoe dol we ook zijn op algoritmes, liefde moet op het eerste gezicht zijn

Een van mijn beste vriendinnen werd onlangs stapelverliefd via een dating app. Zij en haar nieuwe vlam zien elkaar dagelijks en wat ze ook doen – wandelen, ­struinen door tweedehandswinkels, koken – de wederzijdse verliefdheid spat eraf. Tot iemand vraagt hoe ze elkaar kennen. Dan kijken ze ongemakkelijk weg en veranderen ze snel van onderwerp.

We zijn dol op algoritmes die ons keuzes uit handen nemen – Netflix bepaalt wat we elke avond moeten kijken, Google Maps vertelt ons steevast wat de beste route is – maar als het op relaties aankomt willen we liefst nog geloven in toevallige ontmoetingen en liefde op het eerste gezicht.

Ondertussen zouden algoritmes ons vermoedelijk kunnen behoeden voor een hoop relatieperikelen. Yuval Harari beschrijft in zijn laatste boek hoe computers over een aantal jaar aan de hand van ons online gedrag vermoedelijk feilloos kunnen aanvoelen of de gebruiker hetero of homo is. Harari ziet voor zich hoe ­tieners op feestjes aan computers zullen vragen naar hun seksualiteit. Een soort doen, durven of de waarheid – maar dan met informatie die je hele leven bepaalt.

De realiteit is al niet heel anders. In een scherp artikel op ‘ManRepeller’ vertelde Amalie MacGowan afgelopen maand hoe TikTok haar biseksualiteit eerder omarmde dan zijzelf. De video-app liet haar aan de lopende band jonge vrouwen zien die als bi uit de kast komen en lesbische stellen die elkaar de liefde verklaren. Het zien van zoveel positieve filmpjes maakte dat MacGowan haar biseksualiteit volmondig aan zichzelf en haar omgeving toegaf.

Dat digitale romantiek wel degelijk bestaat, bewijzen ook Tesla-oprichter Elon Musk en zangeres Grimes. Het stel kent elkaar van Twitter: Musk deelde daar de grap ‘Rococo ­Basilisk’ – een samenvoeging van een AI-experiment genaamd Roko’s Basilisk en kunst­stroming Rococo – en kwam er achter dat ­Grimes precies hetzelfde grapje een paar jaar eerder gedeeld had. De Twitter-zoekfunctie wees Musk feilloos richting de enige vrouw ter wereld die net zulke nerdy geintjes maakt als hij. Onlangs – twee jaar na die digitale ont­moeting – kregen de twee hun eerste kind.

We maken liever een pandemie verantwoordelijk dan een app

Als iemand vraagt hoe ze elkaar kennen, antwoorden mijn vriendin en haar vriendje ­inmiddels cryptisch: ‘corona’. Het feit dat we liever een pandemie verantwoordelijk houden voor een succesvolle relatie dan een app, laat zien hoeveel ongemak er nog bestaat over ­digitale hulp bij ons liefdesleven. En precies door die schaamte wordt het ouderwetse geloof in niet-algoritmische liefde in tijden van digi­talisering in stand gehouden.

Grimes en Musk gebruiken Twitter niet meer zo vaak om elkaar de liefde te verklaren, des te meer om en plein public te kibbelen. Toen Grimes de naam van hun pasgeboren zoon deelde – het onuitsprekelijke X Æ A-12 – wees Musk haar in een reactie op een tikfout. ‘Ik herstel van een bevalling’, twitterde Grimes bits terug, ‘dus vergeef me mijn spelfouten’. Geruststellend en spijtig tegelijk: ook koppels die elkaar op een technologisch uitgekiende manier ­gevonden hebben, maken wel eens ruzie.

Doortje Smithuijsen is filosoof en journalist en schrijft om de week over de dilemma’s in de online-samenleving.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden