Centrale banken hebben gisteren wereldwijd ingegrepen om te voorkomen dat op korte termijn een nieuwe bankencrisis uitbreekt. Door het makkelijker en goedkoper voor commerciële banken te maken om dollars te lenen, hopen de centrale banken van de Verenigde Staten, de eurozone, Groot-Brittannië, Japan, Canada en Zwitserland dat banken weer aan elkaar durven lenen.

De voortslepende eurocrisis zorgt ervoor dat het geldverkeer tussen banken steeds verder opdroogt, en bedreigt zo ook de kredietverstrekking aan bedrijven en huishoudens.

Het gezamenlijke ingrijpen lijkt sterk op eerdere acties die de centrale banken in 2007 en 2008 uitvoerden, om te voorkomen dat bepaalde banken afgesloten raken van financiering en daarmee failliet kunnen gaan. Hoewel er zes centrale banken uit de wereld meedoen, lijdt het geen twijfel dat de actie vooral bedoeld is om Europese banken te steunen. Die kunnen nauwelijks nog zelfstandig financiering in dollars krijgen, aangezien Amerikaanse beleggers het continent steeds meer mijden nu de eurocrisis nog altijd niet is opgelost. In september besloot de Europese Centrale Bank al zelfstandig banken vaker van dollars te voorzien, maar de ingreep van gisteren is van veel grotere schaal en verlaagt tevens de kosten voor banken.

Op de financiële markten werd gisteren juichend gereageerd op de ingrepen: de wereldwijde aandelenbeurzen sloten fors hoger, en de rente op staatsleningen van zwakke eurolanden daalde weer iets. De Amsterdamse AEX-index sloot de dag af met een plus van 4,2 procent - net onder de 300-punten grens. Vooral bankaandelen sloten flink hoger.

Ondanks de positieve reacties stellen analisten dat de ingreep door de centrale banken geen oplossing kan zijn voor het onderliggende probleem: de angst voor de schulden van bepaalde eurolanden en de gevolgen van een eventueel faillissement van een euroland voor het Europese bankwezen. "Door financiering voor het bankwezen goedkoper te maken worden de liquiditeitsproblemen van banken minder, maar het blijft de vraag hoe solvabel ze blijken te zijn", aldus een handelaar. De actie zorgt er wel voor dat beleidsmakers meer tijd krijgen om een oplossing te vinden. Eurocommissaris Rehn noemde de komende tien dagen, tot en met de top van Europese regeringsleiders op 8 en 9 december, cruciaal.