Beeld Trouw

Taal Ton den Boon

Al een eeuw geleden werd het woord massagesalon geassocieerd met seks

Vorige week berichtten de media dat de gemeente Haarlemmermeer zes massagesalons tijdelijk sluit omdat er seksuele handelingen worden aangeboden. Dat er in massagesalons seks wordt aangeboden, hoeft eigenlijk niemand te verbazen, want volgens het woordenboek is massagesalon (onder meer) een eufemisme voor een bordeel.

Die betekenis is bepaald niet nieuw: in 1929 typeerde het Algemeen Handelsblad ‘verdachte huizen’ van ‘Berlijnsche koppelaarsters’ reeds als ‘massagesalons’.

Ook het woord massage zelf wordt al ruim een eeuw geassocieerd met seks, vooral wanneer het wordt gecombineerd met een afleiding van een geografische eigennaam. Zo wist de goede verstaander destijds wat met de advertentie ‘Fransche en Russische massage door besch. j. masseuse, heerschz. k.’ (heerschzuchtig karakter) werd bedoeld. Geen wonder dat een krant in 1910 schreef dat er ‘streng toezicht op massage- en manicuur-inrichtingen’ moest komen, die namelijk ‘niets dan holen van ontucht (bleken) te zijn’.

Het Nederlands heeft het woord massage rond 1825 overgenomen uit het Frans. In die taal is massage afgeleid van het werkwoord masser (masseren). Masser werd voor het eerst aangetroffen in het reisverhaal ‘Voyage dans les mers de l’Inde’ (1779). Daarna dook het woord vaker op in oriëntaalse reisverslagen, maar ook in beschrijvingen van Turkse badhuizen.

Het woord gaat volgens het Franse etymologische woordenboek ‘Trésor de la langue française’ dan ook niet terug op het Griekse woord voor kneden (massein), maar op het Arabische woord voor aanraken (massa).

In de rubriek Taal worden grammaticale geschillen, etymologische enigma’s en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Ook een taalvraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl of tdb@taalbank.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden