Vietnamese partijhavik weg na onlusten

AMSTERDAM - De enscenering was ouderwets: een rood bekleed podium, met daaromheen de voltallige partijtop in stramme houding. Daarachter het glimmend gepoetste beeld van Ho Chi Minh. Posters van Lenin en Marx. En 1200 partijfunctionarissen die uit volle borst de Internationale zingen.

Maar buiten de Ba Dinh-hal in de Vietnamse hoofdstad Hanoi heeft de communistische partij de regie niet meer in handen. Al twee maanden kampt het bewind met een volksopstand in het centrale bergland. De protesten zijn de grootste sinds jaren in het strakgeleide land.

Op het hoogtepunt van de onrust gingen meer dan vijfduizend boeren de straat op om te demonstreren tegen de kap van bossen die plaats moeten maken voor koffieplantages. Ook demonstreerden ze voor meer religieuze rechten. Veel minderheden in de berglanden zijn lid van kleine protestantse kerken. Door de Amerikaanse connecties van die kerken ligt dat gevoelig.

Het is nog steeds onrustig in het bergland, ondanks grote aantallen troepen. Gisteren maakte de overheid bekend dat opnieuw elf 'probleemschoppers' zullen worden vervolgd. Protestantse groepen kregen een waarschuwing ,,om de waarheid niet te verdraaien en de revolutie niet te saboteren''.

De onrust heeft de baan gekost aan de machtigste man binnen de communistische partij, de conservatieve secretaris-generaal Le Kha Phieu. Hij maakte weinig indruk als leider. Binnen de partij is bevestigd dat hij dit weekeinde wordt opgevolgd door de meer hervormingsgezinde Nong Duc Manh, de huidige nummer vier in de partij. De 61-jarige Manh is afkomstig uit de minderheden.

Opvallend is dat de huidige partijbaas ook niet achter de schermen terugkeert als invloedrijk adviseur, zoals in Vietnam gebruikelijk was. Le Kha Phieu zei dat ,,adviseurs niet meer nodig zijn'' en gaf te kennen dat ook de drie bestaande adviseurs zullen terugtreden. Dat betekent dat de nieuwe partijbaas de vrije hand krijgt om hervormingen door te voeren.

In zijn laatste, 40 pagina's tellende toespraak zei Le Kha Phieu dat het land moet afrekenen met de welig tierende corruptie. In 2020 moet Vietnam een modern geïndustrialiseerd land zijn, dankzij steun van het IMF.