TaalTon den Boon

Een klimaatwanhoper ­kan altijd nog een klimaathoper worden

Mensen die vervuld zijn van wanhoop, heten wanhopigen, maar hoe noem je mensen die vervuld zijn van hoop? Geen hopigen in elk geval, maar hopers is ook geen courant woord. De afgelopen jaren kwam het slechts een handvol keren voor in de krant, vooral in het meervoud (‘hopers of doeners’, ‘wensers en hopers’). Toch is hoper een oud woord. Vondel gebruikte het al in een gedicht over de Tachtigjarige Oorlog. Hij noemt de Spaanse koning daarin een ‘ydel hoper’, wiens goud ten tijde van het beleg van Groenlo ‘veranderd was (…) in louter koper’. Hoper als rijmwoord van koper dus, maar ook in prozateksten uit de 17de eeuw en later komt hoper voor. Samenstellingen met hoper (gelukshoper, vredehoper e.d.) zijn echter zeldzaam.

Gisteren introduceerde Eurocommissaris Timmermans het woord ‘klimaatwanhoper’. Hij gebruikte het in een interview in Trouw voor mensen die denken dat klimaatmaatregelen geen zin hebben.

Klimaatwanhoper is een samenstelling met wanhoper (een afleiding van wanhopen). Net als hoper is wanhoper een ongebruikelijk woord, in de afgelopen 25 jaar slechts twee à drie keer aangetroffen in een Nederlandstalige krant. Vooral omdat mensen die wanhopen gewoonlijk wanhopigen worden genoemd, had klimaatwanhopigen meer voor de hand gelegen.

Toch is klimaatwanhoper misschien wel heel slim gekozen, al was het maar omdat het in de toekomst aanleiding kan geven tot de vorming van klimaathopers (‘klimaathopigen’ zou niet kunnen). Dat is misschien wel wat Timmermans eigenlijk hoopt: dat klimaatwanhopers uiteindelijk klimaathopers worden.

In de rubriek Taal worden grammaticale geschillen, etymologische enigma’s en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Ook een taalvraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl of tdb@taalbank.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden