null Beeld
Beeld

TaalTon den Boon

De kans bestaat dat normaal op termijn abnormaal wordt

Normaal is binnenkort niet meer normaal, althans als het gaat om de typering van huid en haar. Dat heeft Unilever vorige maand aangekondigd. Uit onderzoek is namelijk gebleken dat wereldwijd 56 procent van de klandizie zich buitengesloten voelt door typeringen als ‘normaal haar’ en ‘een normale huid’. Die uitdrukkingen weerspiegelen een eenzijdig, veelal westers schoonheids­ideaal. Zo is shampoo ‘voor normaal haar’ in feite bedoeld voor sluik of krullend haar dat varieert van platinablond via kastanjebruin tot ravenzwart, al zullen er in de praktijk natuurlijk ook mensen met peper-en-zoutkleurig melkboerenhondenhaar er hun haar mee wassen. Hoe dan ook zorgt ‘shampoo voor normaal haar’ ervoor dat iedereen die een andere shampoo nodig heeft – voor vet haar, kroeshaar, droog haar of dun dan wel onhandelbaar haar – zich niet of minder ‘normaal’ voelt. Daarom stop Unilever volgend jaar met typeringen van het type ‘voor normaal haar’.

Met deze taalverandering hoopt het voormalige soep- en zeep­bedrijf, dat zich inmiddels wat chiquer afficheert als voedings- en cosmeticaconcern, een pluriform en inclusief schoonheidsbegrip te creëren, waarin de nadruk minder ligt op huid- en haarkleur dan op hoe iemand in haar of zijn vel steekt. ‘Positieve schoonheid’ noemt Unilever dat.

Kun je nog wel zeggen dat iemand ‘een normaal postuur’ heeft

Deze ‘lichaamstaalmarketing’ kan op termijn vergaande gevolgen hebben voor de bruikbaarheid van het woord ‘normaal’, te meer omdat in het Engelstalige promotiefilmpje de normaliteit van het woord normaal (Engels: normal) ook in verband met allerlei andere kwesties (klimaat, plastic in zee) in twijfel wordt getrokken.

Maar als ‘een normale huid’ niet meer wenselijk is, kun je dan eigenlijk nog wel zeggen dat iemand ‘een normaal postuur’ heeft, ‘een normale bouw’ of ‘een normaal uiterlijk’? Misschien zullen op termijn zelfs dit soort woordgroepen abnormaal worden.

In de rubriek Taal worden grammaticale geschillen, etymologische enigma’s en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Ook een taalvraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nlof tdb@taalbank.nl.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden