Achter de schermenSeije Slager

Buitenlandredacteur Seije Slager: Ik bekijk Trump met verwondering, niet met verontwaardiging

Als buitenlandredacteur met de portefeuille Noord- en Zuid-Amerika schreef Seije Slager de afgelopen jaren regelmatig over de enorme verdeeldheid in het Amerika van Trump. Hij vertelt waarom Trouw verder kijkt dan de politieke bubbel in Washington. ‘Mensen zijn niet eendimensionaal, ook niet in de VS.’

In juni 2018 verruilde journalist Seije Slager zijn functie als chef digitaal voor die van buitenlandredacteur met de portefeuille Noord- en Zuid-Amerika. In één klap belandde hij middenin het onderwerp dat het wereldnieuws al tijden grotendeels bepaalt: het Amerika van Donald Trump. “De Verenigde Staten zijn het machtigste land van de wereld met ongekende invloed”, zegt hij. “Alles wat in er gebeurt, volgen we hier op de voet. Als je een artikel publiceert met ‘Trump’ in de kop, weet je dat iedereen het wil lezen. Tegelijkertijd proberen we als Trouw terughoudend te zijn met elk schandaal tot nieuws te verheffen. Je krijgt anders het idee dat Amerika volledig verscheurd is en de inwoners elkaar voortduren de hersens willen inslaan. Als je er zelf rondloopt, gaat het heus niet de hele dag over politiek en ontmoet je ontzettend aardige mensen.”

Die tegenstelling vat mooi samen wat Slager met zijn stukken over de VS probeert te laten zien. Want ja, de politieke gemoederen lopen er hoog op. Maar als je gaat kijken welke verhalen er achter de koppen schuilgaan, dan kom je er al snel achter dat de werkelijkheid veel ingewikkelder is. “Mensen zijn niet eendimensionaal, ook niet in de VS.”

Dit voorjaar zou Slager naar de VS vertrekken om er – in aanloop naar de verkiezingen – een reeks reportages te maken. Hij stond juist op het punt om zijn ticket te boeken, toen de coronacrisis uitbrak en Trump de grenzen resoluut dichtgooide. Ook journalisten kwamen het land van de ene op de andere dag niet meer in. “Van collega’s hoorde ik over een sluiproute via Aruba. Maar ik durfde het niet aan die te gebruiken. Een tijdlang hoopte ik nog dat de reisrestricties zouden worden opgeheven. Toen dat niet gebeurde, zijn we op de redactie andere plannen gaan maken. Extra freelancers ter plaatse aantrekken, bijvoorbeeld. Zelf heb ik helaas het grootse deel van het jaar met mijn laptop in mijn woonkamer doorgebracht.”

Journalist Seije Slager (1977) studeerde politicologie aan de Universiteit van Amsterdam, met als specialisatie internationale betrekkingen. In 2005 kwam hij in dienst bij Trouw. Hij werkte achtereenvolgens als algemeen verslaggever, kunstredacteur en chef digitaal, voor hij in 2018 de overstap maakte naar de buitenlandredactie. Daar heeft hij Noord- en Zuid-Amerika in zijn portefeuille.

Welke plekken wilde je bezoeken?

“Ik was van plan naar de zuidelijke staten te gaan, waar Trumps muur had moeten verrijzen, en de bevolkingssamenstelling als gevolg van migratie heel snel verandert. En ik wilde naar de rust belt. Dat is het gebied met staten als Michigan en Illinois, dat het hart van de zware industrie vormt. Van oudsher stemmen de meeste mensen daar voor de democraten. Maar vier jaar geleden won Trump er ineens op veel plekken. Ik wilde zien hoe de sfeer er nu is. Trouw vindt het belangrijk om de blik niet te veel op Washington te richten. Volgens mij zijn lezers er niet mee geholpen als we de politieke dagkoersen tot het grootste nieuws verheffen. Wil je een land echt begrijpen, dan is het veel interessanter om te kijken wat er buiten de politieke bubbel van het machtscentrum speelt.”

En toen konden al die plannen dit voorjaar dus de prullenbak in.

“Klopt. We hebben natuurlijk wel een vaste correspondent in de VS, Bas den Hond, maar die kan ook niet overal naartoe. Vandaar dat we ervoor hebben gekozen om daarnaast een aantal andere freelancers ter plekke te vragen om verkiezingsverhalen voor ons te maken. Mari Meyer heeft bijvoorbeeld een prachtige serie geschreven over wat de bewoners van de suburbs, de voorsteden, bezighoudt. Trump begon een tijdje geleden ineens wild te tweeten dat de ‘suburban housewives of America’ hem moesten steunen. Alsof alle voorsteden vol huisvrouwen zitten, die de hele dag appeltaart bakken. In werkelijkheid woont de helft van alle Amerikanen in een suburb. Mari heeft mooi laten zien wat daar allemaal speelt. Een andere freelance journalist, Jurriaan van Eerten, heeft achtergrondverhalen gemaakt over onder andere coronade muur en de werkloosheid in Las Vegas.

En jijzelf?

“Een verhaal waar ik trots op ben, is dat over rechtse paramilitaire groepen. Die milities van gewapende burgers zijn zich dit jaar nadrukkelijk in de Amerikaanse politiek gaan mengen. Bijvoorbeeld toen de staat Michigan verregaande coronabeperkingen afkondigde en militieleden met semi-automatische geweren verhaal kwamen halen in het parlementsgebouw van die staat. Voor Europeanen is dat op zich al onvoorstelbaar. Maar President Trump lonkt ook nog eens openlijk naar hun steun. Het maakte me nieuwsgierig naar wat dit voor groepen zijn. Twee weken kostte het, om een lid van een militie te vinden dat bereid was om zijn verhaal te doen. Zo iemand zegt dingen waar Europeanen stijl van achteroverslaan. Bijvoorbeeld over waarom hij het recht heeft om gewapend het parlement binnen te lopen. Ik vind het interessanter om het wereldbeeld te laten zien waar zulke acties uit voortkomen dan om een gruwelverhaal te vertellen. Zelfs Amerikaanse kranten laten militieleden vaak niet zelf aan het woord maar schrijven vooral over ze.”

Wat kenmerkt deze verkiezingsrace voor jou?

“Gedurende hun ambtstermijn schommelen de populariteitscijfers van Amerikaanse presidenten eigenlijk altijd. Maar die van Trump zijn vanaf het begin min of meer stabiel. Wat hij ook zegt of doet, het maakt nauwelijks of niet uit; zijn aanhang blijft hem trouw en zijn tegenstanders blijven hem haten. Het laat zien dat, na jaren van steeds verdergaande polarisatie, het politieke debat tussen de partijen er steeds minder toedoet. De republikeinen hebben niet eens de moeite genomen om een verkiezingsprogramma op te stellen! Een paar decennia geleden had je nog democraten die tegen abortus waren en republikeinen die zich feministen noemden. Dat middenveld lijkt helemaal weg. Politieke partijen zijn een soort voetbalclub geworden waar je levenslang loyaal aan blijft. De campagne ging nu voornamelijk om wie de meeste mensen kan mobiliseren om te gaan stemmen. Het zou zomaar kunnen dat het echte vuurwerk pas na de verkiezingen komt. Als de uitslag lang op zich laat wachten. Of als geen van beide kandidaten met een duidelijk afgetekende meerderheid wint. Veel Amerikanen houden hun hart vast wat er dan gaat gebeuren.”

Nederlandse journalisten krijgen vaak het verwijt dat ze te veel anti-Trump zijn.

“Als journalist moet je je nooit door verontwaardiging laten leiden, maar altijd door verwondering. Als Trump iets doet waar iedereen schande van spreekt, ga ik als een soort antropoloog te werk die op bezoek is bij een verre stam. Ik vraag me dan af waarom hij doet wat hij doet en waarom dat wel of niet werkt. Overigens probeer ik Trump niet geforceerd als een ‘normale’ politicus neer te zetten. Want laten we wel wezen, dat is hij niet. Het aantal leugens dat hij dagelijks als stukken rood vlees de politieke arena in slingert, is ongekend. Onze taak als krant is het om niet alleen daarop te focussen maar ook uit te leggen wat de betekenis ervan is.”

Welke keuzes worden er gemaakt bij het schrijven van artikelen en hoe pakken wij ons onderzoek aan? In Achter de Schermen vertellen journalisten van Trouw hoe ze te werk gaan. Er is ook een Achter de Schermen podcast, die is hier te vinden. Of open hem via iTunesSpotify of Google Podcasts.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden